Lucas 11
MXV vs ARA
1 Saa kuu iin kii ke̱e Jesús kuaꞌan ra kaꞌan ra xiꞌin Ndioxi. Ra ta ndiꞌi ndikaꞌan ra xiꞌin Ndioxi, ra saa ndikaꞌan iin ra itaꞌan xiꞌin ra kachi ra saa xiꞌin ra:
1 De uma feita, estava Jesus orando em certo lugar; quando terminou, um dos seus discípulos lhe pediu: Senhor, ensina-nos a orar como também João ensinou aos seus discípulos.
2 Saa ndakuiin Jesús, kachi ra saa xiꞌin ndia:
2 Então, ele os ensinou: Quando orardes, dizei:
3 Ra iin takundiꞌi kii na taxi kun
3 o pão nosso cotidiano dá-nos de dia em dia;
4 Ra na sakaꞌnu ini kun xaꞌa kuachi ndi,
4 perdoa-nos os nossos pecados, pois também nós perdoamos a todo o que nos deve;
5 Ra saa ndikaꞌan ka ra xiꞌin ndia kachi ra saa:
5 Disse-lhes ainda Jesus: Qual dentre vós, tendo um amigo, e este for procurá-lo à meia-noite e lhe disser: Amigo, empresta-me três pães,
6 Saa chi iin ra itaꞌan xiꞌin yu sakan xaa veꞌe yu, ra köo ña taxi yu kuxi ra”, kachi ndo.
6 pois um meu amigo, chegando de viagem, procurou-me, e eu nada tenho que lhe oferecer.
7 Ra saa ndakuiin ra itaꞌan xiꞌin ndo kan, kachi ra saa: “Sandïꞌi kun yuꞌu ñani, chi xa ndasi tuun va yu yeꞌe. Ra xa ra kixi va kuvi yu xiꞌin seꞌe vali yu, ra küvi ndakoo yu taxi yu ña ndaꞌa kun”, na kachi ra xiꞌin ndo.
7 E o outro lhe responda lá de dentro, dizendo: Não me importunes; a porta já está fechada, e os meus filhos comigo também já estão deitados. Não posso levantar-me para tos dar;
8 Ra tu na ndakoo ra, ra süvi xaꞌa ña itaꞌan ra xiꞌin ndo ke ndakoo ra taxi ra ña ndaꞌa ndo. Chi xaꞌa ña ndiee ni sandiꞌi ndo ini ra, ña kani ndaꞌa ndo yeꞌe va ra ke, ndakoo ra taxi ra ña xiniñuꞌu nuu ndo ndaꞌa ndo.
8 digo-vos que, se não se levantar para dar-lhos por ser seu amigo, todavia, o fará por causa da importunação e lhe dará tudo o de que tiver necessidade.
9 Ña kan ke kaꞌan yu xiꞌin ndo vichin: Ra na nduku ndo ña kumani nuu ndo nuu Ndioxi, ra taxi va ra ña ndaꞌa ndo; ra na nanduku ndo ña xiniñuꞌu nuu ndo, ra chindiee taꞌan va ra xiꞌin ndo ña ndaniꞌi ndo ña; ra na kani ndaꞌa ndo yeꞌe, ra ndakuiña va ra yeꞌe nuu ndo.
9 Por isso, vos digo: Pedi, e dar-se-vos-á; buscai, e achareis; batei, e abrir-se-vos-á.
10 Chi na nduku ñaꞌa ña kumani nuu na nuu Ndioxi, ra niꞌi va na ña; ra na nanduku ña, ra ndaniꞌi va na ña. Ra na kaꞌan xiꞌin ra, ra ndakuiña va ra yeꞌe nuu na.
10 Pois todo o que pede recebe; o que busca encontra; e a quem bate, abrir-se-lhe-á.
11 ’Ra tu ndia ndoꞌo na iyoo seꞌe, ra na nduku na xita nuu ndo kuxi na, ¿ra ama taxi ndo yuu ndaꞌa na kaxi na? Ra tu nduku tu na tiaka nuu ndo kaxi na, ¿ra ama taxi tu ndo koo ndaꞌa na kaxi na?
