Lucas 19
MXV vs NAA
1 Ra ta ndixaa Jesús ñuu Jericó ra saa ndikiꞌvi ra maꞌnu ñuu kan kuaꞌan ra.
1 Entrando em Jericó, Jesus atravessava a cidade.
2 Ra ñuu kan iyoo iin ra kuika ra nani Zaqueo. Ra ra kuchee kuvi ra nuu na kaya xuꞌun kuaꞌan ndaꞌa gobierno.
2 Eis que um homem rico, chamado Zaqueu, chefe dos publicanos,
3 Ra kuni ni ra kuni ra Jesús, ndi su ndiküvi kuni ra ra, saa chi kuiti ni ra, ra kusiin tu kuaꞌa ni yuvi kuaꞌan va ra na kan va xisaꞌvi nuu ra.
3 procurava ver quem era Jesus, mas não podia, por causa da multidão, por ser ele de pequena estatura.
4 Ra saa ndakosonuu ra xinu ra kuaꞌan ra chi nuu, ra ikan ndaa ra ndaꞌa iin itun, tu nani sicómoro ña vaꞌa kuni ra yaꞌa Jesús, saa chi mii ikan ke yaꞌa va ra.
4 Então, correndo adiante, subiu num sicômoro a fim de ver Jesus, porque ele havia de passar por ali.
5 Ra ta xa yaꞌa Jesús kuaꞌan ra nuu iin itun kan, ra saa ndakoto ndiaa ra ndaꞌa nuu ra xini ra ra Zaqueo, ra ndikaꞌan xiꞌin ra kachi ra saa:
5 Quando Jesus chegou àquele lugar, olhando para cima, disse:
6 Saa ra ndikun nuu ndixa va ra Zaqueo, ra tiaa ni kusii ini ra ña ndakiꞌin ra Jesús kuaꞌan ra xiꞌin ra veꞌe ra.
6 Zaqueu desceu depressa e o recebeu com alegria.
7 Ra ta xini yuvi kan ña ndakiꞌin Jesús kuaꞌan ra xiꞌin ra Zaqueo, saa ra xaꞌa na kañaꞌa na xaꞌa ra kachi na saa:
7 Todos os que viram isto murmuravam, dizendo que Jesus tinha se hospedado com um homem pecador.
8 Ra ta xa ndee ndia veꞌe ra Zaqueo, ra saa ndakundichi ra Zaqueo ra ndikaꞌan ra xiꞌin Jesús kachi ra saa:
8 Zaqueu, por sua vez, se levantou e disse ao Senhor: — Senhor, vou dar a metade dos meus bens aos pobres. E, se roubei alguma coisa de alguém, vou restituir quatro vezes mais.
9 Saa ndikaꞌan Jesús xaꞌa ra Zaqueo nuu takundiꞌi na ndee kan kachi ra saa:
9 Então Jesus lhe disse:
10 Saa chi yuꞌu ra xaa yoꞌo vichin, kuvi ra xaa ndanduku na nindoñuꞌu, ra sakaku yu na ―kachi ra.
10 Porque o Filho do Homem veio buscar e salvar o perdido.
11 Ra nani saa kuu yuvi kan xini soꞌo na ña ndatuꞌun Jesús xiꞌin na ña kuaꞌan na ichi kan, ra ta xa kuyachin ra xiꞌin na nuu ñuu Jerusalén kan, ra saa ndikaꞌan ra inka tuꞌun ndichi xiꞌin na, saa chi xaꞌa na ndakani ini na kaꞌan na saa: “Xa ninumi ni va kaꞌndia Ndioxi chiñu nuu yo”, kaꞌan na.
11 Ouvindo eles estas coisas, Jesus contou uma parábola, visto estar perto de Jerusalém e lhes parecer que o Reino de Deus havia de manifestar-se imediatamente.
12 Ña kan ke ndikaꞌan ra xiꞌin na, kachi ra saa:
12 Por isso, Jesus disse:
13 Ra te xa ndinumi kuꞌun ra, saa ndakana ra uxi tiaa ndia xachiñu nuu ra, ra iin iin xuꞌun kàà ña viꞌi ni ndiaka taxi ra ndaꞌa ta mituꞌun ta mituꞌun ndia ra ndikaꞌan ra xiꞌin ndia kachi ra saa: “Na sachiñu ndo xiꞌin xuꞌun yu, ra na ndukuaꞌa ña, ra te xa na nandiko yu saa ndakiꞌin yu ña ndaꞌa ndo”, kachi ra xiꞌin ndia.
