Lucas 2
MXV vs NAA
1 Ra suvi mii kuiya kan ke xaꞌndia ra rey Augusto chiñu ña na ndakoo ndiaꞌvi yuvi, na ndee iin ndisaa kuvi ñuu.
1 Naqueles dias, foi publicado um decreto de César Augusto, convocando toda a população do Império para recensear-se.
2 Ra sakan ichi nuu ke ndakoo ndiaꞌvi ndiꞌi yuvi te xaꞌndia ra Cirenio chiñu nuu ñuu ña ndikun ndiaa Siria.
2 Este, o primeiro recenseamento, foi feito quando Quirino era governador da Síria.
3 Ra xiniñuꞌu kuꞌun ndiꞌi va yuvi ñuu nuu kee xii xikua na ña ndakaꞌyu kivi na.
3 Todos iam alistar-se, cada um à sua própria cidade.
4 Ra xaꞌa ña kan ke, ke̱e ra José ñuu Nazaret ña ndikundiaa chi Galilea. Ra ndakiꞌin ra kuaꞌan ra ña ndakaꞌyu kivi ra ñuu Belén ña ndikundiaa chi Judea, nuu kaku ra rey David, xii xikua ra.
4 José também saiu da Galileia, da cidade de Nazaré, e foi para a Judeia, até a cidade de Davi, chamada Belém, por ser ele da casa e família de Davi,
5 Ra kuaꞌan tu ña María va xiꞌin ra, ña ndakaꞌyu kivi ña ñuu Belén, ra xa iyoo nduvi va ña ña tandaꞌa ña xiꞌin ra José, ndi su xa ^ñuꞌu va seꞌe ña.
5 a fim de alistar-se com Maria, sua esposa, que estava grávida.
6 Ra nani saa kuu na ndee na ñuu Belén kan, ra nditiandiaa va kii ña ^kaku seꞌe ña.
6 E aconteceu que, estando eles ali, chegou o tempo de ela ter a criança.
7 Ra saa kaku ra loꞌo seꞌe nuu ña María. Ra suvi ña ra iin tikoto loꞌo, ra chikanduꞌu ña ra ini xatun nuu ñuꞌu iku xaxi kiti, saa chi ndinïꞌi na veꞌe nuu koo na, ra ndia veꞌe nuu kixi kiti va ndiniꞌi na.
7 Então Maria deu à luz o seu filho primogênito, enfaixou o menino e o deitou numa manjedoura, porque não havia lugar para eles na hospedaria.
8 Ra suvi mii ñuu te kaku Jesús, ra ndee ndia paxto ndiaa ndia ndikachi sana ndia iku ña ndikaa yachin nuu ñuu Belén kan.
8 Havia, naquela mesma região, pastores que viviam nos campos e guardavam os seus rebanhos durante as vigílias da noite.
9 Ra saa kuu ndia ndee ndia, ra iin kuu suꞌva ra ndituvi va iin ra tatun Ndioxi nuu ndia. Ra ndayeꞌe ndiꞌi nuu ndee ndia xiꞌin ndiee Ndioxi, ra ndiyuꞌvi ka vi ndia paxto kan.
9 E um anjo do Senhor desceu aonde eles estavam, e a glória do Senhor brilhou ao redor deles; e ficaram tomados de grande temor.
10 Ra saa ndikaꞌan ra tatun Ndioxi kan xiꞌin ndia, kachi ra saa:
10 O anjo, porém, lhes disse: — Não tenham medo! Estou aqui para lhes trazer boa-nova de grande alegria, que será para todo o povo:
11 Chi vichin kaku iin ra loꞌo ñuu Belén, nuu kaku ra rey David; ra ra loꞌo yoꞌo ku Cristo, ra kaꞌnu nuu yo, ra ra ndikaxin Ndioxi sakaku ndoꞌo kuvi ra.