11 Qual dentre vós é o pai que, se o filho lhe pedir [pão, lhe dará uma pedra? Ou se pedir] um peixe, lhe dará em lugar de peixe uma cobra?
12 Ra tu ndivi tu na nduku na nuu ndo kaxi na, ¿ra ama taxi tu ndo tisuꞌma ndaꞌa na kaxi na, su täxi ndo ri?
12 Ou, se lhe pedir um ovo lhe dará um escorpião?
13 Saa chi ndoꞌo, ra vaꞌa ni yuvi kuachi kuvi va ndo, ndi su xini va ndo taxi ndo ña vaꞌa ndaꞌa seꞌe ndo. ¡Ra ña kuu Tata yo Ndioxi, ra vaꞌa, ra köo ndia nii kuachi, ña kan ke kundaa kaxi va ini yo ña taxi va ra ña vaꞌa ni ña kuu Tachi Yii ra ndaꞌa takundiꞌi yuvi na nduku ña nuu ra! ―kachi Jesús xiꞌin ndia itaꞌan xiꞌin ra.
13 Ora, se vós, que sois maus, sabeis dar boas dádivas aos vossos filhos, quanto mais o Pai celestial dará o Espírito Santo àqueles que lho pedirem?
14 Ra saa tava Jesús tachi ndivaꞌa ini iin tiaa ra miꞌmi. Ra ta kita suꞌva ña ndivaꞌa kan, saa ra ndikun ndakaꞌan va ra, ra ndakanda ka vi ini yuvi na xini ña nduvaꞌa ra.
14 De outra feita, estava Jesus expelindo um demônio que era mudo. E aconteceu que, ao sair o demônio, o mudo passou a falar; e as multidões se admiravam.
15 Ra saa ndikaꞌan sava na kachi na saa:
15 Mas alguns dentre eles diziam: Ora, ele expele os demônios pelo poder de Belzebu, o maioral dos demônios.
16 Ra sava tu na kaꞌan xiꞌin Jesús, ña na sa ra iin ña ndichi nuu ndivi va kuni na, ña ixtondoso na ra, ra a ndixa xiꞌin ndie̱e̱ Ndioxi ke tava ra tachi ndivaꞌa káꞌán na, chi ndikandïxa na ra.
16 E outros, tentando-o, pediam dele um sinal do céu.
17 Ra xa kundaa kuaꞌa va ini Jesús ña ndakani ini na. Ra saa ndikaꞌan ra xiꞌin na kachi ra saa:
17 E, sabendo ele o que se lhes passava pelo espírito, disse-lhes: Todo reino dividido contra si mesmo ficará deserto, e casa sobre casa cairá.
18 Ra kuꞌva saa ke iyoo tu ri ndivaꞌa va, saa chi tu na ndukuiin ri, ra kanitaꞌan ri xiꞌin taꞌan mii ri. ¿Ra a kuchuun ri koo ri, tuvi ndo? Ra suꞌva ke kachi yu xiꞌin ndo, saa chi kaꞌan ndo ña tava yu tachi ndivaꞌa xiꞌin ndiee ri ndivaꞌa.
18 Se também Satanás estiver dividido contra si mesmo, como subsistirá o seu reino? Isto, porque dizeis que eu expulso os demônios por Belzebu.
19 Ra tu ndixa xiꞌin ndie̱e̱ kiti ñaꞌa ke tava yu tachi ndivaꞌa, na kachi yo, saa ra, ¿yoo ndiee ke tava tu na itaꞌan xiꞌin ndoꞌo tachi ndivaꞌa, tuvi ndo? Ra na kundaa ini ndo chi süvi saa iyoo ña. Ra mii na ñaa na sayukun kuachi xiꞌin va ndo, saa chi na yaꞌa xini va kuvi ndo.