13 Chamou dez dos seus servos, confiou-lhes dez minas e disse-lhes: “Negociem até que eu volte.”
14 Ndi su na ñuu ra, ra kundasi ni va na ra, ra ndiküni na ña kaꞌndia ra chiñu nuu na, ña kan ke tiꞌvi na ndia kumisio ra ndikun ndia ndixaꞌan ndia sata ra, ra ndikaꞌan ndia xiꞌin mii ra rey ra xaꞌndia chiñu nuu ra, kachi ndia saa: “Küni ndi ña kuu ra yoꞌo rey ra kaꞌndia ra chiñu nuu ndi”, kachi ndia.
14 Mas os seus concidadãos o odiavam e enviaram após ele uma embaixada, dizendo: “Não queremos que este reine sobre nós.”
15 ’Ra vaꞌa ni ndikaꞌan ni va na ña küni na kaꞌndia ra chiñu nuu na, ndi su xa saa ndakiꞌin va ra ña kuu ra rey. Ra te ndiꞌi ndakiꞌin ra chiñu, saa nandiko ra ndaxaa ra ñuu ra, ra saa ndakana tuku ra ndia xachiñu nuu ra, ña kuni ra kundaa ini ra nisaa ke ndiniꞌi ta iin iin ndia siki xuꞌun ña taxi ra ndaꞌa ndia.
15 — Quando ele voltou, depois de ter tomado posse do reino, mandou chamar os servos a quem tinha dado o dinheiro, a fim de saber quanto tinham conseguido ganhar em seus negócios.
16 Ra saa xaa ra nuu, ra ndikaꞌan ra, kachi ra saa: “Tata, xuꞌun ña taxi kun ndaꞌa yu, ra inka uxi xuꞌun ndiniꞌi yu siki ña”, kachi ra.
16 — O primeiro se apresentou e disse: “Senhor, a sua mina rendeu dez.”
17 Saa ndakuiin ra rey kan, kachi ra saa xiꞌin ra: “Vaꞌa ni va xa kun, iin tiaa ra vaꞌa ni xachiñu kuvi kun, ra xaꞌa ña vaꞌa ni xachiñu kun xiꞌin ña loꞌo taxi yu ndaꞌa kun, ke ndasa yu yoꞌo iin ra chiñu chee ra kaꞌndia kun chiñu nuu uxi ñuu naꞌnu vichin”, kachi ra.
17 O senhor lhe disse: “Muito bem, servo bom! E porque você foi fiel no pouco, terá autoridade sobre dez cidades.”
18 Ra saa xaa ra uvi, ra ndikaꞌan ra, kachi ra saa: “Tata, xuꞌun ña taxi kun ndaꞌa yu, ra uꞌun ka xuꞌun ndiniꞌi yu siki ña”, kachi ra.
18 — O segundo servo veio e disse: “Senhor, a sua mina rendeu cinco.”
19 Saa ndakuiin ra rey kan, kachi ra saa xiꞌin ra: “Vaꞌa ni xa kun, ra xaꞌa ña vaꞌa ni xachiñu kun, ke ndasa tu yu yoꞌo iin ra chiñu chee ra kaꞌndia kun chiñu nuu uꞌun ñuu naꞌnu”, kachi ra.
19 A este o senhor disse: “Você terá autoridade sobre cinco cidades.”
20 ’Ra saa xaa inka ra, ra ndikaꞌan ra kachi ra saa: “Tata, yoꞌo iyoo xuꞌun ña taxi kun ndaꞌa yu. Ra na ndakiꞌin kun ña. Chi tikoto va chikuꞌni yu ña ra nditiseꞌe yu ña ña vaꞌa va nindïꞌi xaꞌa ña.
20 — Então veio outro servo, dizendo: “Senhor, aqui está a sua mina, que eu guardei embrulhada num lenço.
21 Saa chi ndiyuꞌvi yu ndoñuꞌu ña, ra xa xini va yu yoꞌo ña kuu kun iin tiaa ra ndaku ni ini, chi tu ndindoñuꞌu ña, ra xa saa ndachaꞌvi va yu ña nuu kun, saa chi yoꞌo, ra ndakiꞌin kun ñaꞌa nuu nditäxi kun ña, ra sakee kun nuu ndichïꞌi va kun,” kachi ra.
21 Porque tive medo do senhor, que é homem rigoroso. O senhor retira o que não depositou e colhe o que não semeou.”
22 Ra saa ndakuiin ra rey kan, kachi ra saa: “Yoꞌo, ra süvi tiaa ra vaꞌa xachiñu kuvi kun, ra xiꞌin mii tuꞌun ña kaꞌan kun ke sayukun yu kuachi xiꞌin va kun. Saa chi xa xini va kun yuꞌu, ña kuu yu iin tiaa ra ndiee ni ini, chi ndakiꞌin yu ñaꞌa, nuu nditäxi yu ña, ra sakee tu yu nuu ndichïꞌi va yu,
22 Mas o senhor respondeu: “Servo mau, eu o julgarei usando as suas próprias palavras. Você sabia que eu sou homem rigoroso, que retiro o que não depositei e colho o que não semeei.