11 é que hoje, na cidade de Davi, lhes nasceu o Salvador, que é Cristo, o Senhor.
12 Ra kuaꞌan ndo kotoꞌni ndo. Chi suꞌva ke kaa ra kuni ndo: Isuvi ra iin tikoto loꞌo, ra kanduꞌu ra ini xatun nuu ñuꞌu iku xaxi kiti ―kachi ra tatun Ndioxi xiꞌin ndia paxto.
12 E isto servirá a vocês de sinal: vocês encontrarão uma criança envolta em faixas e deitada em manjedoura.
13 Ra iin kuu suꞌva, ra kuaꞌa ka vi na tatun Ndioxi ndakoyo ra ndakuitaꞌan na xiꞌin ra tatun Ndioxi kan. Ra saa xaꞌa na ^ndasakaꞌnu ka vi na Ndioxi, kachi na saa:
13 E, de repente, apareceu com o anjo uma multidão do exército celestial, louvando a Deus e dizendo:
14 ¡Kaꞌnu ni na koo Ndioxi ra iyoo ndivi!
14 “Glória a Deus nas maiores alturas, e paz na terra entre os homens, a quem ele quer bem.”
15 Ra saa nandiko na tatun Ndioxi kuanuꞌu na ndivi. Ra ndikaꞌan ndia paxto kan xiꞌin taꞌan ndia, kachi ndia saa:
15 Quando os anjos se afastaram deles e voltaram para o céu, os pastores disseram uns aos outros: — Vamos até Belém e vejamos os acontecimentos que o Senhor nos deu a conhecer.
16 Saa ra numi ka vi ndia ndakiꞌin ndia kuaꞌan ndia ñuu Belén. Ra te ndixaa ndia, ra ikan nduꞌu ña María, xiꞌin ra José, ra kanduꞌu ra loꞌo seꞌe ña nuu ñuꞌu iku xaxi kiti xini ndia.
16 Foram depressa e encontraram Maria e José, e a criança deitada na manjedoura.
17 Ra saa xaꞌa ndia paxto kan ndakani ndiꞌi ndia ña ndikaꞌan ra tatun Ndioxi xiꞌin ndia xaꞌa ra loꞌo kan.
17 E, vendo isso, divulgaram o que lhes tinha sido dito a respeito deste menino.
18 Ra takundiꞌi yuvi na xini soꞌo ña ndatuꞌun ndia paxto xaꞌa ra loꞌo kan, ra ndakanda ka vi ini na.
18 Todos os que ouviram se admiraram das coisas relatadas pelos pastores.
19 Ndi su ña María, ra chuvaꞌa ndiꞌi va ña tuꞌun kan nima ña. Ra ndakani ka vi ini ña xaꞌa ña.
19 Maria, porém, guardava todas estas palavras, meditando-as no coração.
20 Ra saa nandiko ndia paxto kan kuanuꞌu va ndia. Ra kusii ka vi ini ndia xaꞌa ña xini soꞌo ndia xiꞌin ña xini ndia ra ^ndasakaꞌnu ka vi ndia Ndioxi kuaꞌan ndia. Chi iin ta iyoo ña ndikaꞌan ra tatun Ndioxi xiꞌin ndia, ra iin saa ke iyoo ña xini va ndia.
20 E os pastores voltaram, glorificando e louvando a Deus por tudo o que tinham ouvido e visto, como lhes tinha sido anunciado.
21 Ra te ndixinu una kii ña kaku ra loꞌo seꞌe ña María, ra saa xakin na tuni Ndioxi ra, ra chinduꞌu na kivi ra nani ra Jesús ta kuꞌva ndikaꞌan ra tatun Ndioxi xiꞌin ña María te kuni ka kee seꞌe ña.
21 E ao se completarem oito dias, quando o menino foi circuncidado, deram-lhe o nome de Jesus . Esse nome tinha sido dado pelo anjo, antes de o menino ser concebido.
