Mateus 5

MXV vs NAA

Sair da comparação
NAA Nova Almeida Atualizada 2017
1 Ra te xini Jesús ña kuaꞌa ni yuvi xaa, ra saa nandaa ra iin koꞌndo ndakunduꞌu ra, ra kuyachin ndia itaꞌan xiꞌin ra nuu ra.
1 Ao ver as multidões, Jesus subiu ao monte. Ele se assentou e os seus discípulos se aproximaram dele.
2 Ra saa xaꞌa ra sañaꞌa ra na kachi ra saa:
2 Então ele passou a ensiná-los. Jesus disse:
3 ―Vaꞌa ni kee ndoꞌo, na nda̱ꞌví, na xini ñuꞌu ndiee Ndioxi nuu vichin, chi kuenda ndoꞌo va ke kuu ndivi nuu xanꞌdia ra chiñu.
3 — Bem-aventurados
4 Ra vaꞌa ni kee ndoꞌo, na xáku vichin, chi vaxi kii ra ndoꞌo kuvi ndo kusii ni ini sa Ndioxi va.
4 — Bem-aventurados
5 Ra vaꞌa ni kee tu ndoꞌo, na vita ni ini vichin, chi ndoꞌo kuvi na ndakiꞌin ñuꞌú ña ndikaꞌan Ndioxi taxi ra.
5 — Bem-aventurados os mansos,
6 Ra vaꞌa ni kee tu ndoꞌo, na kaꞌun ini nima vichin, ra ndachi ini ndo ña kuni ndo kuni soꞌo ndo ña kaꞌan Ndioxi, chi vaxi kii ra kuni va soꞌo ndo tuꞌun ra.
6 — Bem-aventurados
7 Ra vaꞌa ni kee ndoꞌo, na ndaꞌvi ni ini vichin, chi ndoꞌo kuvi ndo kundaꞌvi ni ini Ndioxi kuni ra.
7 — Bem-aventurados
8 Ra vaꞌa ni kee ndoꞌo, na ndakú nima, chi ndoꞌo kuvi ndo kuni nuu Ndioxi.
8 — Bem-aventurados
9 Ra vaꞌa ni kee tu ndoꞌo, na ndachutaꞌan mani yuvi na kanitaꞌan va, saa chi ndoꞌo kuvi ndo kunani seꞌe Ndioxi va.
9 — Bem-aventurados
10 Ra vaꞌa ni kee tu ndoꞌo, na kundivaꞌa na xiꞌin xaꞌa ña xa ndo ña vaꞌa ña kuni Ndioxi, chi ndoꞌo kuvi ndo niꞌi taꞌvi koo xiꞌin Ndioxi nuu xaꞌndia ra chiñu.
10 — Bem-aventurados
11 Ra vaꞌa ni kee ndo, te kañaꞌa na xiꞌin ndo, ra kani taꞌan na xiꞌin ndo, ra xavaꞌa ini na tuꞌun chiꞌña xaꞌa ndo, xaꞌa ña ndikun ndo yuꞌu.
11 — Bem-aventurados são vocês quando, por minha causa, os insultarem e os perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vocês.
12 Ra te xá na suꞌva xiꞌin ndo, ra na kusii ni ini ndo, chi ndivi ninu iyoo iin ña chee ni niꞌi ndo sa Ndioxi; ra na kuayüꞌvi ndo, chi saa xa tu na xiꞌin na ndikaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi xinaꞌa va ―kachi Jesús xiꞌin na.
12 Alegrem-se e exultem, porque é grande a sua recompensa nos céus; pois assim perseguiram os profetas que viveram antes de vocês.
13 Ra saa ndikaꞌan ka ra xiꞌin na kachi ra saa:
13 — Vocês são o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 Ra saa ndikaꞌan ka ra xiꞌin na kachi ra saa:
14 — Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada no alto de um monte.
15 Ra xa kundaa va ini ndo chi köo na ndatuun ñùꞌù, ra te ndiꞌi tu nandasi na xikoꞌo nuu ña, chi nuu sukun va chinduꞌu na ña, ra saa ke vaꞌa ^tuun ña nuu takundiꞌi va na ndee veꞌe kan.
15 Nem se acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto, mas num lugar adequado onde ilumina bem todos os que estão na casa.
16 Ra saa ke na koo tu ndoꞌo va, ña kuyeꞌe ndo nuu na yuuvi yoꞌo, ra kuni na takundiꞌi ña vaꞌa ña xa ndo, ra ndasakaꞌnu na Tata yo Ndioxi ra iyoo ndivi ―kachi Jesús xiꞌin na.
