Atos 13
MXV vs ARC
1 Ra veꞌe ñuꞌu ñuu Antioquía ke ndixiyo ndia ndikaꞌan ndoso tuꞌun yuꞌu Ndioxi, ra ndixiyo tu ndia maestro sañaꞌa yuvi va, Ra ndia yoꞌo kuvi ndia: ra Bernabé, xiꞌin ra Simón (ra ra kan kuvi ra ndikaꞌan na ra tuun xiꞌin), xiꞌin ra Lucio ra kee ñuu Cirene, xiꞌin ra Manaén (ra ra kan kuvi ra inuu xaꞌnu xiꞌin ra Herodes, ra xikuu ra chiñu chee chi Galilea), xiꞌin ra Saulo.
1 Na igreja que estava em Antioquia havia alguns profetas e doutores, a saber: Barnabé, e Simeão, chamado Níger, e Lúcio, cireneu, e Manaém, que fora criado com Herodes, o tetrarca, e Saulo.
2 Ra saa kuu iin kii ra ndee na kaꞌan na xiꞌin Ndioxi, ra iyoo suꞌun na ña ndixïxi na, ra saa ndikaꞌan Tachi Yii xiꞌin na kachi ña saa:
2 E, servindo eles ao Senhor e jejuando, disse o Espírito Santo: Apartai-me a Barnabé e a Saulo para a obra a que os tenho chamado.
3 Ra te sandiꞌi na ña ndikaꞌan na xiꞌin Ndioxi xiꞌin ña ndixiyo suꞌun na ña ndixïxi na, ra saa chindee na ndaꞌa na sata ndia ña ndikaꞌan na xiꞌin Ndioxi xaꞌa ndia. Ra te ndiꞌi saa nindiayu taꞌan na xiꞌin ndia ña kee ndia kuaꞌan ndia kaꞌan ndoso ndia.
3 Então, jejuando, e orando, e pondo sobre eles as mãos, os despediram.
4 Ra saa tiꞌvi Tachi Yii, ra Bernabé xiꞌin ra Saulo, kuaꞌan ndia ñuu Seleucia ña ndikaa yuꞌu mini, ra te ndixaa ndia ikan ra saa nandaa ndia itun xika nuu mini ra ndakiꞌin ndia kuaꞌan ndia ñuꞌú ña ndikaa niꞌni nuu mini ña nani Chipre.
4 E assim estes, enviados pelo Espírito Santo, desceram a Selêucia e dali navegaram para Chipre.
5 Ra te ndixaa ndia ñuu ña nani Salamina, ra ikan xaꞌa ndia kaꞌan ndoso ndia tuꞌun Ndioxi ta veꞌe ñuꞌu, ta veꞌe ñuꞌu na judío ña iyoo kan. Ra kuaꞌan tu ra Juan Marcos va ña chindiee taꞌan ra xiꞌin ndia.
5 E, chegados a Salamina, anunciavam a palavra de Deus nas sinagogas dos judeus; e tinham também a João como cooperador.
6 Ra xinuꞌni ndia saa ndixaa ndia, ndia ñuu ña nani Pafos va. Ra ikan ndakutaꞌan ndia xiꞌin iin ra judío ra nani Barjesús, ra ra saka kuvi ra. Ra kuaꞌa ni yuvi sandaꞌvi ra, ña ndikaꞌan ra ña kuu ra ra kaꞌan ndoso tuꞌun yuꞌu Ndioxi.
6 E, havendo atravessado a ilha até Pafos, acharam um certo judeu, mágico, falso profeta, chamado Barjesus,
7 Ra vaꞌa ni xitaꞌan ra xiꞌin ra chiñu chee ra nani Sergio Paulo, ra ra chiñu kan ra ndichi ni ra, ña kan ke vaꞌa kana ra ra Bernabé xiꞌin ra Saulo ña kuaꞌan ndia nuu ra, saa chi kuni ni ra ña kuni soꞌo ra tuꞌun Ndioxi.
