Mateus 13
YLE vs NAA
1 Yi wéni ngê Yesu ngomo k꞉oo a pwii wo, Nkálili Kpéni Lêê u nkîgh꞉ê doon꞉aa ya.
1 Naquele mesmo dia, Jesus saiu de casa e se assentou à beira-mar.
2 Pi dêpwo a ya, Yesu ka lee dniye. Yesu ka pi yilî ngê pyodo, apê, A pwo wa wó, wod꞉oo dinki k꞉oo wo wo, k꞉oo doon꞉aa ya, y꞉i doon꞉aa ndiye kîgha dé. Pi yilî yi kpéni lêê u nkîgh꞉ê dnyen꞉aa kwo, Yesu y꞉i dnyen꞉aa ng꞉aang꞉aa.
2 E grandes multidões se reuniram em volta dele, de modo que entrou num barco e se assentou. E toda a multidão estava em pé na praia.
3 Ye doo mgongo danêmbum, kópu yilî yi nuwo y꞉i doon꞉aa kîgha.
3 E de muitas coisas lhes falou por parábolas, dizendo:
4 Pi ngmê witi w꞉uu nt꞉ene têdê loo, têpê mwiyé chó, witi w꞉uu y꞉i u nkwo doo dimi dé. Yepê, Witi w꞉uu woni dé maa p꞉uu mî dyimê dniye, ńmê knî y꞉oo mî ma tumo.
4 E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho, e, vindo as aves, a comeram.
5 Yepê, Witi w꞉uu woni dé t꞉aanî mbêmê mî dyimê dniye, têpê mdoo kwéli dêpwo ya. Yepê, Yi witi w꞉uu dé lîmîlîmî ngê pii dniye,
5 Outra parte caiu em solo rochoso, onde a terra era pouca, e logo nasceu, visto não ser profunda a terra.
6 ngmênê dini ghi n꞉ii ngê kââdî ndîî yi kee wo, wod꞉oo pw꞉oo dniye, mu kópu u dîy꞉o yi km꞉êê dmi têpê mênê yimi daa ghêpê dniye.
6 Saindo, porém, o sol, a queimou; e, porque não tinha raiz, secou-se.
7 Yepê, Witi w꞉uu woni dé tpyé vy꞉o mî dyimê dniye, y꞉i mî pii dniye, tpyé ngê ma too.
7 Outra parte caiu entre os espinhos; e os espinhos cresceram e a sufocaram.
8 Yepê, Witi w꞉uu woni dé têpê ghi mb꞉aa mbêmê mî dyimê dniye, y꞉i mî pii dniye, yi nt꞉u dmi mb꞉aamb꞉aa ngê kaa dniye, yepê, knî ngmê yi nkwodo w꞉uu yonoy꞉a kele, yepê, knî mu yi nkwodo wonoy꞉a kele, yepê, knî m꞉uu yi nkwodo pyoloy꞉a kele.
8 Outra, enfim, caiu em boa terra e deu fruto: a cem, a sessenta e a trinta por um.
9 Yepê, Kópuni nmye dî vyi, yi kópu mb꞉aamb꞉aa ngê dmyinê nuw꞉onuw꞉o.
9 Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
10 U kuwó dini ghi ngê Yesu p꞉uu ndiye pyu yoo Yesu ka lee dniye, u kwo póó dniye, kwo, Dini ghi n꞉ii ngê pi knî ye nye danêmbum, lukwe dîy꞉o ye nye mgongo?
10 Então os discípulos se aproximaram de Jesus e lhe perguntaram: — Por que o senhor fala com eles por meio de parábolas?
11 Yesu ngê yepê, Chóó Lémi kóó k꞉oo wowo, tumu kópu ngê doo ya. Yepê, Yi tumu kópu yilî nmye wanî tpapê dé, ngmênê kn꞉aa yéli ye nt꞉u p꞉uu daana a dêêdêê, ye anî mgongo.
11 Ao que Jesus respondeu:
12 Yepê, N꞉ii ngê ngópu dê dpî kpêmî dê, Chóó Lémi u kópu dyuu mb꞉aamb꞉aa ngê dpî ny꞉oo, yi pini ngê Chóó Lémi u kópu knî m꞉uu dpo w꞉ee. Yepê, N꞉ii ngê ngópu dê d꞉uudpî kpêmî dê, yi pini u mênê Chóó Lémi u kópu dyuu d꞉uudpî kee dmi, yi pini ngê l꞉âmo dpo ngee té.