16 Assim brilhe também a luz de vocês diante dos outros, para que vejam as boas obras que vocês fazem e glorifiquem o Pai de vocês, que está nos céus.
17 Ra saa ndikaꞌan ka ra xiꞌin na kachi ra saa:
17 — Não pensem que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, mas para cumprir.
18 Ra ña ndixa ke kaꞌan yu xiꞌin ndo, ra na kundaa ini ndo: chi ndia nii tuꞌun loꞌo xiꞌin ndia nii letra loꞌo ña kuu ndiayu Ndioxi ña tiaa ra Moisés xinaꞌa, ra ndïꞌi xaꞌa ña, ra nii na ndiꞌi va xaꞌa ña yuuvi yoꞌo, ndi su xiniñuꞌu xinu ndiꞌi va ña kaꞌan tuꞌun Ndioxi.
18 Porque em verdade lhes digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Ra ndia ndia ka yuvi na xïin kandixa sava chiñu loꞌo ña xaꞌndia ndiayu Ndioxi nuu na, ra nii sañäꞌa tu na inka yuvi ña na kandixa na ña kaꞌan ña, ra na xa ña yoꞌo ra na loꞌo vaꞌa va kuu na nuu xaꞌndia Ndioxi chiñu. Ndi su yuvi na kandixa takundiꞌi chiñu ña xaꞌndia ndiayu Ndioxi, ra sañaꞌa tu na inka yuvi ña na kandixa na ña, ra na kan kuvi na kuu na kunaꞌnu vaꞌa ka va nuu xaꞌndia Ndioxi chiñu.
19 Aquele, pois, que desrespeitar um destes mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazer o mesmo, será considerado mínimo no Reino dos Céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no Reino dos Céus.
20 Ña kan ke kaꞌan yu xiꞌin ndoꞌo vichin, ra na kundaa vaꞌa ini ndo, chi küvi kiꞌvi ndo ndivi nuu xaꞌndia Ndioxi chiñu, tu na kandïxa ndinuni vaꞌa ka ndo Ndioxi nuu na maestro na sañaꞌa ndiayu Ndioxi xiꞌin na fariseo ―kachi Jesús xiꞌin na.
20 Porque eu afirmo que, se a justiça de vocês não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrarão no Reino dos Céus.
21 Ra saa ndikaꞌan ka ra xiꞌin na kachi ra saa:
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos antigos: “Não mate.” E ainda: “Quem matar estará sujeito a julgamento.”
22 Ndi su yuꞌu tu kaꞌan xiꞌin ndo vichin, chi ndia ndia ka yuvi na sáa̱ ini xini ñani taꞌan, ra kixi va tundoꞌo sata na kan; ra saa tu yuvi na kandivaꞌa xiꞌin taꞌan va, chi ku̱ꞌu̱n tu na kan va nuu na chiñu naꞌnu ña kundaku kuachi xiꞌin na; ra yuvi na kaꞌan, “na kiꞌvi” xiꞌin ñani taꞌan, ra ndia ndiaya nuu xixi ñuꞌu ke ku̱ꞌu̱n na kan kuꞌun na xaꞌa tuꞌun kan.
22 Eu, porém, lhes digo que todo aquele que se irar contra o seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem insultar o seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem o chamar de tolo estará sujeito ao inferno de fogo.
23 ’Ra ña kan ke kaꞌan yu xiꞌin ndo vichin, chi tu kuaꞌan ndo ña soko ndo ñaꞌa nuu Ndioxi ra te ndixaa ndo nuu arta yii veꞌe ñuꞌu kaꞌnu kan, ra ikan na ndakaꞌan ndo ña väꞌa iyoo ini iin ñani ndo xini na ndoꞌo,
23 Portanto, se você estiver trazendo a sua oferta ao altar e lá se lembrar que o seu irmão tem alguma coisa contra você,
24 saa ra, vaꞌa ka va na ndakoo ñaꞌa ndo, ñaꞌa ña niꞌi ndo kuaꞌan ndo nuu arta yii kan, ra xiꞌna ka va na kuꞌun ndo ña ndakaꞌan mani ndo xiꞌin na, ña na koo kaꞌnu ini na xaꞌa ndo, ra saa vi ke kuvi nandiko ndo kuꞌun ndo ña soko ndo ñaꞌa ña kuaꞌan xiꞌin ndo nuu Ndioxi.
24 deixe diante do altar a sua oferta e vá primeiro reconciliar-se com o seu irmão; e então volte e faça a sua oferta.
