Lucas 1
AWK vs ARC
1 WONTO ba kauwȧllo mankulla unnoa tara túġunbilliko ġurránto ġéen kinba,
1 Tendo, pois, muitos empreendido pôr em ordem a narração dos fatos que entre nós se cumpriram,
2 Yanti bo ġearun kin bara ġukulla, unnoa tara nakillikan kurri-kurri kabiruġ ġatun mankillikan wiyellikanne koba.
2 segundo nos transmitiram os mesmos que os presenciaram desde o princípio e foram ministros da palavra,
3 Murrȧrȧġ tia kȧtan yantibo, koito baġ ba tuiġ ko ġirouġ, Teopolo murrȧrȧġ ta,
3 pareceu-me também a mim conveniente descrevê-los a ti, ó excelentíssimo Teófilo, por sua ordem, havendo-me já informado minuciosamente de tudo desde o princípio,
4 Ġurra-uwil koa bi tuloa, unnoa tara wiyatoara banuġ ba.
4 para que conheças a certeza das coisas de que já estás informado.
5 Yanti-kȧlai ta Herod noa kakulla, Piriwȧl noa kakulla Iudaia ka, kakulla noa tarai hiereu Dhakaria yitirra, Abia-u̇mba konara: ġatun nukuġ ġikoúmba yinálkun koba Aaron-úmba, ġiakai bountoa yitirra Elidhabet.
5 Existiu, no tempo de Herodes, rei da Judeia, um sacerdote, chamado Zacarias, da ordem de Abias, e cuja mulher era das filhas de Arão; o nome dela era Isabel.
6 Buloara bula kakulla murrȧrȧġ Eloi kin, mikan ta ġurraiyelléu̇n bula Yehóa-ko noa ba wiyellikanne yarakai ma korien.
6 E eram ambos justos perante Deus, vivendo irrepreensivelmente em todos os mandamentos e preceitos do Senhor.
7 Keawaran bula wonnai korien kulla, bountoa Elidhabet ġurrauwai; ġatun bula ba ġurróġbai kakulla.
7 E não tinham filhos, porque Isabel era estéril, e ambos eram avançados em idade.
8 Ġatun yakita kakulla, umulliela noa ba Eloi kin makan ta, yirruġ ka ġikouġ kin hiereu koba,
8 E aconteceu que, exercendo ele o sacerdócio diante de Deus, na ordem da sua turma,
9 Yanti kiloa hiereu koba uman, yirruġ ka ġikoúmba ta upulliko bon porapora koiyuġ ko uwá noa ba nao koba Yehóa kai koba.
9 segundo o costume sacerdotal, coube-lhe em sorte entrar no templo do Senhor para oferecer o incenso.
10 Ġatun yanti bo yantinto konara ku̇ri wiyelliela warai ta yakita winelliela ba porapora.
10 E toda a multidão do povo estava fora, orando, à hora do incenso.
11 Ġatun paipéa noa aġelo Yehóa-úmba ġikouġ kin, ġarokilliela noa túġkaġkirri ka koiyuġ kón ta porapora ka.
11 Então, um anjo do Senhor lhe apareceu, posto em pé, à direita do altar do incenso.
12 Ġatun nakulla bon noa ba Dhakaria ko, unma bon noa ba, kinta ġaiya noa ba kakulla.
12 E Zacarias, vendo- o, turbou-se, e caiu temor sobre ele.
13 Wonto ba aġelo wiya noa, Kinta kora bi kauwa, Dhakaria; kulla ġurra ta wiyellikanne ġiroúmba, ġatun nukuġ ko ġiroúmba ko wonnai kȧnu̇n ġiroúmba, ġatun wiyȧnu̇n bi ġiakai yitirra Ioanne.
13 Mas o anjo lhe disse: Zacarias, não temas, porque a tua oração foi ouvida, e Isabel, tua mulher, dará à luz um filho, e lhe porás o nome de João.
14 Ġatun pitȧl bi kȧnu̇n, pitȧl kauwȧlkan kȧnu̇n pórkullinu̇n ġikouġ kinbiruġ.
