Lucas 22
MXV vs NTLH
1 Ra ta xa kuaꞌan kuyachin ni ña koo viko pascua, ta xixi na xita vaꞌa ña köo ndavi xiꞌin,
1 Faltava pouco tempo para a Festa dos Pães sem Fermento , chamada Páscoa .
2 ra saa xaꞌa ndia xikuaꞌa kunaꞌnu nuu ndia sutu, xiꞌin ndia maestro sañaꞌa ndiayu Ndioxi, ña xika ndia nduku ndia ndia kuꞌva ke sa ndia ña vaꞌa kaꞌni seꞌe ndia Jesús, saa chi iyuꞌvi ni va ndia nuu na ñuu.
2 Os chefes dos sacerdotes e os mestres da Lei procuravam um jeito para matar Jesus em segredo porque tinham medo do povo.
3 Ra saa ndikiꞌvi ti ndivaꞌa ini ra Judas, ra nani tu ra Iscariote va, ra ra yoꞌo kuvi iin ra itaꞌan xiꞌin ndia itaꞌan xiꞌin Jesús ña kuu ndia uxi uvi.
3 Então Satanás entrou em Judas, chamado Iscariotes, que era um dos doze discípulos.
4 Saa ndakiꞌin ra Judas kan ndixaꞌan ra nuu ndia kunaꞌnu nuu ndia sutu, xiꞌin nuu ndia kunaꞌnu nuu ndia kumisio ndiaa veꞌe ñuꞌu kaꞌnu, ra ndikataꞌan ra xiꞌin ndia, ndia kuꞌva ke sa ra ña vaꞌa ndataxi ra Jesús ndaꞌa ndia.
4 Judas foi falar com os chefes dos sacerdotes e com os oficiais da guarda do Templo para combinar a maneira como ele ia lhes entregar Jesus.
5 Saa ra tiaa ni kusii ini ndia, ra kindoo ndia xiꞌin ra ña chaꞌvi ndia ra.
5 Eles ficaram muito contentes e prometeram dar dinheiro a ele.
6 Ra kindoo tu ini mii va ra ña ndikaꞌan ndia xiꞌin ra, ra saa xaꞌa ra xika nduku ra ndia kuꞌva ke sa ra ña vaꞌa ndataxi seꞌe ra Jesús ndaꞌa ndia, kaꞌan ra.
6 Judas aceitou e começou a procurar uma oportunidade para entregar Jesus a eles, sem que o povo ficasse sabendo.
7 Ra ta nditiandiaa kii ña kuxi na xita vaꞌa ña köo ndavi xiꞌin, ra soko tu na iin ndikachi loꞌo xaꞌa ña ndakaꞌan na ña sakaku Ndioxi na,
7 Chegou o dia da Festa dos Pães sem Fermento , dia em que os judeus matavam carneirinhos para comemorar a Páscoa .
8 ra saa ndikaꞌan Jesús xiꞌin ra Pedro, xiꞌin ra Juan, kachi ra saa:
8 Então Jesus deu a Pedro e a João a seguinte ordem:
9 Saa ndindakatuꞌun ndia ra, kachi ndia saa:
9 Eles perguntaram: — Onde o senhor quer que a gente prepare o jantar?
10 Ra saa ndakuiin Jesús, kachi ra saa xiꞌin ndia:
10 Jesus respondeu:
11 Ra ikan kaꞌan ndo xiꞌin mii ra tata xiꞌin veꞌe kan, kachi ndo saa: “Ra Tata Maestro kuvi ra kachi suꞌva: ¿Ndia mii ke íin veꞌe nuu koo yu kuxini yu xiꞌin ndia itaꞌan xiꞌin yu viko pascua vichin?, kachi ra”, kachi ndo xiꞌin ra.
11 e digam ao dono dela: “O Mestre mandou perguntar a você onde fica a sala em que ele e os seus discípulos vão comer o jantar da Páscoa.”