7 o qual estava com o procônsul Sérgio Paulo, varão prudente. Este, chamando a si Barnabé e Saulo, procurava muito ouvir a palavra de Deus.
8 Ndi su nditäxi vaꞌa vi ra saka kan ña kandixa ra chiñu chee kan tuꞌun Ndioxi. Ra ra saka kan, ra Elimas ke kachi kivi ra tuꞌun griego.
8 Mas resistia-lhes Elimas, o encantador (porque assim se interpreta o seu nome), procurando apartar da fé o procônsul.
9 Saa ra tiaa ni chitu ra ra Saulo ra ndakunani Pablo xiꞌin Tachi Yii, ra saa iin kaxi kaxi ndakotoꞌni ra nuu ra saka kan,
9 Todavia, Saulo, que também se chama Paulo, cheio do Espírito Santo e fixando os olhos nele, disse:
10 ra ndikaꞌan ra xiꞌin ra, kachi ra saa:
10 Ó filho do diabo, cheio de todo o engano e de toda a malícia, inimigo de toda a justiça, não cessarás de perturbar os retos caminhos do Senhor?
11 Ra vichin taxi Ndioxi tundoꞌo ndaꞌa kun ra kukuaa kun ndiaꞌvi kii, ra küni ka kun ña yeꞌe ñuꞌu.
11 Eis aí, pois, agora, contra ti a mão do Senhor, e ficarás cego, sem ver o sol por algum tempo. No mesmo instante, a escuridão e as trevas caíram sobre ele, e, andando à roda, buscava a quem o guiasse pela mão.
12 Ra te xini ra chiñu chee ka ña kuu kan, ra kandixa va ra, ra ndakanda ni ini ra xiꞌin ña sañaꞌa na xaꞌa Ndioxi.
12 Então, o procônsul, vendo o que havia acontecido, creu, maravilhado da doutrina do Senhor.
13 Ra saa ndakiꞌin ra Pablo kuaꞌan ra xiꞌin ndia itaꞌan xiꞌin ra ñuu Pafos ra ikan ndandaa ndia itun xika nuu mini, ra ndakiꞌin ndia kuaꞌan ndia chi ñuu Perge ña ndikaa chi Panfilia. Ra ra Juan Marcos nindoo ñuu Pafos va, ra ikan nandiko ra kuanuꞌu ra ñuu Jerusalén va.
13 E, partindo de Pafos, Paulo e os que estavam com ele chegaram a Perge, da Panfília. Mas João, apartando-se deles, voltou para Jerusalém.
14 Ra ta ndiꞌi ndikaꞌan ndoso ndia tuꞌun Ndioxi ñuu Perge, ra saa ndakiꞌin ndia kuaꞌan ndia ñuu Antioquía ña ndikaa chi Pisidia va. Ra saa kuu ra ndakiꞌin ndia kuaꞌan ndia veꞌe ñuꞌu nuu ndakutaꞌan na judío iin kii ña ndakindiee na, ra te ndixaa ndia ra saa ndikiꞌvi ndia ini veꞌe ñuꞌu kan ndakundee ndia.
14 E eles, saindo de Perge, chegaram a Antioquia da Pisídia e, entrando na sinagoga, num dia de sábado, assentaram-se.
15 Ra te ndiꞌi kaꞌvi na ndiayu Ndioxi ña tiaa ra Moisés, xiꞌin ña tiaa na ka sava na ndikaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi, ra saa tiꞌvi ndia kunaꞌnu veꞌe ñuꞌu kan tuꞌun nuu ra Pablo xiꞌin ndia taꞌan ra, ra suꞌva ke kachi ndia:
15 E, depois da lição da Lei e dos Profetas, lhes mandaram dizer os principais da sinagoga: Varões irmãos, se tendes alguma palavra de consolação para o povo, falai.