14 E terás prazer e alegria, e muitos se alegrarão no seu nascimento,
15 Kauwȧl wal noa kȧnu̇n, mikan ta Yehóa kin, ġatun keawai wal noa wain pitȧnu̇n, keawai tarere, ġatun warakaġ wal noa witellinu̇n Marai yirriyirri kan biruġ ko, waraka biruġ tunkán ta biruġ.
15 porque será grande diante do Senhor, e não beberá vinho, nem bebida forte, e será cheio do Espírito Santo, já desde o ventre de sua mãe.
16 Ġatun noa wiyȧnu̇n wal barun kauwȧl-kauwȧl wonnai Ithȧrael-úmba Yehóa-kin ko Eloi ta barúnba.
16 E converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor, seu Deus,
17 Ġatun wal noa uwȧnu̇n ġikouġ kin mikan ta kaiyu ka Marai ta Elia-uúmba, warbuġgulliko bu̇lbúl biyuġbai tara koba wonnai kolaġ, ġatun barun kinko tuloa kako; uma-uwil koa barun ku̇ri kurrikurri Yehóa kinko.
17 e irá adiante dele no espírito e virtude de Elias, para converter o coração dos pais aos filhos e os rebeldes, à prudência dos justos, com o fim de preparar ao Senhor um povo bem disposto.
18 Ġatun noa Dhakariako wiya bon aġelonuġ, Yakoai kan baġ ġurrȧnu̇n unni? kulla baġ ġurroġbai, ġatun nukuġ emmoúmba ġurróġ ġéen.
18 Disse, então, Zacarias ao anjo: Como saberei isso? Pois eu já sou velho, e minha mulher, avançada em idade.
19 Ġatun noa aġeloto wiya bon, Ġatoa Gabriel, ġakillin Eloi kin mikan ta; ġatun yuka tia wiyelliko ġirouġ, ġatun túġunbilliko ġali tara ko pitȧlmullikanne ko.
19 E, respondendo o anjo, disse-lhe: Eu sou Gabriel, que assisto diante de Deus, e fui enviado a falar-te e dar-te estas alegres novas.
20 A! ġurrulla bi, ġóġ ko wal bi kȧnu̇n, ġatun kaiyu korien wal bi kȧnu̇n wiyelli ta, yaki-kȧlai tako purreȧġ kako unni tara kȧnún ba, kulla bi ba ġurra korien wiyellikanne emmoúmba, kabo kȧnu̇n wal unni tara.
20 Todavia ficarás mudo e não poderás falar até ao dia em que estas coisas aconteçam, porquanto não creste nas minhas palavras, que a seu tempo se hão de cumprir.
21 Ġatun bara ku̇ri ko mittia Dhakarianuġ, ġatun kotelliela minnuġ-bulliela noa tunkéa noa nao ka.
21 E o povo estava esperando a Zacarias e maravilhava-se de que tanto se demorasse no templo.
22 Ġatun noa ba paikulléún warrai ta, kaiyu korien noa wiyelli ko barun; ġatun bara ġurra Marai noa nakulla nao ba; kulla noa wauwȧl-wauwȧl umá barun ġatun, ġarokilliela noa ġóġ ko.
22 E, saindo ele, não lhes podia falar; e entenderam que tivera alguma visão no templo. E falava por acenos e ficou mudo.
23 Ġatun kirun kabulla purreȧġ ġikoúmba umullikanne, waita ġaiya noa uwá kokerá ko ġikouġ ka tako.