12 Ra saa ñaꞌa ra iin veꞌe chee ña piso ninu nuu ndo, ra iyoo nduvi ndiꞌi va ini ña; ra ikan ke na savii ndo ña kuxini yo ―kachi ra.
12 Então ele mostrará a vocês uma grande sala mobiliada, no andar de cima. Preparem ali o jantar.
13 Ra saa ndakiꞌin ndia kuaꞌan ndia, ra iin ta iyoo ña ndikaꞌan Jesús xiꞌin ndia, ra iin saa ndixa ke iyoo ña kuu va, ra ikan xanduvi ndiꞌi ndia chiñu ña ndikaꞌan Jesús xiꞌin ndia sa ndia.
13 Os dois discípulos foram até a cidade e encontraram tudo como Jesus tinha dito. Então prepararam o jantar da Páscoa.
14 Ra ta nditandiaa hora ña kuxini ndia, ra saa xaa Jesús xiꞌin ndia itaꞌan xiꞌin ra, ra ndakundee ndia nuu mesa ña kuxi ndia.
14 Quando chegou a hora, Jesus sentou-se à mesa com os apóstolos
15 Ra saa ndikaꞌan Jesús xiꞌin ndia, kachi ra saa:
15 e lhes disse:
16 Ra na kundaa ini ndo ña kaꞌan yu xiꞌin ndo yoꞌo, chi takundiꞌi ka viko pascua ña vaxi ra köo ka yu ña kuxini yu xiꞌin ndo. Saa chi ndia na xinu kii ña kaꞌndia Ndioxi chiñu vi ke kuxini tuku yu xiꞌin ndo ―kachi ra.
16 Pois eu digo a vocês que nunca comerei este jantar até que eu coma o verdadeiro jantar que haverá no
17 Ra saa tiin ra copa ña ñuꞌu vino, ra taxi ra taxaꞌvi ndaꞌa Ndioxi, ra ndikaꞌan ra xiꞌin ndia, kachi ra saa:
17 Então Jesus pegou o cálice de vinho, deu graças a Deus e disse:
18 Ra ña ndaa kaꞌan yu xiꞌin ndo vichin, chi nandïko ka yu ña koꞌo yu nduxi uva yoꞌo xiꞌin ndo, saa chi ndia te na tandiaa kii ña kaꞌndia Ndioxi chiñu vi ke koꞌo tuku yu ra xiꞌin ndo ―kachi ra xiꞌin ndia.
18 Pois eu afirmo a vocês que nunca mais beberei deste vinho até que chegue o Reino de Deus.
19 Ra saa kiꞌin ra xita vaꞌa ra taxi ra tixaꞌvi ndaꞌa Ndioxi xaꞌa ña, ra saa taꞌvi ra ña taxi ra ndaꞌa ndia, ra ndikaꞌan ra xiꞌin ndia, kachi ra saa:
19 Depois pegou o pão e deu graças a Deus. Em seguida partiu o pão e o deu aos apóstolos, dizendo:
20 Ra te sandiꞌi ndia xixini ndia, ra saa kiꞌin tuku ra copa ña ñuꞌu vino, ra ndikaꞌan ra xiꞌin ndia kachi ra saa:
20 Depois do jantar, do mesmo modo deu a eles o cálice de vinho, dizendo:
21 ’Ra vichin na kundaa ini ndo, chi iin ra nduꞌu nuu mesa xiꞌin va yu kuvi ra ndataxi yuꞌu ndaꞌa na saa ini xini yuꞌu.
21 Mas vejam: o traidor está aqui sentado comigo à mesa!
22 Ra ña ndixa ke xiniñuꞌu ndoꞌo ni va yuꞌu, ra xaa yoꞌo vichin, saa chi xa saa kuni mii Ndioxi ña ndoꞌo va yu, ndi su ¡ndaꞌvi ni tiaa ra ndataxi yuꞌu ndaꞌa na saa ini xini yuꞌu! ―kachi ra xiꞌin ndia.
