Lucas 19

MXV vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Ra ta ndixaa Jesús ñuu Jericó ra saa ndikiꞌvi ra maꞌnu ñuu kan kuaꞌan ra.
1 Entrando em Jericó, atravessava Jesus a cidade.
2 Ra ñuu kan iyoo iin ra kuika ra nani Zaqueo. Ra ra kuchee kuvi ra nuu na kaya xuꞌun kuaꞌan ndaꞌa gobierno.
2 Eis que um homem, chamado Zaqueu, maioral dos publicanos e rico,
3 Ra kuni ni ra kuni ra Jesús, ndi su ndiküvi kuni ra ra, saa chi kuiti ni ra, ra kusiin tu kuaꞌa ni yuvi kuaꞌan va ra na kan va xisaꞌvi nuu ra.
3 procurava ver quem era Jesus, mas não podia, por causa da multidão, por ser ele de pequena estatura.
4 Ra saa ndakosonuu ra xinu ra kuaꞌan ra chi nuu, ra ikan ndaa ra ndaꞌa iin itun, tu nani sicómoro ña vaꞌa kuni ra yaꞌa Jesús, saa chi mii ikan ke yaꞌa va ra.
4 Então, correndo adiante, subiu a um sicômoro a fim de vê-lo, porque por ali havia de passar.
5 Ra ta xa yaꞌa Jesús kuaꞌan ra nuu iin itun kan, ra saa ndakoto ndiaa ra ndaꞌa nuu ra xini ra ra Zaqueo, ra ndikaꞌan xiꞌin ra kachi ra saa:
5 Quando Jesus chegou àquele lugar, olhando para cima, disse-lhe: Zaqueu, desce depressa, pois me convém ficar hoje em tua casa.
6 Saa ra ndikun nuu ndixa va ra Zaqueo, ra tiaa ni kusii ini ra ña ndakiꞌin ra Jesús kuaꞌan ra xiꞌin ra veꞌe ra.
6 Ele desceu a toda a pressa e o recebeu com alegria.
7 Ra ta xini yuvi kan ña ndakiꞌin Jesús kuaꞌan ra xiꞌin ra Zaqueo, saa ra xaꞌa na kañaꞌa na xaꞌa ra kachi na saa:
7 Todos os que viram isto murmuravam, dizendo que ele se hospedara com homem pecador.
8 Ra ta xa ndee ndia veꞌe ra Zaqueo, ra saa ndakundichi ra Zaqueo ra ndikaꞌan ra xiꞌin Jesús kachi ra saa:
8 Entrementes, Zaqueu se levantou e disse ao Senhor: Senhor, resolvo dar aos pobres a metade dos meus bens; e, se nalguma coisa tenho defraudado alguém, restituo quatro vezes mais.
9 Saa ndikaꞌan Jesús xaꞌa ra Zaqueo nuu takundiꞌi na ndee kan kachi ra saa:
9 Então, Jesus lhe disse: Hoje, houve salvação nesta casa, pois que também este é filho de Abraão.
10 Saa chi yuꞌu ra xaa yoꞌo vichin, kuvi ra xaa ndanduku na nindoñuꞌu, ra sakaku yu na ―kachi ra.
10 Porque o Filho do Homem veio buscar e salvar o perdido.
11 Ra nani saa kuu yuvi kan xini soꞌo na ña ndatuꞌun Jesús xiꞌin na ña kuaꞌan na ichi kan, ra ta xa kuyachin ra xiꞌin na nuu ñuu Jerusalén kan, ra saa ndikaꞌan ra inka tuꞌun ndichi xiꞌin na, saa chi xaꞌa na ndakani ini na kaꞌan na saa: “Xa ninumi ni va kaꞌndia Ndioxi chiñu nuu yo”, kaꞌan na.
11 Ouvindo eles estas coisas, Jesus propôs uma parábola, visto estar perto de Jerusalém e lhes parecer que o reino de Deus havia de manifestar-se imediatamente.
12 Ña kan ke ndikaꞌan ra xiꞌin na, kachi ra saa:
12 Então, disse: Certo homem nobre partiu para uma terra distante, com o fim de tomar posse de um reino e voltar.
13 Ra te xa ndinumi kuꞌun ra, saa ndakana ra uxi tiaa ndia xachiñu nuu ra, ra iin iin xuꞌun kàà ña viꞌi ni ndiaka taxi ra ndaꞌa ta mituꞌun ta mituꞌun ndia ra ndikaꞌan ra xiꞌin ndia kachi ra saa: “Na sachiñu ndo xiꞌin xuꞌun yu, ra na ndukuaꞌa ña, ra te xa na nandiko yu saa ndakiꞌin yu ña ndaꞌa ndo”, kachi ra xiꞌin ndia.