19 E, se eu expulso os demônios por Belzebu, por quem os expulsam vossos filhos? Por isso, eles mesmos serão os vossos juízes.
20 Saa chi yuꞌu, ra xiꞌin ndie̱e̱ Ndioxi va ke tava yu tachi ndivaꞌa. Ra na kundaa ini ndo chi xa xaa va Ndioxi ña kaꞌndia ra chiñu nuu ndo ―kachi Jesús xiꞌin na.
20 Se, porém, eu expulso os demônios pelo dedo de Deus, certamente, é chegado o reino de Deus sobre vós.
21 Ra saa ndikaꞌan ka ra xiꞌin na kachi ra saa:
21 Quando o valente, bem-armado, guarda a sua própria casa, ficam em segurança todos os seus bens.
22 Ndi su tu na kixi inka ra ndaku vaꞌa ka nuu ra, ra ra ndaku kan kuvi ra sa tiaa va, ra kindiaa ndiꞌi va ra ñaꞌa ra. Ra ndataꞌvi ra ña xiꞌin na itaꞌan xiꞌin va ra ―kachi Jesús xiꞌin na.
22 Sobrevindo, porém, um mais valente do que ele, vence-o, tira-lhe a armadura em que confiava e lhe divide os despojos.
23 Ra saa ndikaꞌan ka Jesús kachi ra saa:
23 Quem não é por mim é contra mim; e quem comigo não ajunta espalha.
24 Ra saa ndikaꞌan ka Jesús kachi ra saa:
24 Quando o espírito imundo sai do homem, anda por lugares áridos, procurando repouso; e, não o achando, diz: Voltarei para minha casa, donde saí.
25 Saa ra kaꞌan ña xiꞌin mii ña kachi ña saa: “Vaꞌa ka va na nandiko yo veꞌe chi nuu kee yo”, kachi ña. Ra saa te nandiko ña ndaxaa ña nuu ndixiyo ña, ra ndia nii ka ñaꞌa köo veꞌe kan, ra vaꞌa ka vi ndatiꞌvi na, ra vii ka vi nduu veꞌe kan xa na.
25 E, tendo voltado, a encontra varrida e ornamentada.
26 Ra saa ^ndakiꞌin tuku tachi ndivaꞌa kan kuaꞌan ña, ra ^nanduku ña inka uxa nuu tachi ndivaꞌa, ña kini ni ka nuu mii ña ^xaa xiꞌin ña, ra saa ^nandee takundiꞌi ña ini veꞌe kan, ña koo ña. Saa ra yuvi na ndoꞌo saa ña xindikaa tachi ndivaꞌa ini na, ra na ndiee ka ndasa va kuvi na, nuu ña ndixiyo na ta yachi ―kachi Jesús xiꞌin na.
26 Então, vai e leva consigo outros sete espíritos, piores do que ele, e, entrando, habitam ali; e o último estado daquele homem se torna pior do que o primeiro.
27 Ra ta sakan sandiꞌi Jesús ndikaꞌan ra xiꞌin na, saa ra tuꞌva ndikaꞌan va iin ñaꞌa ña ndikaa tiañu yuvi kan kachi ña saa xiꞌin ra:
27 Ora, aconteceu que, ao dizer Jesus estas palavras, uma mulher, que estava entre a multidão, exclamou e disse-lhe: Bem-aventurada aquela que te concebeu, e os seios que te amamentaram!
28 Ra saa ndakuiin Jesús kachi ra saa:
28 Ele, porém, respondeu: Antes, bem-aventurados são os que ouvem a palavra de Deus e a guardam!
29 Ra saa kuu ra kuaꞌa ka vi yuvi xaꞌa ^ndakutaꞌan nuu iin Jesús, ra saa ndikaꞌan ra xiꞌin na kachi ra saa:
29 Como afluíssem as multidões, passou Jesus a dizer: Esta é geração perversa! Pede sinal; mas nenhum sinal lhe será dado, senão o de Jonas.