25 ’Ra tu ndia na taxi kuachi xaꞌa ndo nuu na chiñu, ra vaꞌa ka va yachi na ndakaꞌan mani ndo xiꞌin na, ña vaꞌa na küꞌun ndo veꞌe chiñu, chi tu na kuꞌun ndo nuu ra juez ña sandaku ra kuachi xiꞌin ndo, saa ra ndataxi va ra kan ndoꞌo ndaꞌa ndia kumisio, ra chikaa va ndia ndoꞌo veꞌe kàà.
25 — Entre em acordo sem demora com o seu adversário, enquanto você está com ele a caminho, para que o adversário não entregue você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça, e você seja jogado na prisão.
26 Ra ña ndixa ke kaꞌan yu xiꞌin ndo, chi këe yachi vi ndo veꞌe kàà tu na taan ndia ndoꞌo, chi xiniñuꞌu ndiakua chaꞌvi ndiꞌi va ndo xuꞌun ña nduku ra juez nuu ndo, ra saa vi kee ndo veꞌe kàà ―kachi Jesús xiꞌin na.
26 Em verdade lhe digo que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
27 Ra saa ndikaꞌan ka ra xiꞌin na kachi ra saa:
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Ndi su yuꞌu tu kaꞌan xiꞌin ndo vichin: tu ndia iin tiaa ra ixtoꞌni ra nuu iin ñaꞌa, ra ndikun kuni ra kusun ra xiꞌin ña, saa ra xa kuachi va ke xa nima ra xiꞌin ña.
28 Eu, porém, lhes digo: todo o que olhar para uma mulher com intenção impura, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 ’Ña kan ke tu iin xiyo nduchi nuu kuaꞌa kun, ra kuni ña sandakava ña yoꞌo, ña sa kun kuachi, saa ra vaꞌa ka va na tava kun ña, ra sakana kun ña; chi vaꞌa ka va ke na sandiꞌi kun xaꞌa iin xiyo nduchi nuu kun, nuu ña kuꞌun iinii saa kun ndiaya.
29 — Se o seu olho direito leva você a tropeçar, arranque-o e jogue-o fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que ter o corpo inteiro lançado no inferno.
30 Ra tu ndaꞌa kuaꞌa kun ke kuni sandakava yoꞌo ña sa kun kuachi, saa ra vaꞌa ka va ke na kaꞌndia kun ña, ra sakana kun ña, chi vaꞌa ka va ke na sandoñuꞌu kun iin xiyo iki kuñu kun, nuu ña kuꞌun iinii saa kun ndiaya ―kachi Jesús xiꞌin na.
30 E, se a sua mão direita leva você a tropeçar, corte-a e jogue-a fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 Ra saa ndikaꞌan ka ra xiꞌin na kachi ra saa:
31 — Também foi dito: “Aquele que repudiar a sua mulher deve dar-lhe uma carta de divórcio.”
32 Ndi su yuꞌu tu kaꞌan xiꞌin ndo vichin: ra tu ndia iin tiaa ra na ndakoo ra yasiꞌi ra, ra ndi su süvi xaꞌa ña ña xika ña xiꞌin inka tiaa ke ndakoo ra ña, chi ña kuni mii va ra ke sa ra saa, saa ra, kuachi ra kan va ke tu na ndakiꞌin ña inka tiaa, saa chi taꞌan kuachi ña xa na ndiaka taꞌan ke xa tu ña kan va. Ra tiaa ra tandaꞌa tu xiꞌin iin ñaꞌa ña nindoo nuu yii, ra iin kuvi va kuachi ra kan xiꞌin na ndiaka taꞌan, na kanduu ndiayu Ndioxi ―kachi Jesús xiꞌin na.
32 Eu, porém, lhes digo: quem repudiar a sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a se tornar adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério.
33 Ra saa ndikaꞌan ka ra kachi ra saa xiꞌin na:
33 — Vocês também ouviram o que foi dito aos antigos: “Não faça juramento falso, mas cumpra rigorosamente para com o Senhor o que você jurou.”
34 Ndi su yuꞌu tu kaꞌan xiꞌin ndo vichin, ndia nii ñaꞌa chunäꞌa ndo, ni ndivi ninu küvi chunaꞌa ndo, chi ikan kuu nuu nduꞌu Ndioxi va.
34 Eu, porém, lhes digo: não jurem de modo nenhum; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 Ra nii ñuꞌu yoꞌo küvi chunaꞌa ndo, chi nuu xañu Ndioxi va kuvi ña; ra nii ñuu Jerusalén küvi chunaꞌa ndo chi ñuu Ndioxi, ra kuu rey ra kaꞌnu, va kuvi ña.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser a cidade do grande Rei.