16 Ra saa ndakundichi ra Pablo ra ndixika ndaꞌa ra nuu yuvi kan ña na koo taxin yuꞌu na. Ra saa ndikaꞌan ra xiꞌin na kachi ra saa:
16 E, levantando-se Paulo e pedindo silêncio com a mão, disse: Varões israelitas e os que temeis a Deus, ouvi:
17 Tata yo Ndioxi, ra ^kiꞌin kuenda xiꞌin ñuu yo Israel, kuvi ra ndikaxin na xii xikua yo, ra ndukuaꞌa ni na xa ra ta ndixaꞌan na xindee na ñuu Egipto, ra te ndiꞌi saa tava ra na xiꞌin ndiee ra ñuu kan.
17 O Deus deste povo de Israel escolheu a nossos pais e exaltou o povo, sendo eles estrangeiros na terra do Egito; e com braço poderoso o tirou dela;
18 Ra uvi xiko saa kuiya ña ndixika na iku yuu, ra xïin va Ndioxi xa ndiee ini ra xiꞌin na.
18 e suportou os seus costumes no deserto por espaço de quase quarenta anos.
19 Ra sandiꞌi ra xaꞌa uxa ñuu ña xindoꞌni chi Canaán, ra ndataxi ra ñuꞌu kan ndaꞌa na xii xikua va yo.
19 E, destruindo a sete nações na terra de Canaã, deu-lhes por sorte a terra deles.
20 Ra ta ndiꞌi, ra saa taxi ra tiaa ndia xaꞌndia chiñu nuu na, kuꞌva kumi ciento sava kuiya, iin saa ndia kuiya ña xaꞌndia chiñu ra Samuel ra ndikaꞌan ndoso tuꞌun yuꞌu Ndioxi.
20 E, depois disto, por quase quatrocentos e cinquenta anos, lhes deu juízes, até ao profeta Samuel.
21 Ra saa xaꞌa na nduku na iin rey ra kaꞌndia chiñu nuu na nuu Ndioxi, ra saa taxi Ndioxi ra Saúl, seꞌe ra Cis, ra kuu ndiseꞌe ra Benjamín, ña xaꞌndia ra chiñu inka uvi xiko kuiya.
21 E, depois, pediram um rei, e Deus lhes deu, por quarenta anos, a Saul, filho de Quis, varão da tribo de Benjamim.
22 Ra ta kindiaa Ndioxi chiñu ndaꞌa ra rey Saúl, ra ndataxi ra ndiayu ndaꞌa ra David ña nduu ra rey, ra saa ndikaꞌan ra xaꞌa ra, kachi ra saa: “Ra David, seꞌe ra Isaí, kuvi iin tiaa ra vaꞌa, ra xani ini ta kuꞌva xani ini yu, ra ra kan kuvi ra sanduvi takundiꞌi chiñu ña kuni yu”, kachi ra.
22 E, quando este foi retirado, lhes levantou como rei a Davi, ao qual também deu testemunho e disse: Achei a Davi, filho de Jessé, varão conforme o meu coração, que executará toda a minha vontade.
23 Ra ndiseꞌe ra David kan kuvi Jesús ra ndikaxin Ndioxi sakaku na ñuu yo Israel va. Ra xa saa ke iyoo tu ña kindoo mii Tata yo Ndioxi xiꞌin na xii xikua va yo.
23 Da descendência deste, conforme a promessa, levantou Deus a Jesus para Salvador de Israel,
24 Ra ta kumani ka xaa Jesús, ra xa ndixika va ra Juan ra sakuchi yuvi ña ndikaꞌan ndoso ra tuꞌun Ndioxi nuu takundiꞌi na Israel, ña na nandiko ini na xaꞌa kuachi na, ra kuchi na, kachi ra.
24 tendo primeiramente João, antes da vinda dele, pregado a todo o povo de Israel o batismo do arrependimento.
25 Ra ta xa ndinumi kaꞌni na ra Juan kan, ra saa ndikaꞌan ra kachi ra saa: “Süvi vi yuꞌu kuvi ra ndixaa sakaku ndoꞌo, ndi su chi sata yuꞌu ndikun iin tiaa vaxi ra, ra ndia nii chiñu loꞌo köo ndiayu yu sa yu nuu ra, saa chi ndia nii ndixan vi ra ke kuchüun yu ndaxi yu, saa chi chee ni ka va ra kan nuu yuꞌu”, kachi ra.