30 Chi ta kuꞌva ndoꞌo ra Jonás, ra ndikaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi xinaꞌa, ña ndixikuu ra iin seña nuu yuvi väꞌa, na ñuu Nínive, ra saa ke ndoꞌo tu yuꞌu, ra xaa yoꞌo va, kuni yuvi na ndee tiempo vichin.
30 Porque, assim como Jonas foi sinal para os ninivitas, o Filho do Homem o será para esta geração.
31 Ra kii ña sandaku Ndioxi kuachi na yuuvi yoꞌo, saa ke ndakundichi tu ña reina ña kee chi nínu̱ nuu kaꞌan na kuu sur, ña taxi ña kuachi xaꞌa ndo. Chi xïin ndo kandixa ndo ña kaꞌan yu. Saa chi ña reina kan, ra kani ni va ke̱e ña kixi ña xini soꞌo ña tuꞌun ndichi ña sakuaꞌa ra rey Salomón na xinaꞌa. Ra na kundaa ini ndo, chi kaꞌnu ni ka va ra iin yoꞌo vichin nuu ra rey Salomón, ra xïin ndo kuni soꞌo ndo ña kaꞌan ra.
31 A rainha do Sul se levantará, no Juízo, com os homens desta geração e os condenará; porque veio dos confins da terra para ouvir a sabedoria de Salomão. E eis aqui está quem é maior do que Salomão.
32 Ra saa ke sa tu na ñuu Nínive va, chi taxi tu na kan va kuachi xaꞌa ndoꞌo na ndee tiempo vichin, te xa na xaa kii ña sandaku Ndioxi kuachi na yuuvi yoꞌo. Chi na ñuu Nínive, ra nandiko va ini na nuu Ndioxi ta xini soꞌo na, ña ndikaꞌan ndoso ra Jonás, ra na kundaa ini ndo, chi kaꞌnu ni ka va ra iin yoꞌo vichin nuu ra Jonás, ra xïin ndo nandiko ini ndo ―kachi Jesús xiꞌin na.
32 Ninivitas se levantarão, no Juízo, com esta geração e a condenarão; porque se arrependeram com a pregação de Jonas. E eis aqui está quem é maior do que Jonas.
33 Ra saa ndikaꞌan ka ra xiꞌin na kachi ra saa:
33 Ninguém, depois de acender uma candeia, a põe em lugar escondido, nem debaixo do alqueire, mas no velador, a fim de que os que entram vejam a luz.
34 Ra saa ke iyoo tu nduchi nuu va yo, saa chi ta iyoo ñuꞌu ña tuun, va ke iyoo ña. Ra tu ña vaꞌa kuvi ña, saa ra yeꞌe ndiꞌi tu iki kuñu va yo, ra tu ña väꞌa va kuvi tu nduchi nuu yo, saa ra nuu ñaa va iyoo iki kuñu yo.
34 São os teus olhos a lâmpada do teu corpo; se os teus olhos forem bons, todo o teu corpo será luminoso; mas, se forem maus, o teu corpo ficará em trevas.
35 Ña kan ke na kiꞌin ni ndo kuenda xiꞌin mii ndo xiꞌin ñuꞌu ña yeꞌe nuu ndo; chi koto ndaꞌva ña, ra kuñaa ndiꞌi nuu iki kuñu ndo.
35 Repara, pois, que a luz que há em ti não sejam trevas.
36 Saa chi tu iinii saa iki kuñu ndo ke yeꞌe, ra ndia nii loꞌo ka ña ñaa köo xiꞌin ña, ra saa ke vaꞌa kuni kaxi ndo takundiꞌi va ñaꞌa, ra ta kuꞌva iyoo ñuꞌu ña tuun veꞌe, saa ke na koo ndo ―kachi Jesús xiꞌin na.
36 Se, portanto, todo o teu corpo for luminoso, sem ter qualquer parte em trevas, será todo resplandecente como a candeia quando te ilumina em plena luz.