23 ¿ra nichuun ndixäꞌan kun chikaa kun xuꞌun yu nuu sakuaꞌnu na xuꞌun, ra xa ndukuaꞌa va siki ña ndakiꞌin yu ña ndaxaa yu veꞌe yu vichin?”, kachi ra xiꞌin ra.
23 Por que você não pôs o meu dinheiro no banco? E, então, na minha vinda, eu o receberia com juros.”
24 Ra saa ndikaꞌan ra rey kan xiꞌin ndia ndita kan, kachi ra saa: “Kindiaa ndo xuꞌun ndaꞌa ra ñaa, ra ndataxi ndo ña ndaꞌa ra xa iyoo uxi ña nuu”, kachi ra.
24 — E disse aos que estavam ali: “Tirem dele a mina e deem ao que tem as dez.”
25 Saa ndakuiin ndia kan, kachi ndia saa xiꞌin ra: “Tata, ¿nichuun taxi ka ndi ña ndaꞌa ra? Ra xa uxi vi ku xuꞌun ra”, kachi ndia.
25 Eles ponderaram: “Senhor, ele já tem dez.”
26 Ra saa ndakuiin ra rey kan, kachi ra saa: “Na xa iyoo ña nuu, ra niꞌi ka na taꞌan va ña; ra na köo ña nuu, ra ndia ña loꞌo iyoo nuu na ke nundiaa ndaꞌa va na.
26 Ao que o senhor respondeu: “Pois eu declaro a vocês que a todo o que tem será dado ainda mais; mas ao que não tem, até o que tem lhe será tirado.
27 Ra na sáa̱̱ ini xini yuꞌu, na ndixïin ña kuu yu rey ra kaꞌndia yu chiñu nuu na, ra na sayaꞌa ndo na choꞌo, ra xitoꞌni yu saa na kaꞌni ndo na, kachi ra rey kan, kachi tuꞌun ndichi yoꞌo”, kachi Jesús xiꞌin na.
27 Mas quanto a esses meus inimigos, que não quiseram que eu reinasse sobre eles, tragam-nos aqui e os matem na minha presença.”
28 Ta sandiꞌi Jesús ndatuꞌun ra xiꞌin na, ra saa ndakiꞌin ra kuaꞌan ra chi ñuu Jerusalén.
28 E, depois de dizer isto, Jesus prosseguia a sua viagem para Jerusalém.
29 Ra ta kuaꞌan kuyachin ra nuu ñuu Betfagé xiꞌin ñuu Betania, yachin nuu ndikaa iku ña olivo, ra saa ndikaꞌan ra xiꞌin uvi ndia itaꞌan xiꞌin ra,
29 E aconteceu que, ao aproximar-se de Betfagé e de Betânia, junto ao monte das Oliveiras, Jesus enviou dois dos seus discípulos,
30 kachi ra saa:
30 dizendo-lhes:
31 Ra tu ndia na ndakoyo kaꞌan xiꞌin ndo: “¿Nichuun ndaxi ndo ri?”, kachi na, ra kaꞌan ndo xiꞌin na xiꞌin na kachi ndo saa: “Tata yo Jesús kuvi ra kuniñuꞌu ri”, kachi ndo ―kachi ra xiꞌin ndia.
31 Se alguém perguntar: “Por que o estão desprendendo?”, respondam assim: “Porque o Senhor precisa dele.”
32 Ra saa ndakiꞌin ndia itaꞌan xiꞌin ra kuaꞌan ndia, ra iin ta iyoo ña ndikaꞌan ra xiꞌin ndia, ra iin saa ke kuu ndixa va.
32 E, indo os que foram mandados, acharam tudo conforme Jesus lhes tinha dito.
33 Ra sakan saa kuu ndia ndaxi ndia ri, saa ra ndakoyo va na xiꞌin sana ri, ra ndikaꞌan na xiꞌin ndia, kachi na saa:
33 Quando eles estavam soltando o jumentinho, os donos do animal disseram: — Por que estão desprendendo o jumentinho?
34 Ra saa ndakuiin ndia yuꞌu na, kachi ndia saa:
34 Eles responderam: — Porque o Senhor precisa dele.
35 Ra saa ndakiꞌin ndia ri kuaꞌan ri xiꞌin ndia, ra ta ndixaa ndia xiꞌin ri nuu iin Jesús, ra saa tiso ndia tikoto sata ri, ra saa sandaa ndia ra sata ri.