22 Pois o
23 Ra saa xaꞌa ndia ndakatuꞌun taꞌan ndia, ña kuni ndia kundaa ini ndia, yoo ku iin ndia ndataxi Jesús ndaꞌa na saa ini.
23 Então os apóstolos começaram a perguntar uns aos outros quem seria o traidor.
24 Saa kuu, ra xaꞌa ndia itaꞌan xiꞌin Jesús xa kuachi ndia xiꞌin taꞌan ndia, ña kuni ndia ña iin mii ndia na kuu ra kuchee kaꞌndia chiñu nuu mii ndia.
24 Os apóstolos tiveram uma forte discussão sobre qual deles deveria ser considerado o mais importante.
25 Saa ndikaꞌan Jesús xiꞌin ndia, kachi ra saa:
25 Então Jesus disse:
26 Ndi su ndoꞌo, ra süvi saa ke koo ndo, chi xa siin va ke koo xiꞌin ndoꞌo. Saa chi iin ra kuni kuchee nuu ndo ra ta iyoo iin ra loꞌo va ke na koo ra, ra ra xaꞌndia chiñu nuu ndo, ra ta xa iin na chuꞌun ndaꞌa va ke na sa ra.
26 Mas entre vocês não pode ser assim. Pelo contrário, o mais importante deve ser como o menos importante; e o que manda deve ser como o que é mandado.
27 ’Ra vichin kuni yu ndakatuꞌun yu ndoꞌo, ra na kaꞌan ndo xiꞌin yu, ¿yoo ku na chee vaꞌa ka tuvi ndo, a na ndee nuu mesa, a na chuꞌun ndaꞌa va? ¿A su na nduꞌu nuu mesa va kuvi na chee? Ra na kundaa ini ndo, chi yuꞌu ra kuu maestro ndo, ra ta iyoo iin ra chuꞌun ndaꞌa va ke iyoo yu nuu ndo vichin.
27 Quem é o mais importante? É o que está sentado à mesa para comer ou é o que está servindo? Claro que é o que está sentado à mesa. Mas entre vocês eu sou como aquele que serve.
28 ’Ra ndoꞌo kuvi ndo xitaꞌan tuun xiꞌin yu ña ndoꞌo yu tundoꞌo ña uꞌvi va.
28 — Vocês têm estado sempre comigo nos meus sofrimentos.
29 Ra xaꞌa ña kan ke ^taxi va yu ña kaꞌndia ndo chiñu, ta kuꞌva xa Tata yu ña taxi ra ña xaꞌndia yu chiñu.
29 Por isso, assim como o meu Pai me deu o direito de governar, eu também dou o mesmo direito a vocês.
30 Ra ndoꞌo kuvi ndo kuxi ra koꞌo ndo nuu kaꞌndia yu chiñu. Ra kundee ndo tiayu naꞌnu ña sandaku ndo kuachi xiꞌin uxi uvi saa na seꞌe xikua na ñuu Israel ―kachi Jesús xiꞌin ndia.
30 Vocês vão comer e beber à minha mesa no meu
31 Ra saa ndikaꞌan tu Jesús xiꞌin ra Pedro va, kachi ra saa:
31 Jesus continuou:
32 Ndi su xa ndikaꞌan va yu xiꞌin Ndioxi xaꞌa kun, ña na kandixa ni ka kun yuꞌu, ra ta xa na nandiko tuku kun nuu yu, ra na chindiee taꞌan kun xiꞌin ndia ñani kun, ña ndinuni ni ka na kandixa ndia yuꞌu ―kachi ra xiꞌin ra.