12 Pois ao que tem, mais será dado, e terá em abundância; mas, ao que não tem, até o que tem lhe será tirado.
13 Yepê, Ye n꞉aa mgongo yédi, mu kópu u dîy꞉o k꞉omo tpile dpî m꞉uu ngmê, d꞉uudpî mya ngmê, dpî ny꞉ee ngmê, myed꞉uuwodê w꞉ee ngmê.
13 Por isso, falo com eles por meio de parábolas: porque, vendo, não veem; e, ouvindo, não ouvem, nem entendem.
14 Yepê, Chóó Lémi u kópu n꞉ii Yisaya ngê wunê a d꞉êê ngê, wu yéli y꞉oo ala ngwo ka ntiyentiye ngmê. Yepê, Chóó Lémi ngê Yisaya ka kwo, Pi knî ye ala kópu dpî vyi ngi, yipi,
14 Assim, neles se cumpre a profecia de Isaías:
15 Kwo, Yi kópu kî yéli ye dpî vyi ngi, mu kópu u dîy꞉o,
15 Porque o coração deste povo
16 Yepê, Ngmênê dp꞉ee wunté yéli. Yepê, Chóó Lémi ngê nmyi ngwolo dmi a pywálî too, ntênê dmyi mya nê. Yepê, Chóó Lémi ngê nmyi ngópu dmi a kpêmî too, a kópu dyuu u ngwo nmye nyêmî tumo.
16 — Bem-aventurados, porém, são os olhos de vocês, porque veem; e bem-aventurados são os ouvidos de vocês, porque ouvem.
17 Yepê, Ndê kópu nmye ngmên꞉aa tpapê, Yélini y꞉oo Chóó Lémi u komo wunê dnyimo a kapî, yoo mb꞉aa mye yi k꞉ii, u yi y꞉e doo kwo, Nê u kópu yilî nmî ny꞉ee té, my꞉oo m꞉uu té, ngmênê daa m꞉uu tumo, myedaa ny꞉ee tumo, wunê a pw꞉oo dniye.
17 Pois em verdade lhes digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vocês estão vendo, mas não viram; e quiseram ouvir o que vocês estão ouvindo, mas não ouviram.
18 Yesu ngê p꞉uu ndiye pyu knî ye yepê, Ala kópu ny꞉ee yó. Yepê, Witi nt꞉ene u mgongo danêmbum n꞉ii dî kwolo, u nt꞉u kópu alanté.
18 — Ouçam, portanto, o que significa a parábola do semeador.
19 Yepê, Witi w꞉uu woni knî maa p꞉uu ntee dpî dyimê dmi, ńmê knî y꞉oo ntee dpî ma t꞉oo, yepê, pi woni knî yinté dé, a kópu dyuu dpî ny꞉ee t꞉oo, d꞉uuwodê w꞉ee t꞉oo, yi gha vy꞉o d꞉uudpî yé t꞉oo, pi dono ngê yi kópu dpî t꞉âmo té.
19 A todos os que ouvem a palavra do Reino e não a compreendem, vem o Maligno e arrebata o que lhes foi semeado no coração. Este é o que foi semeado à beira do caminho.
20 — ausente —
20 O que foi semeado em solo rochoso, esse é o que ouve a palavra e logo a recebe com alegria.
21 — ausente —
21 Mas ele não tem raiz em si mesmo, sendo de pouca duração. Quando chega a angústia ou a perseguição por causa da palavra, logo se escandaliza.
22 Yepê, Witi woo woni knî tpyé ngê ntee dpî ma té, yepê, pi woni knî yinté dé, a kópu dyuu dpî ny꞉ee ngmê, ngmênê dyámê u tpile knî y꞉oo a kópu dyuu yinté dpî ma ngmê. Yepê, Yi yéli nté ndapî, tpile yilî yi p꞉uu a nuw꞉o nyédi, a p꞉uu daa nuw꞉o nyédi, yi gha vy꞉o a kópu dyuu nt꞉u d꞉uudpî kaalî.
22 O que foi semeado entre os espinhos é o que ouve a palavra, porém as preocupações deste mundo e a fascinação das riquezas sufocam a palavra, e ela fica infrutífera.
23 Yepê, Witi woo woni knî têpê mb꞉aa mbêmê yi nt꞉u dmi mb꞉aamb꞉aa ngê ntee dpî kaalî, yepê, pi woni knî yinté dé, a kópu ngê yi gha dmi dpî ntówo té, yi gha vy꞉o nt꞉u yinté mb꞉aamb꞉aa ngê dpî kaalî, woni knî yi mênê yonoy꞉a dé, woni knî yi mênê wonoy꞉a dé, woni knî yi mênê pyoloy꞉a dé.