23 E sucedeu que, terminados os dias de seu ministério, voltou para sua casa.
24 Ġatun yukita purreȧġ ka Elidhabet ġikoúmba nukuġ warakȧġ bountoa, ġatun yuropulléu̇n bountoa warán yellenna ka, wiyelliela bountoa,
24 E, depois daqueles dias, Isabel, sua mulher, concebeu e, por cinco meses, se ocultou, dizendo:
25 Yanti noa tia Yehóako umá nakulla noa tia ba purreȧġ ka, mankilliko barun ba béelmulli tin ku̇ri tin.
25 Assim me fez o Senhor, nos dias em que atentou em mim, para destruir o meu opróbrio entre os homens.
26 Tarai-ta yellenna ka hek ka, Gabriel ta aġelo ta puntimai ta wiyabunbia bon Eloi kinbiruġ uwolliko, purrai kolaġ, Galilaia koba, ġiakai Nadharet,
26 E, no sexto mês, foi o anjo Gabriel enviado por Deus a uma cidade da Galileia, chamada Nazaré,
27 Mirrȧl lako wiyatoara ko, ku̇ri kako Yothep kinko yitirra ko, wonnai taro noa Dabidúmba; ġatun mirrȧl ġiakai yitirra Mari.
27 a uma virgem desposada com um varão cujo nome era José, da casa de Davi; e o nome da virgem era Maria.
28 Ġatun noa aġelo uwa bounnoun kin, ġatun wiyelliela, A! murrȧrȧġ umatoara bi Yehóa kȧtan ġirouġ katoa ba; murrȧrȧġ umatoara bi nukuġ ka.
28 E, entrando o anjo onde ela estava, disse: Salve, agraciada; o Senhor é contigo; bendita és tu entre as mulheres.
29 Ġatun bountoa ba nakulla bon, kinta bountoa kakulla wiyellita ġikouġ kin, ġatun kotelliela bountoa minariġ unni totóġ kȧtan.
29 E, vendo- o ela, turbou-se muito com aquelas palavras e considerava que saudação seria esta.
30 Ġatun aġeloko wiya bounnoun, Kinta kora bi, Mari: kulla bin pitȧlmatoara Eloito noa.
30 Disse-lhe, então, o anjo: Maria, não temas, porque achaste graça diante de Deus,
31 A, ġurralia bi, warakáġ bi kȧnu̇n, wonnai kan ġirouġ kin pika ka, ġatun yinal pórkullinu̇n, ġatun bi ġiakai yitirra IETHU.
31 E eis que em teu ventre conceberás, e darás à luz um filho, e pôr-lhe-ás o nome de Jesus.
32 Ġatun wal noa kauwȧl kȧnu̇n, ġatun wal bon wiyȧnu̇n ġia kai Yinal ta wokka ka ko; ġatun noa Yehóako Eloito gúnu̇n wa bon yellawollikanne biyuġbai koba Dabidúmba ġikoúmba:
32 Este será grande e será chamado Filho do Altíssimo; e o Senhor Deus lhe dará o trono de Davi, seu pai,
33 Ġatun noa wiyȧnu̇n wal yanti-katai barun Yakobúmba; ġatun ġikoúmba piriwȧlkanne keawai wal kȧnu̇n wirán.
33 e reinará eternamente na casa de Jacó, e o seu Reino não terá fim.
34 Wiya ġaiya bountoa bon aġelonuġ Mariko, Yakoai ke unni kȧnu̇n, kulla baġ ku̇ri korien?
34 E disse Maria ao anjo: Como se fará isso, visto que não conheço varão?
35 Ġatun noa aġeloko wiya bounnoun, Tanan wal noa uwȧnu̇n Maraikan murrȧrȧġkan ġirouġ kinko, ġatun kaiyuko wokka tinto wutinu̇n wal ġirouġ, koito ba unnoa ta murrȧrȧġ pórkullinu̇n ġirouġ kin; wiyȧnu̇n ġiakai yinal ta Eloi koba.
35 E, respondendo o anjo, disse-lhe: Descerá sobre ti o Espírito Santo, e a virtude do Altíssimo te cobrirá com a sua sombra; pelo que também o Santo, que de ti há de nascer, será chamado Filho de Deus.
36 A, ġurralia, ġiroúmba wuġgunbai Elidhabet, warakaġ bountoa yinal ġurroġéen koba bounnoun ba; ġatun unni ta yellenna hek ta bounnoun-kai-kan wiyatoara ġurra-uwai.
36 E eis que também Isabel, tua prima, concebeu um filho em sua velhice; e é este o sexto mês para aquela que era chamada estéril.