35 Então trouxeram o jumentinho até Jesus e, pondo as suas capas sobre o animal, ajudaram Jesus a montar.
36 Ra iinii kuvi ichi nuu yaꞌa Jesús kuaꞌan ra, xakin na tikoto.
36 À medida que Jesus avançava, as pessoas estendiam as suas capas no caminho.
37 Ra ta kuyachin ra vaxi nuu ra xaꞌa iku Olivo, ra saa xaꞌa kusii ka vi ini takundiꞌi na itaꞌan xiꞌin ra, ra ndikun na sata ra, ra xaꞌa na ndasakaꞌnu na Ndioxi xaꞌa takundiꞌi ña vaꞌa xa ra xini na.
37 E, quando Jesus se aproximava da descida do monte das Oliveiras, toda a multidão dos discípulos começou, com muita alegria, a louvar a Deus em alta voz, por todos os milagres que tinham visto.
38 Ra xaꞌa na ndaꞌyu na kachi na saa:
38 Diziam: “Bendito é o Rei que vem em nome do Senhor! Paz no céu e glória nas maiores alturas!”
39 Ra tiañu yuvi kan ñuꞌu sava ndia fariseo kuaꞌan ndia xiꞌin na, ra saa ndikaꞌan ndia xiꞌin Jesús, kachi ndia saa:
39 Alguns dos fariseus lhe disseram em meio à multidão: — Mestre, repreenda os seus discípulos!
40 Saa ndakuiin Jesús, kachi ra saa xiꞌin ndia:
40 Mas Jesus respondeu:
41 Ra te ndixaa Jesús nuu ñuu kaꞌnu Jerusalén, ra saa ndakoto ndiaa ra nuu ñuu kan, saa ra xaku va ra xaꞌa na ñuu kan.
41 Quando Jesus ia chegando a Jerusalém, vendo a cidade, chorou por ela,
42 Ra saa ndikaꞌan ra kachi ra saa:
42 dizendo:
43 Saa chi vaxi kii, ra kixi na sáa̱̱ ini xini ndoꞌo, ra iin kununduu va na ndoꞌo, ra ndakasi va na ichi nuu ndo, ra küvi ka kunu ndo.
43 Pois virão dias em que os seus inimigos cercarão você de trincheiras e apertarão o cerco por todos os lados;
44 Ra kaꞌni ndiꞌi va na seꞌe vali ndo, ra ndia nii nuu ndita veꞌe ndo ke kuñäꞌa ka vi; saa chi ndixïin ndo ña sakaku yu ndoꞌo, kii ña xaa yu sakaku yu ndoꞌo vichin ―kachi Jesús xiꞌin na.
44 e vão arrasar você e matar todos os seus moradores. Não deixarão pedra sobre pedra, porque você não reconheceu o tempo em que Deus veio visitá-la.
45 Ra te ndixaa Jesús ñuu Jerusalén, ra ndikiꞌvi ra ini korra veꞌe ñuꞌu kaꞌnu kan kuaꞌan ra, ra saa xaꞌa ra tava ra takundiꞌi na ndee ndaxiko kan, ra saa tu na sata nuu va na.
45 Depois, entrando no templo, Jesus começou a expulsar os que ali vendiam,
46 Ra saa ndikaꞌan ra kachi ra saa xiꞌin na:
46 dizendo-lhes:
47 Ra iin takundiꞌi kii ndixaꞌan Jesús veꞌe ñuꞌu kaꞌnu kan sañaꞌa ra yuvi, ra na xikuaꞌa kunaꞌnu nuu ndia sutu, xiꞌin ndia maestro sañaꞌa ndiayu Ndioxi ña ndakoo ra Moisés, xiꞌin na xikuaꞌa kunaꞌnu nuu na ñuu, ra ndakundiee va ndia xika ndia nduku ndia kuꞌva ña kuchuun ndia kaꞌni ndia ra.
47 Diariamente, Jesus ensinava no templo. Os principais sacerdotes, os escribas e os maiorais do povo procuravam tirar-lhe a vida,
48 Ndi su ndinïꞌi vi ndia ndia kuꞌva ke kuchuun ndia ña kaꞌni ndia ra, saa chi iin takundiꞌi va na ñuu ndinuni ni xini soꞌo ña sañaꞌa Jesús.
48 mas não achavam uma forma de fazer isso, porque todo o povo, ao ouvi-lo, era cativado por ele.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?