23 Mas o que foi semeado em boa terra é o que ouve a palavra e a compreende; este frutifica e produz a cem, a sessenta e a trinta por um.
24 Yesu ngê pi knî ye yepê, Chóó Lémi u yoo ndêndê ntee adî kaakaa, yi kópu p꞉uu nmye n꞉aa mgongo. Yepê, Pi ngmê ngê u witi yâpwo têdê ngmê yó, têpê mwiyé chó, witi w꞉uu y꞉i u nkwo doo dimi dé.
24 Jesus lhes propôs outra parábola, dizendo:
25 Yepê, Mgîdî vy꞉o dini ghi n꞉ii ngê pi yintómu doo dpî, pi dono ngma a loo, yi witi yâpwo têdê kn꞉aa yini w꞉uu mê yilî dyîngo, wod꞉oo p꞉o mê diyé wo.
25 Mas, enquanto todos estavam dormindo, veio o inimigo dele, semeou o joio no meio do trigo e foi embora.
26 Yepê, Yi yini witi nipi pii dniye, nipi mye kaa dniye, yi nt꞉u dmi kwodonkwodo mê kele.
26 E, quando as plantas cresceram e produziram fruto, apareceu também o joio.
27 Yepê, Dpodo pyu knî y꞉oo yâpwo têdê chóó ka kwo, Mââwe. Kwo, Ṉyâpwo têdê witi u mo nyi ntówo. Kwo, Kî yini w꞉uu anyedê pwiyé dmi?
27 Então os servos do dono da casa chegaram e disseram: “Patrão, o senhor não semeou boa semente no seu campo? De onde, então, vem o joio?”
28 Yepê, Pi dono ngmê ngê yinê ntówo too. Yepê, U yi u ngwo a kwo, Nê ka dpodo ndîî ngê paa pyaa we. U kwo póó dniye, Kwo, U yi ṉga a kwo wu yini wanmîmo y꞉ee té?
28 Ele, porém, lhes respondeu: “Um inimigo fez isso.” Mas os servos lhe perguntaram: “O senhor quer que a gente vá e arranque o joio?”
29 Yepê, Kêle, nangê y꞉ee té. Yepê, Dini ghi n꞉ii ngê wu yini woo nmyinê paapaa t꞉oo, witi woo yi p꞉uu wa kaa dmi, amyenmyinê pêêdî t꞉oo.
29 O dono da casa respondeu: “Não! Porque, ao separar o joio, vocês poderão arrancar também com ele o trigo.
30 Yepê, Mudny꞉oo kwo. Yepê, Dini ghi n꞉ii ngê witi kpê wa kyopwo, a dpodo pyu knî ye wanî vyi, yenê, Wu yini woo mwiyé dpo châpwo tóó, dmi dpî kê tóó, ndiya dpî kéé tóó. Yenê, Witi woo kuwó dpo châpwo tóó, w꞉uu péé a ngomo k꞉oo dpo ńuw꞉o tóó.
30 Deixem que cresçam juntos até a colheita. E, no tempo da colheita, direi aos ceifeiros: ‘Ajuntem primeiro o joio e amarrem-no em feixes para ser queimado; mas recolham o trigo no meu celeiro.’”
31 — ausente —
31 Jesus lhes propôs outra parábola, dizendo:
32 — ausente —
32 Esse grão é, na verdade, a menor de todas as sementes, mas, quando cresce, é maior do que as hortaliças, e chega a ser uma árvore, de modo que as aves do céu vêm se aninhar nos seus ramos.
33 Yesu ngê pi knî ye mgongo m꞉uu kwólu, yepê, Mbîdédi nk꞉êênî têdê pyââ ngê yis knî tp꞉oo dpo ngî, k꞉omo tpile kpo ndîî u mênê dpî yé, ngmênê u kuwó dini ghi ngê kpo yintómu dpî mbó.
33 Jesus lhes contou ainda outra parábola:
34 Yi kópu knî yi p꞉uu Yesu pi knî ye doo mgongo. Kópu módó ye daangmê vyu. Dye ghi yintómu ye dpîmo mgongo.
34 Jesus disse todas estas coisas às multidões por parábolas e sem parábolas nada lhes dizia.
35 Kópuni Chóó Lémi u komo kapî pyu ngmê ngê wunê a d꞉êê ngê, Yesu ngê u ngwo ntiye ngê. Yi kópu ala.
35 Isso aconteceu para se cumprir o que foi dito por meio do profeta: “Abrirei a minha boca em parábolas; publicarei coisas ocultas desde a criação do mundo.”