37 Kulla ġurakito ke noa Eloito kaiyukanto ke.
37 Porque para Deus nada é impossível.
38 Ġatun bountoa Mariko wiya, Kauwá yanti kámúnbilla tia wiya bi ba; ġatoa mankillikan Yehóa-u̇mba. Ġatun noa aġelo púntirkulléu̇n bounnoun kinbiruġ.
38 Disse, então, Maria: Eis aqui a serva do Senhor; cumpra-se em mim segundo a tua palavra. E o anjo ausentou-se dela.
39 Ġatun bountoa Mari buġkulléu̇n unti-tara purreȧġ ka, ġatun uwa bountoa karakai bulkȧra kolaġ, kokerá ko Yuda kako;
39 E, naqueles dias, levantando-se Maria, foi apressada às montanhas, a uma cidade de Judá,
40 Ġatun bountoa uwa kokera ko Dhakaria-úmba kako, ġatun búġbúġ ka bounnoun Elidhabetnuġ.
40 e entrou em casa de Zacarias, e saudou a Isabel.
41 Ġatun yakita ġaiya ġurrá bountoa ba Elidhabetto pulli Mariúmba, tulutilléu̇n ġaiya wonnai bounnoun kin pika ka; ġatun warapál bounnoun ba Elidhabet kin Maraikanto murrȧrȧġko:
41 E aconteceu que, ao ouvir Isabel a saudação de Maria, a criancinha saltou no seu ventre; e Isabel foi cheia do Espírito Santo,
42 Ġatun bountoa wiyelléu̇n pulli wokka wiyelliela, murrȧrȧġ umatoara bi nukuġ ba; ġatun murrȧrȧġ umatoara peil ġiroúmba pika koba.
42 e exclamou com grande voz, e disse: Bendita és tu entre as mulheres, e é bendito o fruto do teu ventre!
43 Ġatun minariġ tin tia unni, tanan uwa tunkan piriwȧl koba emmoúmba?
43 E de onde me provém isso a mim, que venha visitar-me a mãe do meu Senhor?
44 Kullȧ baġ ba ġurrá pulli ġiroúmba ġurréuġ ka emmouġ kin, wonnai ġaiya tia tulutilléu̇n emmouġ kin pika ka pitȧl ko.
44 Pois eis que, ao chegar aos meus ouvidos a voz da tua saudação, a criancinha saltou de alegria no meu ventre.
45 Ġatun murrȧrȧġ umatoara bountoa ġurrá; kulla unnoa tara kȧnu̇n umatoara, wiyatoara bounnoun kin Yehóa kinbiruġ.
45 Bem-aventurada a que creu, pois hão de cumprir-se as coisas que da parte do Senhor lhe foram ditas!
46 Ġatun Mariko bountoa wiya, “Maraito emmoúmba ko wiyan murrai bon Yehóanuġ,
46 Disse, então, Maria: A minha alma engrandece ao Senhor,
47 Ġatun maraito emmoúmba ko pitȧl umulléu̇n Eloi kin Miroma emmoúmba.
47 e o meu espírito se alegra em Deus, meu Salvador,
48 Kulla noa nakulla mirrȧl bountoa ba umullikan ġikoúmba; A, unti biruġ yantinto tia wiyȧnu̇n murrȧrȧġ upatoara.
48 porque atentou na humildade de sua serva; pois eis que, desde agora, todas as gerações me chamarão bem-aventurada.
49 Kulla noa tia kaiyukanto unnoa tara kauwȧl uma; ġatun yitirroa ġikoúmba murrȧrȧġ upatoara kȧtan.
49 Porque me fez grandes coisas o Poderoso; e Santo é o seu nome.
50 Ġatun murrai ġikoúmba barun kinba kintakan bon kȧtan willuġġél ku̇ri kabiruġ tarai ku̇ri kabiruġ.