13 Chamou dez servos seus, confiou-lhes dez minas e disse-lhes: Negociai até que eu volte.
14 Ndi su na ñuu ra, ra kundasi ni va na ra, ra ndiküni na ña kaꞌndia ra chiñu nuu na, ña kan ke tiꞌvi na ndia kumisio ra ndikun ndia ndixaꞌan ndia sata ra, ra ndikaꞌan ndia xiꞌin mii ra rey ra xaꞌndia chiñu nuu ra, kachi ndia saa: “Küni ndi ña kuu ra yoꞌo rey ra kaꞌndia ra chiñu nuu ndi”, kachi ndia.
14 Mas os seus concidadãos o odiavam e enviaram após ele uma embaixada, dizendo: Não queremos que este reine sobre nós.
15 ’Ra vaꞌa ni ndikaꞌan ni va na ña küni na kaꞌndia ra chiñu nuu na, ndi su xa saa ndakiꞌin va ra ña kuu ra rey. Ra te ndiꞌi ndakiꞌin ra chiñu, saa nandiko ra ndaxaa ra ñuu ra, ra saa ndakana tuku ra ndia xachiñu nuu ra, ña kuni ra kundaa ini ra nisaa ke ndiniꞌi ta iin iin ndia siki xuꞌun ña taxi ra ndaꞌa ndia.
15 Quando ele voltou, depois de haver tomado posse do reino, mandou chamar os servos a quem dera o dinheiro, a fim de saber que negócio cada um teria conseguido.
16 Ra saa xaa ra nuu, ra ndikaꞌan ra, kachi ra saa: “Tata, xuꞌun ña taxi kun ndaꞌa yu, ra inka uxi xuꞌun ndiniꞌi yu siki ña”, kachi ra.
16 Compareceu o primeiro e disse: Senhor, a tua mina rendeu dez.
17 Saa ndakuiin ra rey kan, kachi ra saa xiꞌin ra: “Vaꞌa ni va xa kun, iin tiaa ra vaꞌa ni xachiñu kuvi kun, ra xaꞌa ña vaꞌa ni xachiñu kun xiꞌin ña loꞌo taxi yu ndaꞌa kun, ke ndasa yu yoꞌo iin ra chiñu chee ra kaꞌndia kun chiñu nuu uxi ñuu naꞌnu vichin”, kachi ra.
17 Respondeu-lhe o senhor: Muito bem, servo bom; porque foste fiel no pouco, terás autoridade sobre dez cidades.
18 Ra saa xaa ra uvi, ra ndikaꞌan ra, kachi ra saa: “Tata, xuꞌun ña taxi kun ndaꞌa yu, ra uꞌun ka xuꞌun ndiniꞌi yu siki ña”, kachi ra.
18 Veio o segundo, dizendo: Senhor, a tua mina rendeu cinco.
19 Saa ndakuiin ra rey kan, kachi ra saa xiꞌin ra: “Vaꞌa ni xa kun, ra xaꞌa ña vaꞌa ni xachiñu kun, ke ndasa tu yu yoꞌo iin ra chiñu chee ra kaꞌndia kun chiñu nuu uꞌun ñuu naꞌnu”, kachi ra.
19 A este disse: Terás autoridade sobre cinco cidades.
20 ’Ra saa xaa inka ra, ra ndikaꞌan ra kachi ra saa: “Tata, yoꞌo iyoo xuꞌun ña taxi kun ndaꞌa yu. Ra na ndakiꞌin kun ña. Chi tikoto va chikuꞌni yu ña ra nditiseꞌe yu ña ña vaꞌa va nindïꞌi xaꞌa ña.
20 Veio, então, outro, dizendo: Eis aqui, senhor, a tua mina, que eu guardei embrulhada num lenço.
21 Saa chi ndiyuꞌvi yu ndoñuꞌu ña, ra xa xini va yu yoꞌo ña kuu kun iin tiaa ra ndaku ni ini, chi tu ndindoñuꞌu ña, ra xa saa ndachaꞌvi va yu ña nuu kun, saa chi yoꞌo, ra ndakiꞌin kun ñaꞌa nuu nditäxi kun ña, ra sakee kun nuu ndichïꞌi va kun,” kachi ra.