36 Dini ghi n꞉ii ngê Yesu ngê yoo a kuwo ngê, ngomo k꞉oo mê kee wo. P꞉uu ndiye pyu yoo u kuwó ghê dniye, kwo, Yâpwo têdê dyede p꞉uu mgongoni ye chi kwolo, u nt꞉u lukwe?
36 Então, despedindo as multidões, Jesus foi para casa. E, aproximando-se dele os seus discípulos, disseram: — Explique-nos a parábola do joio do campo.
37 Yesu ngê yepê, A chóó nê yâpwo têdê chóó,
37 E Jesus respondeu:
38 a yâpwo têdê u nt꞉u kópu, dyámê pê. Yepê, Witi woo dé yi nt꞉u kópu, yélini a yoo vy꞉o a wee, wu yini woo dé yi nt꞉u kópu, mgîdî u yoo.
38 O campo é o mundo. A boa semente são os filhos do Reino; o joio são os filhos do Maligno.
39 Yepê, Pi dono, n꞉ii ngê wu yini w꞉uu mî ntówo too, u pi Setan. Yepê, Wéni n꞉ii ngê witi kpê dpî kyopwo, u nt꞉u kópu kuwókuwó wéni. Yepê, Dpodo pyu yoo yi nt꞉u kópu enjel yoo.
39 O inimigo que o semeou é o diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os ceifeiros são os anjos.
40 Dpodo pyu knî y꞉oo wu yini woo dmi ndiya ntee dpî kéé t꞉oo, kuwókuwó wéni ngê yinté kópu angmê pyódu.
40 Pois, assim como o joio é colhido e jogado no fogo, assim será no fim dos tempos.
41 Yepê, A enjel yoo dyámê wope wope yinté wanê dy꞉ââ té, yoo dono wa a ngî t꞉oo, ndiya wa kéé t꞉oo. Yepê, N꞉ii knî y꞉oo u yi adî kwo, Nê u yoo nmî dyênê, yi yéli amyedê ngî t꞉oo, ndiya amye kéé t꞉oo.
41 O Filho do Homem mandará os seus anjos, que ajuntarão do seu Reino todos os que servem de pedra de tropeço e os que praticam o mal
42 Y꞉i adnyin꞉aa mbê, yi kpéngi ti dmi kelekele adnyin꞉aa paa.
42 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
43 Yepê, Yi ngwo a yoo M꞉aa kóó k꞉oo wanî kââ. Yepê, Kââdî ntee a pil꞉apil꞉a yédi, mgîdî u mênê daa ya yédi, a yoo mye yinté, dyââpe yi p꞉uu daadîn꞉aa ya.
43 Então os justos resplandecerão como o sol, no Reino de seu Pai. Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
44 Yesu ngê yepê, Chóó Lémi kóó k꞉oo wowo, yi kópu ndîî kópu. Yepê, Dyámê mbêmê kópu yilî yintómu têdê kópu dé. Yepê, Yi kópu p꞉uu n꞉aa mgongo. Yepê, Pi ngmê, kn꞉aa pini u têpê ghi mbêmê doon꞉aa dpodo, nkól y꞉i ngmêmînê pyw꞉ângo. Yepê, U lama doo ya, nkól u pywuu pââ ndîî, yi têpê ghi u mênê knî m꞉uu ka kwo. Yepê, U gha d꞉ud꞉umbiy꞉e mb꞉aamb꞉aa ngê pyodo, apê, A tpile yilî yintómu mwo p꞉aa dé, pi knî ye y꞉ee too, u kwo pwila tumo, yi ndapî ngê yi têpê ghi u ngwo mî pwila ngê, nkól mê yilî y꞉i a pyw꞉ângo, u ndapî ndîî ngê u ngwo pyodo.
44 — O Reino dos Céus é semelhante a um tesouro escondido no campo, que um homem achou e escondeu. Então, transbordante de alegria, vai, vende tudo o que tem e compra aquele campo.
45 Yepê, Yinté kópu m꞉uu ala. Yepê, Pi ngmê, moodo kpapê pi knî ye dpîmon꞉aa pywupwi dé, ndáápi knî y꞉oo u nkwo u kwo dnyimo pywupwi dé.
45 — O Reino dos Céus é também semelhante a um homem que negocia e procura boas pérolas.
46 Yepê, Dini ghi n꞉ii ngê moodo kpapê pââ ndîî ngma a pyw꞉ângo, u gha d꞉ud꞉umbiy꞉e mb꞉aamb꞉aa ngê pyodo, apê, A tpile yilî yintómu mwo p꞉aa dé, pi knî ye y꞉ee too, u kwo pwila tumo, yi ndapî ngê yi moodo kpapê pââ ndîî u ngwo pwila ngê.