50 E a sua misericórdia é de geração em geração sobre os que o temem.
51 Túġunbilléu̇n noa kaiyukan turruġ ġikoúmba; wupéa noa barun ġaruġ ġara yaroyaro búlbúl ban kotellikanne.
51 Com o seu braço, agiu valorosamente, dissipou os soberbos no pensamento de seu coração,
52 Upéa noa barán parrán kaiyukan yellawolliġél labiruġ barúnba, ġatun wupéa noa barun mirrȧl wokka laġ.
52 depôs dos tronos os poderosos e elevou os humildes;
53 Ġukulla noa kapirrikan ko mu̇rrȧrȧġ ta, ġatun noa barun parólkan yuka mirrȧl ko.
53 encheu de bens os famintos, despediu vazios os ricos,
54 Umulléu̇n noa ġikoúmba umullikan Ithȧraelnuġ, ġurrulli biruġ ġikouġ kinbiruġ murrai ta ġikoúmba;
54 e auxiliou a Israel, seu servo, recordando-se da sua misericórdia
55 Yanti wiya noa ba barun biyuġbai to ġearúnba, Abȧramnuġ, ġatun barun wonnai tara ġikoúmba yanti katai.”
55 (como falou a nossos pais) para com Abraão e sua posteridade, para sempre.
56 Ġatun Mari bountoa kakulla bounnoun katoa ġoro ka yellenna ka, ġatun willuġ ba ġaiya bountoa bounnoun ka tako kokera ko.
56 E Maria ficou com ela quase três meses e depois voltou para sua casa.
57 Yakita ġaiya Elidhabetúmba kakulla wonnai pórkullinu̇n; ġatun yinal bounnoun ba pórkulléu̇n.
57 E completou-se para Isabel o tempo de dar à luz, e teve um filho.
58 Ġatun ġurra bara kótita ko bounnoun bako, yanti Yehóako noa ba murrȧrȧġ umá bounnoun kin; ġatun bara pitȧl kakulla ġatun bountoa
58 E os seus vizinhos e parentes ouviram que tinha Deus usado para com ela de grande misericórdia e alegraram-se com ela.
59 Ġatun yakita ġaiya purreȧġ ka, uwa ġaiya bara kullabulliko wonnai ko; ġatun bara wiya bon ġiakai Dhakaria, biyuġbai tin yitirra tin
59 E aconteceu que, ao oitavo dia, vieram circuncidar o menino e lhe chamavam Zacarias, o nome de seu pai.
60 Ġatun tunkanto wiya bountoa, Yanoa; kulla bon wiyȧnu̇n ġiakai Ioanne.
60 E, respondendo sua mãe, disse: Não, porém será chamado João.
61 Ġatun bara bounnoun wiya, Keawaran ġiroúmba kótita wiya ba ġiakai unni yitirra
61 E disseram-lhe: Ninguém há na tua parentela que se chame por este nome.
62 Gatun bara túġa umulléu̇n bon biyuġbai ko ġikoúmba ko, wonnén noa bon yitirra wiyȧnu̇n?
62 E perguntaram, por acenos, ao pai como queria que lhe chamassem.
63 Ġatun noa wiya upulliġél ko, ġatun noa upa wiyelliela, Yitirra noa ġiakai Ioanne. Ġatun bara yantinto kota.
63 E, pedindo ele uma tabuinha de escrever, escreveu, dizendo: O seu nome é João. E todos se maravilharam.
64 Ġatun tanoa-kȧl-bo kurraka buġkulléu̇n ġikoúmba, ġatun bon ġikoúmba tállȧġ balbal kakulla, ġatun noa wiya, ġatun noa wiya murrai Eloinuġ.
64 E logo a boca se lhe abriu, e a língua se lhe soltou; e falava, louvando a Deus.
65 Ġatun bara kinta kakulla yantin ta untakȧl; ġatun unni tara wiyellikanne totóġ kakulla yantin ta kaloġ koa bulkaroa Yuda ka.
65 E veio temor sobre todos os seus vizinhos, e em todas as montanhas da Judeia foram divulgadas todas essas coisas.
66 Ġatun bara yantinto unnoa tara ġurra wúnkulla barun kin búlbúl la, wiyelliela, Yakoai unni ta wonnai kȧnu̇n! Ġatun mȧttȧra Yehóa-úmba ġikouġ kin kȧtan.