25 Mas João, quando completava a carreira, disse: Quem pensais vós que eu sou? Eu não sou o Cristo ; mas eis que após mim vem aquele a quem não sou digno de desatar as sandálias dos pés.
26 ’Ña kan ke na kundaa ini ndoꞌo, na ñani yo, na kuu ndiseꞌe ra Abraham, ra saa tu ndoꞌo, na küu judío va ra kandixa ndo Ndioxi, chi xaꞌa takundiꞌi va yo ke taxi Ndioxi tuꞌun ra ña sakaku ña yoo.
26 Varões irmãos, filhos da geração de Abraão, e os que dentre vós temem a Deus, a vós vos é enviada a palavra desta salvação.
27 Ndi su na ndee Jerusalén xiꞌin ndia chiñu xaꞌndia chiñu nuu na, ra ndindaküni vi na Jesús ña kuu ra ra kixi sakaku yoo, ra nii tuꞌun ña tiaa ndia ndikaꞌan tuꞌun yuꞌu Ndioxi xinaꞌa, ña kaꞌvi na veꞌe ñuꞌu ta iin ta iin kii ndakindiee na ke ndikundäa ini na xiꞌin vi; ña kan ke ta xaꞌni na Jesús ra ndixinu nuu tuꞌun kan.
27 Por não terem conhecido a este, os que habitavam em Jerusalém e os seus príncipes, condenaram-no, cumprindo assim as vozes dos profetas que se leem todos os sábados.
28 Ra vaꞌa ni köo va kuachi ra ndindaniꞌi na, ndi su ndikaꞌan va na xiꞌin ra Pilato ña katakaa ra ra ndika cruz ndixiꞌi ra.
28 E, embora não achassem alguma causa de morte, pediram a Pilatos que ele fosse morto.
29 Ra ta ndiꞌi xa na takundiꞌi ña kaꞌan tuꞌun Ndioxi xaꞌa Jesús ña xiniñuꞌu ndoꞌo ni ra, ra saa sanuu na ra ndaꞌa cruz ra ndinduxin na ra.
29 E, havendo eles cumprido todas as coisas que dele estavam escritas, tirando- o do madeiro, o puseram na sepultura.
30 Ndi su sandatiaku va Ndioxi ra.
30 Mas Deus o ressuscitou dos mortos.
31 Ra kuaꞌa ni ka va kii ndita ra ndixika ra xiꞌin na xitaꞌan xiꞌin ra, na kee xiꞌin ra chi Galilea ra iin saa xaa na xiꞌin ra ndia Jerusalén. Ra na kan kuvi na kaꞌan ndoso nuu yuvi xaꞌa ra vichin va.
31 E ele, por muitos dias, foi visto pelos que subiram com ele da Galileia a Jerusalém, e são suas testemunhas para com o povo.
32 ’Xaꞌa ña kan ke ndatuꞌun tu nduꞌu va xiꞌin ndo vichin, xaꞌa tuꞌun vaꞌa, ña kindoo Ndioxi xiꞌin na xii xikua yo xinaꞌa.
32 E nós vos anunciamos que a promessa que foi feita aos pais, Deus a cumpriu a nós, seus filhos, ressuscitando a Jesus,
33 Ra na kundaa ini ndo chi xa saxinu va Ndioxi ña kindoo ra xiꞌin na xii xikua yo nuu yo vichin, saa chi sandatiaku va ra Jesús, ta kuꞌva kachi tutu salmo ña uvi ña kachi suꞌva: “Yoꞌo kuvi seꞌe yu, ra taxi yu ña kutiaku kun vichin”, kachi ña.
33 como também está escrito no Salmo segundo: Meu filho és tu; hoje te gerei.
34 Ra xa ndikaꞌan va Ndioxi ña sandatiaku ra Jesús, ra ndia nii ka kii küvi ra. Ra suꞌva ke kachi Ndioxi ndikaꞌan ra: “Ña vaꞌa ña kindoo yu xaꞌa xiꞌin ra David, ra ndaꞌa ndoꞌo va ke taxi yu ña”, kachi ra.