36 Ra nii xini tu ndo küvi chunaꞌa ndo, chi ndia nii ixi loꞌo xini ndo ra küvi ndanama ndo ña, ña nduu ña, ña yaa a ña ndiaa.
36 Não jure pela sua cabeça, porque você não pode fazer com que um só cabelo fique branco ou preto.
37 Ña kan ke te kaꞌan ndo ndia ndia ka va ña, ra tu kuvi sa ndo ña, ra “kuvi”, kachi va ndo, ra tu küvi sa ndo ña, ra “küvi”, kachi va ndo. Chi takundiꞌi ka tuꞌun ña ndakunuu kaꞌan ndo, ra xa kuenda ña väꞌa va kuvi ña kan ―kachi Jesús xiꞌin na.
37 Que a palavra de vocês seja: Sim, sim; não, não. O que passar disto vem do Maligno.
38 Ra saa ndikaꞌan ka ra kachi ra saa xiꞌin na:
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Ndi su yuꞌu kaꞌan tu xiꞌin ndoꞌo vichin: Tu ndia na ^xa ña väꞌa xiꞌin ndo, ra na sä ndoꞌo ña väꞌa xiꞌin na, ra tu ndia na xakin xaꞌndia iin xiyo nuu ndo, ra na taxi ndo inka xiyo nuu ndo na kani va na.
39 Eu, porém, lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça-lhe também a face esquerda.
40 Ra tu ndia na xakin kuachi xiꞌin ndo ña kuni na kindiaa na tikachi ña niꞌnu ndo, ra na taxi ndo ña ndaꞌa va na, ra ndia koto ña ndixi va ndo na taxi ndo kuꞌun xiꞌin na.
40 Se alguém quer processar você e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 Ra tu ndia na xa nduxa xiꞌin ndo ña kuiso ndo ñaꞌa xiꞌin na, iin mil metro, saa ra ndia uvi mil metro va na kuꞌun ndiaka ndo ña xiꞌin na.
41 Se alguém obrigar você a andar uma milha, vá com ele duas.
42 Ra na nduku ñaꞌa nuu ndo, ra taxi ndo ña ndaꞌa va na, ra na tatu ñaꞌa nuu ndo, ra na kuxïꞌndia ndo ña nuu na ―kachi Jesús xiꞌin na.
42 Dê a quem lhe pede e não volte as costas ao que quer lhe pedir emprestado.
43 Saa ndikaꞌan ka ra kachi ra saa:
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo.”
44 Ndi su yuꞌu tu kachi saa xiꞌin ndo vichin: Kuꞌvi ini ndo kuni ndo na sáa̱̱ ini xini ndoꞌo, ra na kaꞌan tu ndo xiꞌin Ndioxi xaꞌa na kanitaꞌan xiꞌin va ndo.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 Ra saa ke ndañaꞌa ndo mii ndo ña ndixa ke kuu ndo seꞌe Ndioxi ra iyoo ndivi, chi ra kan kuvi ra ^taxi kanata ñuꞌu ra tuun ña sata na vaꞌa xiꞌin na väꞌa va, ra ^taxi tu ra kuun savi sata na vaꞌa xiꞌin na väꞌa va.
45 para demonstrarem que são filhos do Pai de vocês, que está nos céus. Porque ele faz o seu sol nascer sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Ra tu kuꞌvi ini ndo xini ndo takua na kuꞌvi ini xini ndoꞌo va, saa ra köo yaꞌvi ndiaa vi ña nuu Ndioxi, chi saa xa tu na yuvi na kuëe kandixa Ndioxi va.
46 Porque, se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Os publicanos também não fazem o mesmo?
47 Ra tu xatoꞌo ndo takua na ndikun Ndioxi xiꞌin va ndo, saa ra köo yaꞌvi ndiaa vi ña nuu Ndioxi, chi saa xa tu yuvi na xïni ichi Ndioxi va.
47 E, se saudarem somente os seus irmãos, o que é que estão fazendo de mais? Os gentios também não fazem o mesmo?
48 Ña kan ke ndakú ni na koo nima ndo, ra ndia ta kuꞌva iyoo mii Tata yo Ndioxi ra nduꞌu ndiví ninu va ke, na koo ndo; chi ra kan ra vaꞌa ni ra; ra niña ña ndakú va ^xa ra ―kachi Jesús xiꞌin na.
48 Portanto, sejam perfeitos como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.

Ler em outra tradução

Comparar com outra