Lucas 6
AWK vs NAA
1 ĠATUN yakita thabbat ka buloara, yukita thabbat ka kurri-kurri, uwa ġaiya noa murruġ koa yeaiġél loa; ġatun bara wirrobulli-kan-to ġikouġ ka to tittia wolluġ yeai, ġatun takulla mirro-mirromá mȧttȧra barun kin.
1 Aconteceu que, num sábado, Jesus passava pelas searas, e os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 Ġatun taraikanto Parithaioi koba wiya barun, Minariġ tin nura uman unnoa keawaran murrȧrȧġ umulliko unti tara purreȧġ ka thabbat ka?
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: — Por que vocês fazem o que não é lícito aos sábados?
3 Ġatun noa Iéthoko wiya, wiyelliela, Wiya nura, wiya nura, wiya ba unni, Dabid-to noa ba upa, niuwoabo ba kapirri kakilla ġatun bara ġikouġ katoa;
3 Jesus tomou a palavra e disse:
4 Uwa noa ba kokerá kai Eloi koba, ġatun mankulla takulla nulai nakillilkanne, ġatun ġukulla barun ġikouġ katoa ba ko, keawaran murrȧrȧġ takilliko, wonto ba barúnba ko hiereu koba?
4 Como entrou na casa de Deus e, pegando os pães da proposição, comeu e deu também aos que estavam com ele, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Ġatun noa barun wiya, Yinal ta ku̇ri koba, piriwál noa kȧtan yantin ko thabbat ko.
5 Então Jesus lhes disse:
6 Ġatun yakita kakulla tarai ta thabbat ta, uwa ġaiya noa thunagóg ka ġatun wiyelliela: ġatun wakȧl kúri unta kakulla, mȧttȧra ġikoúmba túġkaġkeri tirrai kakulla.
6 Aconteceu que, em outro sábado, Jesus entrou na sinagoga e começou a ensinar. Estava ali um homem que tinha a mão direita ressequida.
7 Ġatun bara gȧrammateuko ġatun Parithaioiko tumiméa bon, wiya bon noa ba turon umulla purreáġ ka thabbat ta; wiyayemma-uwil koa bara bon.
7 Os escribas e os fariseus observavam Jesus, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 Wonto noa ba kota barúnba ġurrulliela, wiya bon noa mȧttȧrakan tirraikan, Bouġkullia, ġatun ġarokilla Willi ka. Ġatun noa bouġkulléu̇n, ġatun ġarokéa.
8 Mas Jesus, conhecendo os pensamentos deles, disse ao homem da mão ressequida: E ele, levantando-se, ficou em pé.
9 Wiya ġaiya noa Iéthuko barun, Wiyánún wal bag nurun unni; wiya tuloa ta umulliko, murrárág ġa yarakai umulliko purreáġ, ka thabbat ta? moron umulliko, ġa warekulliko?
9 Então Jesus disse a eles:
10 Ġatun nakilliela kari-kari yantin barun, wiya bon noa, Tutullia bi mȧttȧra ġiroúmba. Gatun upulléu̇n ġaiya noa, ġatun mȧttȧra ġaiya bon turon uma yanti tarai ba.
10 Então Jesus, olhando para todos que estavam ao seu redor, disse ao homem: Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 Ġatun bara warapalkan bukkakan kakulla; ġatun murrȧrȧg wiyellan barabo-barabo, minnuġ banún bara bon ba Iéthunuġ.
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam contra Jesus.