22 Ra te ndixinu kii ña xa yii ña María ra saa ndasavii ña xiꞌin mii ña, ta kuꞌva iyoo ña tiaa ra Moisés, ña ndikaꞌan Ndioxi xiꞌin ra xinaꞌa, ra saa ndakiꞌin ña kuaꞌan ña xiꞌin ra José ña ndataxi na ra loꞌo Jesús ndaꞌa Ndioxi veꞌe ñuꞌu kaꞌnu ñuu Jerusalén.
22 Passados os dias da purificação deles segundo a Lei de Moisés, levaram o menino a Jerusalém para o apresentar ao Senhor,
23 Chi saa kachi tuꞌun Ndioxi ña tiaa ra Moisés xinaꞌa: “Takundiꞌi seꞌe tiaa na, ra nuu, ra xiniñuꞌu ndataxi na ra ndaꞌa Ndioxi”.
23 conforme o que está escrito na Lei do Senhor: “Todo primogênito será consagrado ao Senhor.”
24 Ra takundiꞌi na ivasiꞌi na vali ra xiniñuꞌu soko na uvi ndiyuu a uvi satà vali nuu Ndioxi, kachi ña tiaa ra Moisés. Ña kan ke ndakiꞌin ra José, xiꞌin ña María kuaꞌan na sanduvi na ña ndikaꞌan Ndioxi.
24 E também foram para oferecer um sacrifício, segundo o que está escrito na referida Lei: “Um par de rolinhas ou dois pombinhos.”
25 Ra tiempo kan ndixiyo iin ra xinani Simeón ñuu Jerusalén. Ra vaꞌa ni tiaa xikuu ra, ra kañuꞌu ka vi ra Ndioxi. Ra ndixiyo Tachi Yii Ndioxi xiꞌin ra, ra xindiatu ra ra tiꞌvi Ndioxi xaa sakaku na ñuu Israel.
25 Em Jerusalém havia um homem chamado Simeão. Este homem era justo e piedoso e esperava a consolação de Israel; e o Espírito Santo estava sobre ele.
26 Chi xa ta yachi vi ke ndikaꞌan Tachi Yii Ndioxi xiꞌin ra, kachi ña saa: “Küvi yachi kun, chi ndia na kuni kun ra ndikaxin Ndioxi sakaku na Israel, saa vi ke kuvi kun”, kachi ña xiꞌin ra.
26 Ele tinha recebido uma revelação do Espírito Santo de que não morreria antes de ver o Cristo do Senhor.
27 Ra mii kii ndixaa ra José, xiꞌin ña María, xiꞌin ra loꞌo Jesús veꞌe ñuꞌu kaꞌnu, ña saxinu na ta kuꞌva kaꞌan ña tiaa ra Moisés, ra ndikaꞌan tu Tachi Yii Ndioxi xiꞌin ra Simeón ña na kuꞌun ra veꞌe ñuꞌu va.
27 Movido pelo Espírito, ele foi ao templo. Quando os pais trouxeram o menino Jesus para fazerem com ele o que a Lei ordenava,
28 Ra te ndixaa ra, ra saa ndakiꞌin ra ra loꞌo Jesús ndakunu ndiaa ra, ra ndasakaꞌnu ra Ndioxi, kachi ra saa:
28 Simeão o tomou nos braços e louvou a Deus, dizendo:
29 Vichin, ra xa ndixinu va ña ndikaꞌan kun xiꞌin yu te yachin, Tata. Ra xa vaꞌa va kuvi yuꞌu, ra xachiñu nuu kun, chi ndïꞌi ka ini yu.