34 E que o ressuscitaria dos mortos, para nunca mais tornar à corrupção, disse- o assim: As santas e fiéis bênçãos de Davi vos darei.
35 Ña kan ke kaꞌan inka salmo kachi ña saa: “Täxi kun tiaꞌyu iki kuñu, ra xachiñu nuu kun, ra kuꞌvi ni ini kun xini kun”, kachi ña.
35 Pelo que também em outro Salmo diz: Não permitirás que o teu Santo veja corrupção.
36 Ra na kundaa ini ndo, chi süvi xaꞌa ra David ke kaꞌan tutu salmo kan. Chi ta xitiaku ra, ra ña ndixa ke xaꞌndia va ra chiñu nuu na ñuu ra ta kuꞌva kuni Ndioxi, ndi su te ndixiꞌi ra, ra ninduxin na ra xiꞌin na iva siꞌi ra, ra nditiaꞌyu va ra.
36 Porque, na verdade, tendo Davi, no seu tempo, servido conforme a vontade de Deus, dormiu, e foi posto junto de seus pais, e viu a corrupção.
37 Ña kan ke na kundaa ini ndo, chi xaꞌa Jesús va ke kaꞌan ña, saa chi ra kan kuvi ra ndatiaku xa Ndioxi, ra nditiäꞌyu iki kuñu ra.
37 Mas aquele a quem Deus ressuscitou nenhuma corrupção viu.
38 Na taꞌan yo, na kundaa ini ndo, chi Jesús ra kaꞌan ndi xaꞌa xiꞌin ndo yoꞌo, kuvi ra kuchuun koo kaꞌnu ini xaꞌa kuachi ndo.
38 Seja-vos, pois, notório, varões irmãos, que por este se vos anuncia a remissão dos pecados.
39 Ra takundiꞌi na kandixa Jesús, ra xa ta kuꞌva iyoo yuvi na köo kuachi va ndasa ra na, ndi su ta xindoꞌni na tixi ndiayu ña ndakoo ra Moisés ra ndïxa vi Ndioxi saa xiꞌin na.
39 E de tudo o que, pela lei de Moisés, não pudestes ser justificados, por ele é justificado todo aquele que crê.
40 Ra kuenda ni na koo ndo, ña vaꞌa na ndöꞌo ndo tundoꞌo ña tiaa na ndikaꞌan ndoso tuꞌun yuꞌu Ndioxi xaꞌa xinaꞌa, ta kachi na suꞌva:
40 Vede, pois, que não venha sobre vós o que está dito nos profetas:
41 Na kundaa ini ndóꞌo̱, na ^xa siki Ndioxi, ra na ndakanda ini ndo, ra na ndoñuꞌu ndo;
41 Vede, ó desprezadores, e espantai-vos e desaparecei; porque opero uma obra em vossos dias, obra tal que não crereis se alguém vo-la contar.
42 Ra ta sandiꞌi ra Pablo ndikaꞌan ndoso ra nuu na, ra saa kanata ra ini veꞌe ñuꞌu na judío kan xiꞌin ndia itaꞌan xiꞌin ra. Saa ra kuyachin va yuvi na küu judío ra ndikaꞌan na xiꞌin ra ña na kixi tuku ra inka kii ndakindiee ña sañaꞌa ra na tuꞌun Ndioxi.
42 E, saídos os judeus da sinagoga, os gentios rogaram que no sábado seguinte lhes fossem ditas as mesmas coisas.
43 Ra ta nindutia ndiꞌi na kee veꞌe ñuꞌu kan kuaꞌan na, ra saa ndakundikun kuaꞌa ni na judío, xiꞌin na küu judío na kandixa Ndioxi kuaꞌan na sata ra Pablo xiꞌin ra Bernabé. Ra ndikaꞌan ndia xiꞌin na ña na ndïko ini na kundikun na Ndioxi, ra xá ña vaꞌa ña kaꞌnu xiꞌin na.