32 Mas eu tenho orado por você, Simão, para que não lhe falte fé. E, quando você voltar para mim, anime os seus irmãos.
33 Saa ndakuiin ra Simón, kachi ra saa xiꞌin ra:
33 Então Pedro disse a Jesus: — Estou pronto para ser preso e morrer com o senhor!
34 Ra saa ndikaꞌan Jesús xiꞌin ra, kachi ra saa:
34 Então Jesus afirmou:
35 Ra saa ndindakatuꞌun Jesús ndia itaꞌan xiꞌin ra kachi ra saa:
35 Depois Jesus perguntou aos discípulos: — Não faltou nada! — responderam eles.
36 Ra saa ndikaꞌan Jesús xiꞌin ndia, kachi ra saa:
36 Então Jesus disse:
37 Ra kaꞌan yu ña yoꞌo xiꞌin ndo, chi vichin ke xiniñuꞌu xinu nuu tuꞌun Ndioxi ña tiaa na xaꞌa yu xinaꞌa ña ndakani kachi suꞌva: “Ra tiꞌvi Ndioxi xaa, ra xiꞌin yuvi na iyoo kuachi va ndachutaꞌan na ra”, kachi ña. Ra takundiꞌi tuꞌun ña ndakani xaꞌa yu, ra ña xaa yu vichin ke xinu nuu va ña ―kachi ra.
37 Pois as
38 Ra saa ndikaꞌan ndia xiꞌin ra, kachi ndia saa:
38 Aí os seus discípulos disseram: — Senhor, aqui estão duas espadas.
39 Ra saa kita Jesús ini veꞌe kan, ra ndakiꞌin ra kuaꞌan ra iku Olivo kaꞌan ra xiꞌin Ndioxi, chi xa saa yunaꞌa va ra. Ra ndakundikun tu ndia itaꞌan xiꞌin va ra kuaꞌan ndia sata ra.
39 Jesus saiu e foi, como de costume, ao monte das Oliveiras; e os seus discípulos foram com ele.
40 Ra te ndixaa ndia kan, ra saa ndikaꞌan ra xiꞌin ndia, kachi ra saa:
40 Quando chegou ao lugar escolhido, Jesus disse:
41 Ra saa kuxika ra iin viviꞌi nuu ndia, ra iin ta kuꞌva ña sakoꞌni na yuu ke kuxika ra; ra ikan xikusiti ra, ra xaꞌa ra kaꞌan ra xiꞌin Ndioxi,
41 Então se afastou a uma distância de mais ou menos trinta metros. Ajoelhou-se e começou a orar,
42 kachi ra saa:
42 dizendo:
43 Ra saa xaa iin ra tatun Ndioxi ra kee ndivi, ña taxi ra ndiee ndaꞌa Jesús.
43 [Então um anjo do céu apareceu e o animava.
44 Ra saa kusuchi ka vi ini ra, ra saa ndakundiee ni ka ra ndikaꞌan ra xiꞌin Ndioxi, ra saa xaꞌa koyo tiatiin ra nuu ñuꞌu, ra iin ta iin tinaꞌnu nii saa íin ra.
44 Cheio de uma grande aflição, Jesus orava com mais força ainda. O seu suor era como gotas de sangue caindo no chão.]
45 Ra ta sandiꞌi ra ndikaꞌan ra xiꞌin Ndioxi, ra saa nandiko ra xaa ra nuu ndee ndia itaꞌan xiꞌin ra, ra xa ndia kixi va kuvi ndia ndee ndia xaꞌa ña kusuchi ni ini ndia.
45 Depois de orar, ele se levantou, voltou para o lugar onde os discípulos estavam e os encontrou dormindo, pois a tristeza deles era muito grande.
46 Ra saa ndikaꞌan ra xiꞌin ndia, kachi ra saa:
46 E disse:
47 Ra sakan saa kuu Jesús kaꞌan ra xiꞌin ndia itaꞌan xiꞌin ra, saa ra xa ndixaa va iin tiaꞌndia chee yuvi nuu ndee ndia. Ra ra Judas ra itaꞌan xiꞌin ndia itaꞌan xiꞌin Jesús ña kuu ndia uxi uvi kuvi ra inuu nuu yuvi kan ndixaa na, ra saa kuyachin ra Judas ra nditandiaa yuꞌu ra nuu Jesús ña kaꞌan ndioxi ra xiꞌin ra iyoo tuꞌun.