29 “Agora, Senhor, podes despedir em paz o teu servo, segundo a tua palavra;
30 Chi xa xini nuu va yu ra ndikaxin kun sakaku na yuvi yoꞌo.
30 porque os meus olhos já viram a tua salvação,
31 Ra ra yoꞌo ku ra tiꞌvi kun xa̱à, ra kuni nuu takundiꞌi va na yuuvi yoꞌo ra.
31 a qual preparaste diante de todos os povos:
32 Chi ra yoꞌo kuvi ra kuu ñuꞌu ña ndayeꞌe nuu takundiꞌi yuvi, na täan kundaa ini xaꞌa ichi kun.
32 luz para revelação aos gentios, e para glória do teu povo de Israel.”
33 Ra ndakanda ka vi ini na ivasiꞌi ra loꞌo Jesús xaꞌa tuꞌun ña ndikaꞌan ra Simeón.
33 E o pai e a mãe do menino estavam admirados com o que se dizia a respeito dele.
34 Saa ndikaꞌan ra Simeón xiꞌin na, kachi ra saa:
34 Simeão os abençoou e disse a Maria, mãe do menino: — Eis que este menino está destinado tanto para ruína como para elevação de muitos em Israel e para ser alvo de contradição,
35 Ra kundaa ini ra xaꞌa ña ndakani ini yuvi. Ra kusuchi ni tu ini va kun xaꞌa ra. Chi iin ndiakua ta ndoꞌo na siso ichi nima, saa ndoꞌo kun xaꞌa ra ―kachi ra Simeón xiꞌin ña María.
35 para que se manifestem os pensamentos de muitos corações. Quanto a você, Maria, uma espada atravessará a sua alma.
36 Ra suvi mii veꞌe ñuꞌu kan ndixiyo iin ñaꞌa ña xinani Ana, ra xa kuaꞌa ni kuiya ndikaa ña, ra ña ndikaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi xikuu ña. Ra Fanuel xinani iva ña. Ra xii xikua ña xikuu na veꞌe ra Aser. Ra itia ni ña nditandaꞌa ña, ndi uxa va kuiya xinduꞌu ña xiꞌin yii ña ra ndixiꞌi va ra.
36 Havia uma profetisa, chamada Ana, filha de Fanuel, da tribo de Aser. Ela era bem idosa, tendo vivido com o marido sete anos desde que tinha se casado.
37 Ra xa kumi xiko kumi kuiya ke kindoo kuaan ña. Ra nii ndixikütiaꞌa ña veꞌe ñuꞌu kan chi ñuu kaꞌñu va xindikaa ña ndikaꞌan ña xiꞌin Ndioxi, ra ndixiyo suꞌun ña ña ndixïxi ña sava.
37 Agora era viúva de oitenta e quatro anos. Ela não deixava o templo, mas adorava noite e dia, com jejuns e orações.
38 Ra saa xaa ña nuu ndee na ivasiꞌi ra loꞌo Jesús xiꞌin ra. Ra ndataxi ña tixaꞌvi ndaꞌa Ndioxi xaꞌa ra loꞌo kan. Ra saa xaꞌa ña kaꞌan ña xaꞌa ra loꞌo Jesús xiꞌin takundiꞌi yuvi na ndiatu xaa ra tiꞌvi Ndioxi sakaku na ñuu Israel.
38 E, chegando naquela hora, dava graças a Deus e falava a respeito do menino a todos os que esperavam a redenção de Jerusalém.
39 Ta ndiꞌi xanduvi ndiꞌi na ndiayu Ndioxi ña tiaa ra Moisés, ra saa nandiko na ndaxaa na ñuu Nazaret ña ndikun ndiaa chi Galilea.
39 Depois de terem cumprido tudo conforme a Lei do Senhor, voltaram para a Galileia, para a sua cidade de Nazaré.
40 Ra ikan xaꞌnu ra loꞌo Jesús ra iin takundiꞌi kuiya ke kundiee ka ra, ^xaꞌnu ra, ra ndichi ka vi ra, ra kusii ni tu ini Ndioxi va xiꞌin ra.