37 Ra saa te sandiꞌi Jesús ndikaꞌan ra, ra saa ndikaꞌan iin ra fariseo xiꞌin ra ña na kuꞌun ra kuxi ra xiꞌin ra veꞌe ra. Ra saa ndixaa Jesús ndikiꞌvi ra veꞌe ra, ra ndakunduꞌu ra nuu mesa xiꞌin ra.
37 Ao falar Jesus estas palavras, um fariseu o convidou para ir comer com ele; então, entrando, tomou lugar à mesa.
38 Ra nindäꞌa vi Jesús ra ndakunduꞌu ra. Saa ra ndakanda ka vi ini ra fariseo kan xini ra ra ña nindäꞌa ra, chi ña yunaꞌa ndia fariseo kan, ra xiꞌna ka va ndaꞌa ndia a saa xixi ndia.
38 O fariseu, porém, admirou-se ao ver que Jesus não se lavara primeiro, antes de comer.
39 Saa ra kundaa va ini Jesús ña ^ndakani ini ra fariseo kan, ra saa ndikaꞌan ra xiꞌin ra, kachi ra saa:
39 O Senhor, porém, lhe disse: Vós, fariseus, limpais o exterior do copo e do prato; mas o vosso interior está cheio de rapina e perversidade.
40 ¡Ra Kiꞌvi ni ndo!, saa chi, ¿a kundäa ini ndo Ndioxi va kuvi ra xavaꞌa iki kuñu ndo, ra xavaꞌa tu ra nima va ndo?
40 Insensatos! Quem fez o exterior não é o mesmo que fez o interior?
41 Ña kan ke tu ndinuni ni nima ndo na taxi ndo ñaꞌa ndaꞌa na ndaꞌvi, ra saa ke kindoo vaꞌa ndo nuu Ndioxi.
41 Antes, dai esmola do que tiverdes, e tudo vos será limpo.
42 ’Ndi su, ¡Ndaꞌvi ni ndoꞌo, ndia fariseo!, chi xuꞌun loꞌo ña kiꞌin ndo xaꞌa iku menta, xiꞌin takuu ruda, xiꞌin ndia ndia ka iku, va ke chaꞌvi ndo nuu. Ndi su ndïꞌi vi ini ndo ña sa ndo ña ndaku xiꞌin yuvi taꞌan ndo; ra ni küꞌvi tu ini ndo xini ndo Ndioxi va. Ra ña xiniñuꞌu sa ndo ke na kuꞌvi ini ndo kuni ndo Ndioxi, ra nii na näa tu ini ndo ña chaꞌvi ndo nuu ñaꞌa ña kuu mii va ndo.
42 Mas ai de vós, fariseus! Porque dais o dízimo da hortelã, da arruda e de todas as hortaliças e desprezais a justiça e o amor de Deus; devíeis, porém, fazer estas coisas, sem omitir aquelas.
43 ’¡Ra ndaꞌvi ni ndoꞌo, ndia fariseo!, saa chi ta kuaꞌan ndo veꞌe ñuꞌu ra kuni ni ndo kundee ndo tiayu na kunaꞌnu; ra saa tu ta xika ndo nuu yaꞌvi va, saa chi kuni ni ndo ña na satoꞌo yuvi ndoꞌo.
43 Ai de vós, fariseus! Porque gostais da primeira cadeira nas sinagogas e das saudações nas praças.
44 ’¡Ra ndaꞌvi ni ndoꞌo, ndia fariseo!, saa chi ta iyoo yavi nuu ñuꞌu ndii ña kuëe ñaꞌa tuni ka, ra yaꞌa yuvi xañu na ña kuaꞌan va na, chi kundäa ini na, ndi su xa kuyakua va na, ra saa va ke iyoo ndo ―kachi Jesús.
44 Ai de vós que sois como as sepulturas invisíveis, sobre as quais os homens passam sem o saber!
45 Ra saa ndakuiin iin ra maestro sañaꞌa ndiayu Ndioxi, kachi ra saa:
45 Então, respondendo um dos intérpretes da Lei, disse a Jesus: Mestre, dizendo estas coisas, também nos ofendes a nós outros!