21 Pois tive medo de ti, que és homem rigoroso; tiras o que não puseste e ceifas o que não semeaste.
22 Ra saa ndakuiin ra rey kan, kachi ra saa: “Yoꞌo, ra süvi tiaa ra vaꞌa xachiñu kuvi kun, ra xiꞌin mii tuꞌun ña kaꞌan kun ke sayukun yu kuachi xiꞌin va kun. Saa chi xa xini va kun yuꞌu, ña kuu yu iin tiaa ra ndiee ni ini, chi ndakiꞌin yu ñaꞌa, nuu nditäxi yu ña, ra sakee tu yu nuu ndichïꞌi va yu,
22 Respondeu-lhe: Servo mau, por tua própria boca te condenarei. Sabias que eu sou homem rigoroso, que tiro o que não pus e ceifo o que não semeei;
23 ¿ra nichuun ndixäꞌan kun chikaa kun xuꞌun yu nuu sakuaꞌnu na xuꞌun, ra xa ndukuaꞌa va siki ña ndakiꞌin yu ña ndaxaa yu veꞌe yu vichin?”, kachi ra xiꞌin ra.
23 por que não puseste o meu dinheiro no banco? E, então, na minha vinda, o receberia com juros.
24 Ra saa ndikaꞌan ra rey kan xiꞌin ndia ndita kan, kachi ra saa: “Kindiaa ndo xuꞌun ndaꞌa ra ñaa, ra ndataxi ndo ña ndaꞌa ra xa iyoo uxi ña nuu”, kachi ra.
24 E disse aos que o assistiam: Tirai-lhe a mina e dai-a ao que tem as dez.
25 Saa ndakuiin ndia kan, kachi ndia saa xiꞌin ra: “Tata, ¿nichuun taxi ka ndi ña ndaꞌa ra? Ra xa uxi vi ku xuꞌun ra”, kachi ndia.
25 Eles ponderaram: Senhor, ele já tem dez.
26 Ra saa ndakuiin ra rey kan, kachi ra saa: “Na xa iyoo ña nuu, ra niꞌi ka na taꞌan va ña; ra na köo ña nuu, ra ndia ña loꞌo iyoo nuu na ke nundiaa ndaꞌa va na.
26 Pois eu vos declaro: a todo o que tem dar-se-lhe-á; mas ao que não tem, o que tem lhe será tirado.
27 Ra na sáa̱̱ ini xini yuꞌu, na ndixïin ña kuu yu rey ra kaꞌndia yu chiñu nuu na, ra na sayaꞌa ndo na choꞌo, ra xitoꞌni yu saa na kaꞌni ndo na, kachi ra rey kan, kachi tuꞌun ndichi yoꞌo”, kachi Jesús xiꞌin na.
27 Quanto, porém, a esses meus inimigos, que não quiseram que eu reinasse sobre eles, trazei-os aqui e executai-os na minha presença.
28 Ta sandiꞌi Jesús ndatuꞌun ra xiꞌin na, ra saa ndakiꞌin ra kuaꞌan ra chi ñuu Jerusalén.
28 E, dito isto, prosseguia Jesus subindo para Jerusalém.
29 Ra ta kuaꞌan kuyachin ra nuu ñuu Betfagé xiꞌin ñuu Betania, yachin nuu ndikaa iku ña olivo, ra saa ndikaꞌan ra xiꞌin uvi ndia itaꞌan xiꞌin ra,
29 Ora, aconteceu que, ao aproximar-se de Betfagé e de Betânia, junto ao monte das Oliveiras, enviou dois de seus discípulos,
30 kachi ra saa:
30 dizendo-lhes: Ide à aldeia fronteira e ali, ao entrardes, achareis preso um jumentinho que jamais homem algum montou; soltai-o e trazei-o.
31 Ra tu ndia na ndakoyo kaꞌan xiꞌin ndo: “¿Nichuun ndaxi ndo ri?”, kachi na, ra kaꞌan ndo xiꞌin na xiꞌin na kachi ndo saa: “Tata yo Jesús kuvi ra kuniñuꞌu ri”, kachi ndo ―kachi ra xiꞌin ndia.
31 Se alguém vos perguntar: Por que o soltais? Respondereis assim: Porque o Senhor precisa dele.
32 Ra saa ndakiꞌin ndia itaꞌan xiꞌin ra kuaꞌan ndia, ra iin ta iyoo ña ndikaꞌan ra xiꞌin ndia, ra iin saa ke kuu ndixa va.
32 E, indo os que foram mandados, acharam segundo lhes dissera Jesus.
33 Ra sakan saa kuu ndia ndaxi ndia ri, saa ra ndakoyo va na xiꞌin sana ri, ra ndikaꞌan na xiꞌin ndia, kachi na saa:
33 Quando eles estavam soltando o jumentinho, seus donos lhes disseram: Por que o soltais?
34 Ra saa ndakuiin ndia yuꞌu na, kachi ndia saa:
34 Responderam: Porque o Senhor precisa dele.
35 Ra saa ndakiꞌin ndia ri kuaꞌan ri xiꞌin ndia, ra ta ndixaa ndia xiꞌin ri nuu iin Jesús, ra saa tiso ndia tikoto sata ri, ra saa sandaa ndia ra sata ri.