40 O menino crescia e se fortalecia, enchendo-se de sabedoria; e a graça de Deus estava sobre ele.
41 Ra iin takundiꞌi kuiya ke xaꞌan na ivasiꞌi ra loꞌo Jesús viko pascua ñuu Jerusalén. Chi xa saa yunaꞌa va na.
41 Todos os anos os pais de Jesus iam a Jerusalém, para a Festa da Páscoa.
42 Ra ta ndixinu ra loꞌo yoꞌo uxi uvi kuiya, ra saa ndakiꞌin ra kuaꞌan ra ñuu Jerusalén xiꞌin na ivasiꞌi ra viko pascua.
42 Quando ele atingiu os doze anos, foram a Jerusalém, segundo o costume da festa.
43 Ra te ndiꞌi viko pascua, ra saa ndakiꞌin na kuanuꞌu na ñuu Nazaret. Ra ndixïni na ndindoo ra loꞌo Jesús ñuu Jerusalén.
43 Terminados os dias da festa, ao regressarem, o menino Jesus ficou em Jerusalém, sem que os pais dele o soubessem.
44 Chi a ndia ndikaa ra tiañu yuvi va kuaꞌan ra, kaꞌan na. Ra xa iin kii nduvi va ñuꞌu na ichi, saa xaꞌa na nanduku na ra tiañu na taꞌan na, xiꞌin tiañu na xini taꞌan xiꞌin na,
44 Pensando, porém, que ele estava entre os companheiros de viagem, andaram um dia inteiro e, então, começaram a procurá-lo entre os parentes e os conhecidos.
45 ra köo ra ndindaniꞌi na. Ra saa nandiko tuku na nanduku na ra ñuu Jerusalén.
45 E, como não o encontraram, voltaram a Jerusalém à sua procura.
46 Ra ndia kii uni vi ndaniꞌi na ra loꞌo Jesús veꞌe ñuꞌu kaꞌnu. Nduꞌu ra tiañu ndia sañaꞌa ndiayu Ndioxi ña tiaa ra Moisés, ra xini soꞌo ra ña kaꞌan ndia, ra ndakatuꞌun ra ndia.
46 Três dias depois, o acharam no templo, assentado no meio dos doutores, ouvindo-os e fazendo-lhes perguntas.
47 Ra ^ndakanda ka vi ini ndia xini soꞌo tuꞌun ña ndakuiin ra yuꞌu ndia, chi ndichi ka vi kaꞌan ra xiꞌin ndia.
47 E todos os que ouviam o menino se admiravam muito da sua inteligência e das suas respostas.
48 Saa xaa na ivasiꞌi ra, ra ndayuꞌvi ka vi ini na xiꞌin ra. Saa ndikaꞌan siꞌi ra, kachi ña saa:
48 Logo que os pais o viram, ficaram maravilhados. E a sua mãe lhe disse: — Filho, por que você fez isso conosco? Seu pai e eu estávamos aflitos à sua procura.
49 Saa ndakuiin ra, kachi ra saa:
49 Ele respondeu:
50 Ndi su nii ndikundäa ini vi na ni ke kuni kachi ña ndikaꞌan ra xiꞌin na.
50 Não compreenderam, porém, as palavras que lhes disse.
51 Ra saa ndakiꞌin ra kuanuꞌu ra xiꞌin na ivasiꞌi ra ñuu Nazaret. Ra xatoꞌo ka vi ra na, iin kandixa ndiꞌi va ra chiñu ña xaꞌndia na nuu ra. Ra ndakani ka vi ini ña María xaꞌa takundiꞌi ña kuu.
51 E voltou com eles para Nazaré e era submisso a eles. E a mãe dele guardava todas estas coisas no coração.
52 Ra saa ^xaꞌnu ra loꞌo Jesús ña kuchee ra; ra ^kundichi ka vi ra; ra kusii ka vi ini Ndioxi xiꞌin ra, ra saa tu yuvi va.
52 E Jesus crescia em sabedoria, estatura e graça, diante de Deus e dos homens.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?