12 Yakita unta purreȧġ ka, uwa noa bulkára kolaġ wiyelliko, yanti-katai noa tokoi ta wiyelliela bon Eloi-nuġ.
12 Naqueles dias, Jesus se retirou para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Ġatun yakita purreȧġ ta, kaai ba noa barun wirrobullikan ġikoúmba; ġirimulléu̇n noa barun kinbiruġ dodeka niuwoa, barun wiya ġiakai yitirra apothol;
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Thimónnuġ (wiya noa ġiakai yitirra Peternuġ), ġatun ġikou̇mba kurrakóġ Andrea, ġatun Yakobo ġatun Ioanne, ġatun Pilip ġatun Bátolomai,
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 Mattaio ġatun Thoma, ġatun Yakobo Alpai-úmba, ġatun Thimon ġiakai wiya yitirra Dheloté,
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 Ġatun Iudath kurrakóġ ta Yakobo-úmba, ġatun Iudath Ithȧkariot, ninwoa ġakoiyayé noa.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 Ġatun noa uwa barán barun katoa, ġatun ġarawan tako ġarokéa noa, ġatun konaró wirrobullikan ġikou̇mba, ġatun kauwȧl konara ku̇ri Iudaiakȧl, ġatun Hierothalemkȧl, ġatun korowȧtari Turokȧl ġatun Thidonikȧl, uwa bara ġurrulliko bon, ġatun turon umulliko barun ba munni;
17 E, descendo com eles do monte, Jesus parou num lugar plano onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 Ġatun bara wonkȧlman yarakai to marai to: ġatun barun umá turon.
18 que vieram para o ouvir e para ser curados de suas doenças. Também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Ġatun yantinto konaró numulla bon bara; kulla murrȧrȧġ paibéa ġikouġ kinbiruġ, ġatun noa turon umá yantin barun.
19 E todos da multidão procuravam tocar em Jesus, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Gatun noa wokkalan nakulla ġaikuġ ko ġikoúmba wirrobullikan, ġatun wiya, Murrȧrȧg umatoara mirrȧlko; kulla nurun ba piriwȧlġél la Eloi koba.
20 Então, olhando para os seus discípulos, Jesus lhes disse:
21 Murrȧrȧg umatoara nura kapirrikan yakita: kulla nura warapan wal kakilliko. Murrȧrȧg umatoara nura túnkillin yakita, kulla nura kintellinu̇n wal.
21 — Bem-aventurados são vocês
22 Murrȧrȧg umatoara nura, yarakai umȧnu̇n ġaiya nurun ku̇ri ko, ġatun warekanu̇n nurun, ġatun yarakai wiyȧnu̇n nurun, ġatun warekanu̇n yitirra nuru̇nba yanti yarakai ba, ġikouġ kin biruġ yinal ku̇ri koba kabiruġ.
22 — Bem-aventurados são vocês quando as pessoas os odiarem, expulsarem da sua companhia, insultarem e rejeitarem o nome de vocês como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 Pitál nura kauwa ġatun úntellia unta purreáġ ka; kulla nurúnba ġukillikanne kauwȧl kátan moroko kaba; yanti umá bara biyuġbai tako barun ka to barun propetnuġ.
23 Alegrem-se naquele dia e exultem, porque grande é a recompensa de vocês no céu; porque os pais dessas pessoas fizeram o mesmo com os profetas.
24 Yapal nura porólkan kȧtan! kulla nura mankulla ta pitȧl nurúnba.
24 — Mas ai de vocês, os ricos,
25 Yapál nura warakan! kulla nura kapirrikȧnu̇n. Yapal nura kintellan yakita! kulla nura ġirellinun ġatun túnkillinu̇n.
25 — Ai de vocês
26 Yapal nura, murrȧrȧg wiyȧnu̇n ba yantinto kuriko nurun! yantibo barúnba biyuġbai ta ko barun ġakoyaye propetnuġ.
26 — Ai de vocês, quando todos os elogiarem, porque os pais dessas pessoas fizeram o mesmo com os falsos profetas!
27 Ġiakai baġ wiyan nurun ġurrullikan, Pitȧlumulla barun yarakai willuġ nurúnba; murrȧrȧg umulla barun yarakai nurúnba uman,
27 — Digo, porém, a vocês que me ouvem: amem os seus inimigos, façam o bem aos que odeiam vocês.