47 Jesus ainda estava falando, quando chegou uma multidão. Judas, um dos doze discípulos, que era quem guiava aquela gente, chegou perto de Jesus para beijá-lo.
48 Ra saa ndikaꞌan Jesús xiꞌin ra Judas, kachi ra saa:
48 Mas Jesus disse:
49 Ra saa xitoꞌni ndia itaꞌan xiꞌin Jesús ndita ndia, ra kundaa va ini ndia ña ^ndoꞌo ra, ra saa ndindakatuꞌun ndia ra kachi ndia saa:
49 Quando os discípulos que estavam com Jesus viram o que ia acontecer, disseram: — Senhor, devemos atacar essa gente com as nossas espadas?
50 Saa ra ndikun xaꞌndia va iin ra itaꞌan xiꞌin ndia soꞌo kuaꞌa iin tiaa ra xachiñu nuu sutu ra kuchee nuu takundiꞌi sutu.
50 Um deles feriu com a espada o empregado do Grande Sacerdote , cortando a sua orelha direita.
51 Ra saa ndikaꞌan Jesús xiꞌin ra, kachi ra saa:
51 Mas Jesus ordenou: Aí tocou na orelha do homem e o curou.
52 Ra te ndiꞌi, ra saa ndikaꞌan tu ra xiꞌin ndia kunaꞌnu nuu ndia sutu, xiꞌin ndia kunaꞌnu nuu ndia kumisio ndiaa veꞌe ñuꞌu kaꞌnu, xiꞌin ndia xikuaꞌa kunaꞌnu nuu na ñuu, na ndixaa tiin ñaꞌa, ña kuꞌun ra xiꞌin ndia, kachi ra saa:
52 Em seguida disse aos chefes dos sacerdotes, aos oficiais da guarda do Templo e aos líderes judeus que tinham vindo para prendê-lo:
53 A su iin takundiꞌi va kii ndixiyo yu xiꞌin ndo ini veꞌe ñuꞌu kaꞌnu, ra nditïin ndo yuꞌu. Ndi su vichin ke xa ndixaa hora ña sa ndo ña kuni va ndo, saa chi vichin ke kaꞌndia ña ndivaꞌa chiñu va ―kachi Jesús xiꞌin ndia.
53 Eu estava com vocês todos os dias no pátio do Templo, e vocês não tentaram me prender. Mas esta é a hora de vocês e também a hora do poder da escuridão.
54 Ra saa tiin na Jesús, ra ndakiꞌin na kuaꞌan na xiꞌin ra chi veꞌe ra sutu kuchee. Ra saa xika xika ndikun ra Pedro kuaꞌan ra sata na.
54 Eles prenderam Jesus e o levaram até a casa do Grande Sacerdote . E Pedro os seguia de longe.
55 Ra te ndixaa na veꞌe ra sutu kuchee kan, saa chikaa na ñuꞌu nuu keꞌe ra, ra iin xinunduu na ndee na ndasaa na, ra tiañu yuvi kan ndakunduꞌu taꞌan va ra Pedro ndasaa ra xiꞌin na.
55 Quando acenderam uma fogueira no meio do pátio, Pedro foi e sentou-se com os que estavam em volta do fogo.
56 Ra saa kuu ra Pedro nduꞌu ra ndasaa ra xiꞌin na. Ra xini va iin ñaꞌa ña xachiñu nuu ra sutu kan ra, ra saa ndikaꞌan ña, kachi ña saa:
56 Uma das empregadas o viu sentado ali perto da fogueira, olhou bem para ele e disse: — Este homem também estava com Jesus!
57 Saa ndakuiin ra Pedro, kachi ra saa xiꞌin ña:
57 Mas Pedro negou, dizendo: — Mulher, eu nem conheço esse homem!
58 Ra saa ndiyaꞌa iin kani loꞌo, ra tuku va tiaa ndakuni ra Pedro, ra ndikaꞌan ra xiꞌin ra, kachi ra saa:
58 Pouco tempo depois, um homem o viu ali e disse: — Você também é um deles! Mas Pedro respondeu: — Homem, eu não sou um deles.