66 E todos os que as ouviam as conservavam em seu coração, dizendo: Quem será, pois, este menino? E a mão do Senhor estava com ele.
67 Ġatun noa Dhakaria ko biyuġbai ġikoúmba, warapal bon wupéa Marai to yirriyirri to, ġatun noa wiyelliela ġiakai,
67 E Zacarias, seu pai, foi cheio do Espírito Santo e profetizou, dizendo:
68 “Kȧmu̇nbilla bon Yehóanuġ Eloinuġ Ithȧrael koba pitȧlliko; kulla noa uwa barun nakilliko, ġatun wirrilliko kúri ko ġikouġ kaiko.
68 Bendito o Senhor, Deus de Israel, porque visitou e remiu o seu povo!
69 Ġatun bouġbuġġa noa nulka-nulka ġolomullikan ġearun, kokerá Dabid-úmba ka ġikoúmba mankillikan;
69 E nos levantou uma salvação poderosa na casa de Davi, seu servo,
70 Yanti noa ba wiya kurraka ko propet koba ko yirriyirrikan to yantin to, purrai yantin kurrikurri kabiruġ:
70 como falou pela boca dos seus santos profetas, desde o princípio do mundo,
71 Ġoloma-uwil koa ġearun ġearúnba bukka tukulla biru̇ġ, ġatun mȧttȧra biruġ barun kinbiruġ yantin tabiruġ yarakai willuġ kabiruġ,
71 para nos livrar dos nossos inimigos e das mãos de todos os que nos aborrecem
72 Umulliko murrai ko wiyatoara barun kin biyuġbai ko ġearúnba, ġatun ġurrulliko ġikoúmba wiyatoara yirriyirri ta;
72 e para manifestar misericórdia a nossos pais, e para lembrar-se do seu santo concerto
73 Pirral-man noa ġali wiyelliela bon Abȧramnuġ biyuġbai ġearúnba,
73 e do juramento que jurou a Abraão, nosso pai,
74 Ġúwil koa ġearun noa, mankilliko ġearun mȧttȧra biruġ bukkakan tabiruġ ġearúnba, ġurra-uwil koa ġéen bon kinta korien ko,
74 de conceder-nos que, libertados das mãos de nossos inimigos, o servíssemos sem temor,
75 Yirriyirrikan ġatun murrȧrȧġkan mikan ta ġikouġ kin, yantin ta purreȧġ ka moron ġearúnba.
75 em santidade e justiça perante ele, todos os dias da nossa vida.
76 Ġatun ġintoa, wonnai ta, wiyȧnu̇n bin yitirra propet ta wokka kako; kulla bi uwȧnu̇n ġanka mikan ta Yehóa kin, upulliko yapuġ ko ġikoúmba;
76 E tu, ó menino, serás chamado profeta do Altíssimo, porque hás de ir ante a face do Senhor, a preparar os seus caminhos,
77 Ġukilliko ġurrulliko moron ko ġikouġ kaiko ku̇ri ko, warewarekan yarakai barúnba,
77 para dar ao seu povo conhecimento da salvação, na remissão dos seus pecados,
78 Murrai tin kanwollin Eloi koba tin ġearúnba, ġurrakan wokka kabiruġ tanan uwa ġearun kinko,
78 pelas entranhas da misericórdia do nosso Deus, com que o oriente do alto nos visitou,
79 Ġukilliko purreȧġ barun ko yellawolli ta ba ko ġoroġorȧ ba ko, ġatun komirra kaba tetti koba, yutilliko tinna ko ġearúnba ko yapuġ koa pitȧl koba koa.”
79 para alumiar os que estão assentados em trevas e sombra de morte, a fim de dirigir os nossos pés pelo caminho da paz.
80 Ġatun wonnai poaikulléu̇n, ġatun ġuraki noa maraikan ko, kulla noa koruġ koa yakita ko purreȧġ kako paipéa noa ba Ithȧrael kinko.
80 E o menino crescia, e se robustecia em espírito, e esteve nos desertos até ao dia em que havia de mostrar-se a Israel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?