28 Murrȧrȧg barun wiyella koatan nurúnba; ġatun wiyella bon Eloinuġ wiyella barun yarakai nurúnba uman.
28 Abençoem aqueles que os amaldiçoam, orem pelos que maltratam vocês.
29 Ġatun bu̇nnu̇n ba wakȧl ġan kulló tarai to, tarai ġukillia; ġatun niuwoa manu̇n wurabil ġiroúmba, wiya yikora wiwi manki yikora unni doan.
29 Ao que lhe bate numa face, ofereça também a outra; e, ao que lhe tirar a capa, deixe que leve também a túnica.
30 Ġuwa barun yantin ko wiyellinu̇n ba ġirouġ kin; ġatun niuwoa ba mankulla tullokán ġiroúmba wiya yikora kari bon.
30 Dê a todo o que lhe pedir alguma coisa; e, se alguém levar o que é seu, não exija que seja devolvido.
31 Ġatun unnoa la kotan nura la murrȧrȧg umulliko barun ku̇ri nurun, umulla nura yantibo ta barun.
31 Façam aos outros o mesmo que vocês querem que eles façam a vocês.
32 Kulla nura pitȧlman barun pitȧlman nurun, minariġko-ke unnoa? kulla bara yarakai-kan-to yantibo uman.
32 — Se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Porque até os pecadores amam aqueles que os amam.
33 Ġatun murrȧrȧg nura umȧnu̇n ba barun ġali murrȧrȧg nurun uman, minariġko-ke unnoa? kulla bara yarakai-kan-to yantibo uman.
33 Se fizerem o bem aos que lhes fazem o bem, que recompensa terão? Até os pecadores fazem isso.
34 Ġatun mumbinu̇n nura ba barun kotan nura willuġbo upilliko barun, minariġko-ke unnoa? kulla bara yarakai willuġ mumbillan barun willuġbo upilliko yantibo.
34 E, se emprestam àqueles de quem esperam receber, que recompensa terão? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Wonto ba nura pitȧlumulla barun yarakai willuġ nurúnba; ġatun murrȧrȧġ umulla, ġatun mumbilla kotan keawai willuġbo upulliko; ġatun ġutoara kauwȧl kȧnu̇n nurúnba, ġatun nura wonnai kȧnu̇n wokka koba; kulla noa murrȧrȧġ uman barun wiyapaiye korien ġatun barun yarakai.
35 Vocês, porém, amem os seus inimigos, façam o bem e emprestem, sem esperar nada em troca; vocês terão uma grande recompensa e serão filhos do Altíssimo. Pois ele é bondoso até para os ingratos e maus.
36 Kauwa nura minkikan, yantibo Biyuġbai nurúnba minki kȧtan.
36 Sejam misericordiosos, como também é misericordioso o Pai de vocês.
37 Kota yikora yarakai, ġatun keawai nurun kotȧnu̇n yarakai: pirriralmai yikora nura, ġatun keawai nurun pirriralmanún: warekilla nura, ġatun nurúnba warekȧnu̇n.
37 — Não julguem e vocês não serão julgados; não condenem e vocês não serão condenados; perdoem e serão perdoados;
38 Ġuwa, ġatun ġunu̇n wal nurun; warapál, upulla barán, ġatun tolomulla kaumulliko, ġatun kiroabullin barȧn, ġunu̇n wal ku̇ri nurun ġielkaġ ka nurun kin. Kulla yantibo upitoara nura upullin, upéa kȧnu̇n nurun.
38 deem e lhes será dado; boa medida, prensada, sacudida e transbordante será dada a vocês; porque com a medida com que tiverem medido vocês serão medidos também.
39 Ġatun noa wiya barun wakȧl parabol; wiya, munminto yutinu̇n tarai munmin? wiya, wal bula-buloarabo warakullinu̇n barán kirun tako?
39 Jesus lhes contou também uma parábola:
40 Wirrobullikan ta keawaran noa kauwȧl korien ġikouġ kin piriwȧl la; wonto ba tuloa kȧtan, kȧnu̇n noa yanti piriwȧl ba ġikouġ ba.