35 Então, o trouxeram e, pondo as suas vestes sobre ele, ajudaram Jesus a montar.
36 Ra iinii kuvi ichi nuu yaꞌa Jesús kuaꞌan ra, xakin na tikoto.
36 Indo ele, estendiam no caminho as suas vestes.
37 Ra ta kuyachin ra vaxi nuu ra xaꞌa iku Olivo, ra saa xaꞌa kusii ka vi ini takundiꞌi na itaꞌan xiꞌin ra, ra ndikun na sata ra, ra xaꞌa na ndasakaꞌnu na Ndioxi xaꞌa takundiꞌi ña vaꞌa xa ra xini na.
37 E, quando se aproximava da descida do monte das Oliveiras, toda a multidão dos discípulos passou, jubilosa, a louvar a Deus em alta voz, por todos os milagres que tinham visto,
38 Ra xaꞌa na ndaꞌyu na kachi na saa:
38 dizendo: Bendito é o Rei que vem em nome do Senhor! Paz no céu e glória nas maiores alturas!
39 Ra tiañu yuvi kan ñuꞌu sava ndia fariseo kuaꞌan ndia xiꞌin na, ra saa ndikaꞌan ndia xiꞌin Jesús, kachi ndia saa:
39 Ora, alguns dos fariseus lhe disseram em meio à multidão: Mestre, repreende os teus discípulos!
40 Saa ndakuiin Jesús, kachi ra saa xiꞌin ndia:
40 Mas ele lhes respondeu: Asseguro-vos que, se eles se calarem, as próprias pedras clamarão.
41 Ra te ndixaa Jesús nuu ñuu kaꞌnu Jerusalén, ra saa ndakoto ndiaa ra nuu ñuu kan, saa ra xaku va ra xaꞌa na ñuu kan.
41 Quando ia chegando, vendo a cidade, chorou
42 Ra saa ndikaꞌan ra kachi ra saa:
42 e dizia: Ah! Se conheceras por ti mesma, ainda hoje, o que é devido à paz! Mas isto está agora oculto aos teus olhos.
43 Saa chi vaxi kii, ra kixi na sáa̱̱ ini xini ndoꞌo, ra iin kununduu va na ndoꞌo, ra ndakasi va na ichi nuu ndo, ra küvi ka kunu ndo.
43 Pois sobre ti virão dias em que os teus inimigos te cercarão de trincheiras e, por todos os lados, te apertarão o cerco;
44 Ra kaꞌni ndiꞌi va na seꞌe vali ndo, ra ndia nii nuu ndita veꞌe ndo ke kuñäꞌa ka vi; saa chi ndixïin ndo ña sakaku yu ndoꞌo, kii ña xaa yu sakaku yu ndoꞌo vichin ―kachi Jesús xiꞌin na.
44 e te arrasarão e aos teus filhos dentro de ti; não deixarão em ti pedra sobre pedra, porque não reconheceste a oportunidade da tua visitação.
45 Ra te ndixaa Jesús ñuu Jerusalén, ra ndikiꞌvi ra ini korra veꞌe ñuꞌu kaꞌnu kan kuaꞌan ra, ra saa xaꞌa ra tava ra takundiꞌi na ndee ndaxiko kan, ra saa tu na sata nuu va na.
45 Depois, entrando no templo, expulsou os que ali vendiam,
46 Ra saa ndikaꞌan ra kachi ra saa xiꞌin na:
46 dizendo-lhes: Está escrito:
47 Ra iin takundiꞌi kii ndixaꞌan Jesús veꞌe ñuꞌu kaꞌnu kan sañaꞌa ra yuvi, ra na xikuaꞌa kunaꞌnu nuu ndia sutu, xiꞌin ndia maestro sañaꞌa ndiayu Ndioxi ña ndakoo ra Moisés, xiꞌin na xikuaꞌa kunaꞌnu nuu na ñuu, ra ndakundiee va ndia xika ndia nduku ndia kuꞌva ña kuchuun ndia kaꞌni ndia ra.
47 Diariamente, Jesus ensinava no templo; mas os principais sacerdotes, os escribas e os maiorais do povo procuravam eliminá-lo;
48 Ndi su ndinïꞌi vi ndia ndia kuꞌva ke kuchuun ndia ña kaꞌni ndia ra, saa chi iin takundiꞌi va na ñuu ndinuni ni xini soꞌo ña sañaꞌa Jesús.
48 contudo, não atinavam em como fazê-lo, porque todo o povo, ao ouvi-lo, ficava dominado por ele.

Ler em outra tradução

Comparar com outra