46 Saa ndakuiin Jesús, kachi ra saa xiꞌin ra:
46 Mas ele respondeu: Ai de vós também, intérpretes da Lei! Porque sobrecarregais os homens com fardos superiores às suas forças, mas vós mesmos nem com um dedo os tocais.
47 ’¡Ra ndaꞌvi ni ndo! Saa chi ndasavaꞌa ndo kaka na ndikaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi xinaꞌa, ra mii va tu na xii xikua ndo kuvi na xaꞌni ñaꞌa.
47 Ai de vós! Porque edificais os túmulos dos profetas que vossos pais assassinaram.
48 Ra ña ndasavaꞌa ndo kaka na vichin, ra kuni kachi ña saa, ña iin yuꞌu kuvi va ndo xiꞌin na xii xikua ndo; chi na kan kuvi na xaꞌni ñaꞌa, ra ndoꞌo tu ndasavaꞌa kaka va na.
48 Assim, sois testemunhas e aprovais com cumplicidade as obras dos vossos pais; porque eles mataram os profetas, e vós lhes edificais os túmulos.
49 ’Ña kan ke ndichi ni ndikaꞌan Ndioxi kachi ra saa: “Tiꞌvi yu na kuꞌun na kaꞌan ndoso na tuꞌun yu, ra tiꞌvi tu yu na xika chiñu nuu va yu kuꞌun na nuu na ñuu Israel, ra sava na kaꞌni na; ra sava tu na taxi va na”, kachi ra xaꞌa ndo.
49 Por isso, também disse a sabedoria de Deus: Enviar-lhes-ei profetas e apóstolos, e a alguns deles matarão e a outros perseguirão,
50 Ra ndoꞌo, na ndee vichin kuvi na nduku Ndioxi kuenda nuu xaꞌa nii tu ndia ndikaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi te yachi, te sakan ndixkunduꞌu ña yuuvi, iin saa ndia vichin va.
50 para que desta geração se peçam contas do sangue dos profetas, derramado desde a fundação do mundo;
51 Ra ndia xaꞌa nii ra Abel, iin saa ndia xaꞌa nii ra Zacarías ra ndikaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi xinaꞌa, ra xaꞌni na nuu altar yii ini veꞌe ñuꞌu kaꞌnu, xiꞌin nuu xaꞌni na kiti ri soko na nuu Ndioxi. Ra xaꞌa ndia yoꞌo ke kaꞌan Ndioxi kuachi nuu ndoꞌo, na ndee tiempo vichin ―kachi Jesús.
51 desde o sangue de Abel até ao de Zacarias, que foi assassinado entre o altar e a casa de Deus. Sim, eu vos afirmo, contas serão pedidas a esta geração.
52 Ra saa ndikaꞌan ka Jesús xiꞌin ndia kachi ra saa:
52 Ai de vós, intérpretes da Lei! Porque tomastes a chave da ciência; contudo, vós mesmos não entrastes e impedistes os que estavam entrando.
53 Ra te sandiꞌi Jesús ndikaꞌan ra tuꞌun yoꞌo, saa ra ndisaa ka vi ini ndia fariseo xiꞌin ndia maestro ndia sañaꞌa ndiayu Ndioxi xini ndia ra. Ra saa xaꞌa ndia keꞌe taꞌan ndia xiꞌin ra, ña ndindakatuꞌun ni ndia ra.
53 Saindo Jesus dali, passaram os escribas e fariseus a argui-lo com veemência, procurando confundi-lo a respeito de muitos assuntos,
54 Saa chi kuni ndia ña na kaꞌan ra iin tuꞌun kiꞌvi te ndatuꞌun ra. Ra saa ke kuchuun ndia taxi ndia kuachi xaꞌa ra nuu na chiñu.
54 com o intuito de tirar das suas próprias palavras motivos para o acusar.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?