40 — O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 Ġatun minariġ tin bi natan moriġ ġirouġ ka ta ba ġaikuġ kaba kurrikóġ kaba, wonto ba na korien bi tulkirri ġaikuġ kaba ġirouġ kinba kóti kaba?
41 — Por que você vê o cisco no olho do seu irmão, mas não repara na trave que está no seu próprio olho?
42 Ġa, yakoai bi wiyan bon kurrikóġ ġirouġ ba, Biġgai, yakoai tia poruġbuġgabunbilla moriġ ġirouġ kinba ġaikuġ kaba, keawai bi ba nakillin tulkirri ġirouġ kaba? ġintoa ġakoiyaye! buruġbuġ ġala kurri-kurri tulkirri ġaikuġ kaba ġirouġ kinba kóti kaba, ġatun nanún ġaiya bi murra-murrȧrȧġ umulliko moriġ ġaikuġ kaba kurrikóġ kaba ġirouġ ka ta ba.
42 Como você poderá dizer a seu irmão: “Deixe, irmão, que eu tire o cisco que está no seu olho”, se você não repara na trave que está no seu próprio olho? Hipócrita! Tire primeiro a trave do seu olho e então você verá claramente para tirar o cisco que está no olho do seu irmão.
43 Kulla ba kúlai murrȧrȧġ ta kȧtan, keawai yeai yarakai upin; ġa keawai ku̇lai yarakai ta kȧtan, yeai murrȧrȧġ upin.
43 — Não há árvore boa que dê mau fruto, nem árvore má que dê bom fruto.
44 Wonto ba yantin ku̇lai ġimilliko kóti tin yeai tin; kulla bara ku̇ri mán korien kokuġ tulkirri-tulkirri tin, ġa titi korien bara botru maro tin.
44 Porque cada árvore é conhecida pelos frutos que produz. Porque não se colhem figos de ervas daninhas, nem se apanham uvas dos espinheiros.
45 Murrȧrȧgko noa ku̇riko wupillin noa murrȧrȧġ wunkilligél labiruġ minki kabiruġ búlbúl labiruġ ġikouġ kinbiruġ; ġatun noa yarakai wupullin noa yarakai wunkilliġel labiruġ yarakai ta biruġ minki kabiruġ búlbúl labiruġ ġikouġ kinbiruġ; kulla ġikoúmba ko kurraka ko wiyan kauwȧl labiruġ ko búlbúl labiruġ ko.
45 A pessoa boa tira o bem do bom tesouro do coração, e a pessoa má tira o mal do mau tesouro; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 Ġatun minariġ tin nura tia wiyan, Piriwȧl, Piriwȧl, ġatun uwa korien nura unnoa tara wiyan nurun baġ ba.
46 — Por que vocês me chamam “Senhor, Senhor!”, e não fazem o que eu mando?
47 Ġan tia ba uwȧnu̇n emmouġ kin, ġatun ġurran wiyellita emmoúmba, ġatun ġaloa uman, túġunbinu̇n baġ nurun ġan kiloa noa:
47 Eu vou mostrar a vocês a quem é semelhante todo aquele que vem a mim, ouve as minhas palavras e as pratica.
48 Niuwoa ba wakȧl yanti ku̇ri kiloa, wittia noa kokerá ġatun pinnia pirriko, ġatun wupéa tuġga tunuġ ka; ġatun poaikulléu̇n ba tunta-tunta, waiumbul murrá koribibi kokeroa, ġatun ġeawai tolomȧ pa; kulla wal wittia tunuġ ka.
48 Esse é semelhante a um homem que, ao construir uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha. Quando veio a enchente, as águas bateram contra aquela casa e não a puderam abalar, por ter sido bem-construída.
49 Wonto ba ġurran ġatun uma korien, ku̇ri kiloa noa wittia kokera tuġġa korien purrai ta: waiumbul murrá koribibi ġali, ġatun warakulléu̇n tanoa-kȧl-bo; kauwȧlla unnoa warakullin kokerá koba.
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que construiu uma casa sobre a terra, sem alicerces, e, quando as águas bateram contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?