43 E, despedida a sinagoga, muitos dos judeus e dos prosélitos religiosos seguiram Paulo e Barnabé, os quais, falando-lhes, os exortavam a que permanecessem na graça de Deus.
44 Ra ta nditiandiaa inka kii ña ndakindiee na, ra saa ndakutaꞌan takundiꞌi na ñuu kan ña kuni soꞌo na tuꞌun Ndioxi.
44 E, no sábado seguinte, ajuntou-se quase toda a cidade a ouvir a palavra de Deus.
45 Ndi su ta xini na judío kan ña kuaꞌa ni yuvi ndakutaꞌan ña kuni soꞌo na tuꞌun Ndioxi, saa ra tiaa ni ndukuini ini na xini na ra Pablo, Ra saa xaꞌa na ndikaꞌan ñaꞌa kini na xaꞌa ra, ra ni süvi ña ndaa ke kaꞌan ra, kachi na.
45 Então, os judeus, vendo a multidão, encheram-se de inveja e, blasfemando, contradiziam o que Paulo dizia.
46 Ndi su ndiyüꞌvi vi ra Pablo xiꞌin ra Bernabé, chi ndia ndiee ka ndundaku ini va kuvi ndia, ra ndikaꞌan ndia xiꞌin na, kachi ndia saa:
46 Mas Paulo e Barnabé, usando de ousadia, disseram: Era mister que a vós se vos pregasse primeiro a palavra de Deus; mas, visto que a rejeitais, e vos não julgais dignos da vida eterna, eis que nos voltamos para os gentios.
47 Saa chi xa saa ke iyoo chiñu ña xaꞌndia mii Tata yo Jesús nuu va ndi, ta kachi ra suꞌva:
47 Porque o Senhor assim no-lo mandou: Eu te pus para luz dos gentios, para que sejas de salvação até aos confins da terra.
48 Ra ta xini soꞌo yuvi na küu judío ña ndikaꞌan ra Pablo, saa ra tiaa ni kusii ini na, ra ndikaꞌan na ña vaꞌa ni tuꞌun Ndioxi; ra kandixa takundiꞌi va yuvi na xa niniꞌi taꞌvi ña kutiaku na xiꞌin Ndioxi ndia ndikaa ndikuꞌun.
48 E os gentios, ouvindo isto, alegraram-se e glorificavam a palavra do Senhor, e creram todos quantos estavam ordenados para a vida eterna.
49 Ra saa ndindutia ndoso tuꞌun Ndioxi kuaꞌan ña iinii kuvi ñuu ña ndoꞌni kan.
49 E a palavra do Senhor se divulgava por toda aquela província.
50 Ra saa chikaa yuꞌu na judío kan, sava na siꞌi, na toꞌo, na tiaku ini, ra chikaa yuꞌu tu na sava tiaa ndia kunaꞌnu ndee ñuu kan, ña na ndakitaꞌan tuꞌun na ra kanitaꞌan na xiꞌin ra Pablo xiꞌin ra Bernabé, ra tava na ndia ñuu kan kuꞌun ndia kuni na.
50 Mas os judeus incitaram algumas mulheres religiosas e honestas, e os principais da cidade, e levantaram perseguição contra Paulo e Barnabé, e os lançaram fora dos seus limites.
51 Ra saa sakoyo ra Pablo yaka xaꞌa ra, ra saa tu ra Bernabé va, ra ña kan kuvi ña kaꞌan xaꞌa ndia ña ndïso ka ndia xaꞌa kuachi ña sa na ñuu kan, ndia saa ra ndakiꞌin ndia kuaꞌan ndia chi ñuu kaꞌnu Iconio va.
51 Sacudindo, porém, contra eles o pó dos pés, partiram para Icônio.
52 Ndi su takundiꞌi yuvi na xa ndakiꞌin tuꞌun Jesús, ra tiaa ni va kusii ini na kan, ra iyoo tu Tachi Yii xiꞌin va na.
52 E os discípulos estavam cheios de alegria e do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?