59 Ra saa ndiyaꞌa kuꞌva iin hora, ra tuku va tiaa ndikaꞌan xiꞌin ra, kachi ra saa:
59 Mais ou menos uma hora depois, outro insistiu: — Você estava mesmo com ele porque também é galileu.
60 Saa ndikaꞌan ra Pedro xiꞌin ra, kachi ra saa:
60 Mas Pedro respondeu: — Homem, eu não sei do que é que você está falando! Naquele instante, enquanto ele falava, o galo cantou.
61 Ra saa ndikokuiin Jesús ndakotoꞌni ra nuu ra Pedro, ra saa vi ke ndakaꞌan ra Pedro xaꞌa tuꞌun ña ndikaꞌan Jesús xiꞌin ra, ta kachi ra suꞌva: “Ñuu vichin ra xa uni va ichi tiseꞌe tuꞌun kun xaꞌa yu, ra saa kana chele”, kachi ra.
61 Então o Senhor virou-se e olhou firme para Pedro, e ele lembrou das palavras que o Senhor lhe tinha dito: “Hoje, antes que o galo cante, você dirá três vezes que não me conhece.”
62 Ndia saa ra kanata ra Pedro chi keꞌe, ra xaꞌa ra xaku ni ra.
62 Então Pedro saiu dali e chorou amargamente.
63 Ra saa xaꞌa ndia soldado, ndia ndiaa Jesús ña ^xa siki ndia ra, ra kani ni ndia ra.
63 Os homens que estavam guardando Jesus zombavam dele e batiam nele.
64 Ra ndasi ndia nuu ra, ra kani ndia ra, ra kaꞌan ndia xiꞌin ra, kachi ndia saa:
64 Taparam os olhos dele e perguntavam: — Quem foi que bateu em você? Adivinhe!
65 Ra kuaꞌa ni ka nuu tuꞌun kiꞌvi kaꞌan ndia xiꞌin ra.
65 E diziam muitas outras coisas para insultá-lo.
66 Ra te ndituvi inka kii, ra saa ndakutaꞌan ndia xikuaꞌa, xiꞌin ndia maestro sañaꞌa ndiayu Ndioxi ña tiaa ra Moisés, xiꞌin ndia sutu kunaꞌnu, ra saa ndiaka ndia soldado kan Jesús ndixaa ra nuu na chiñu kan. Ra saa xaꞌa ndia ndakatuꞌun ndia ra kachi ndia saa:
66 Quando amanheceu, alguns líderes dos judeus, alguns chefes dos sacerdotes e alguns mestres da Lei se reuniram. Depois mandaram levar Jesus diante do Conselho Superior .
67 ―Kaꞌan xiꞌin ndi vichin, ¿a ndixa yoꞌo ku Cristo ra tiꞌvi Ndioxi xaa sakaku ña yuuvi yoꞌo? ―kachi ndia.
67 Então lhe disseram: — Diga para nós se você é o Ele respondeu:
68 Ra tu na ndakatuꞌun tu yu ndoꞌo, ra ndakuïin vi ndo, ra nii saña tu ndo yuꞌu va.
68 E, se eu fizer uma pergunta, vocês não vão responder.
69 Ndi su vichin, ra iin saa ndia kii ña vaxi ke kunduꞌu yuꞌu, ra xaa yoꞌo vichin, xitia kuaꞌa Tata yu Ndioxi ra kuu mii takundiꞌi ndiee ―kachi ra xiꞌin ndia.
69 Mas de agora em diante o
70 Ra saa ndindakatuꞌun takundiꞌi ndia ra, kachi ndia saa:
70 Aí todos perguntaram: — Então você é o Filho de Deus? Jesus respondeu:
71 Ra saa ndikaꞌan ndia, kachi ndia saa:
71 E eles disseram: — Não precisamos mais de testemunhas. Nós mesmos ouvimos o que ele disse.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?