46 Quando encontrou uma pérola de grande valor, ele foi, vendeu tudo o que tinha e comprou a pérola.
47 Yesu ngê yepê, Chóó Lémi kóó k꞉oo wowo p꞉uu dyimê pywuu nmye ngmênînê kuwo. Yepê, Vyuwó têdê pwoo k꞉oo te dyêêdî daa ngmidi dpo ghîî.
47 — O Reino dos Céus é ainda semelhante a uma rede que foi lançada ao mar e apanhou peixes de toda espécie.
48 Yepê, Pi knî y꞉oo te mb꞉aa a myeme tumo, n꞉ii mb꞉aamb꞉aa dé nee k꞉oo dpî ché t꞉oo, n꞉ii dono dé dpî kéé t꞉oo.
48 E, quando já estava cheia, os pescadores a arrastaram para a praia e, assentados, escolheram os bons para os cestos e jogaram fora os ruins.
49 Yepê, Kuwókuwó wéni ngê mye yinté kópu ayi pyódu, enjel knî y꞉oo yoo yinté amî mya ngmê, n꞉ii mb꞉aamb꞉aa dé Chóó Lémi kóó k꞉oo wa kaa t꞉oo,
49 Assim será no fim dos tempos: os anjos sairão, separarão os maus dentre os justos
50 n꞉ii dono dé ndiya wa kéé t꞉oo. Yepê, Y꞉i adnyin꞉aa mbê, yi kpéngi ti dmi kelekele adnyin꞉aa paa.
50 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
51 Yesu p꞉uu ndiye pyu knî ye póó wo, yepê, Yi kópu yilî dmyinê w꞉ee t꞉oo? Kwo, Nyââ.
51 Então Jesus perguntou: Eles responderam: — Sim!
52 Yepê, N꞉ii u lama Chóó Lémi u kópu dyuu mbwee mb꞉aamb꞉aa ngê a kwo, a yoo vy꞉o myoo ghê, a p꞉uu a ndiye yédi, yi pini u ndiye têdê miyó. Yepê, Yoo yi wátiwáti têdê kópu mbwee dpo ngî té, pi knî ye dpî vyi té, kópu kamî myedo ngî té, pi knî ye myoo vyi té. Yepê, Kópu dyuu mb꞉aa yila, tpileni u pywuu ndîî, mye yinté kópu dyuu.
52 Então Jesus lhes disse:
53 Dini ghi n꞉ii ngê Yesu ngê pi knî ye mgongo a kêlî ngê, yi p꞉aani a kuwo ngê,
53 Quando Jesus acabou de contar essas parábolas, retirou-se dali.
54 p꞉aani n꞉ii a kaa wo y꞉i mê diyé wo, Nasalet. Y꞉i pi knî ye ngêpê ngomo k꞉oo doon꞉aa dêêpî. Dêêpî kópuni ye vyi too, yi nyepênyepê u kópu ngê pyaa dniye, noko yepê, Kî kópu yilî anyi wunê ng꞉êênî té? Noko yepê, Mumdoo mbwudu yilî mye chapî ngê?
54 E, chegando à sua terra, ensinava-os na sinagoga, de modo que se maravilhavam e diziam: — De onde lhe vêm esta sabedoria e estes poderes miraculosos?
55 Noko yepê, Kî daa pi ngmê. Noko yepê, Ngomo wuwó pyu tp꞉oo, u pye u pi Méli, Njems Njósép Saimon Njudas yi mbwó.
55 Não é este o filho do carpinteiro? A sua mãe não se chama Maria, e seus irmãos não são Tiago, José, Simão e Judas?
56 Noko yepê, U tîdê yoo yintómu al꞉ii ka pyede. Noko yepê, Yi kópu yilî anyi m꞉iiwunê ng꞉êênî?
56 Todas as suas irmãs não vivem entre nós? Então, de onde lhe vem tudo isto?
57 Yi kópu u l꞉êê dîy꞉o Yesu mb꞉ii ngópu. Yesu ngê yepê, Chóó Lémi u komo kapî pyu kn꞉aa p꞉aani dp꞉uu châpu ngmê, ngmênê u p꞉o tpémi y꞉oo d꞉uudpî châpu ngmê, ngmênêni knî y꞉oo myed꞉uudpî châpu ngmê.
57 E escandalizavam-se por causa dele. Jesus, porém, lhes disse:
58 Yesu ngê mbwudu yilî y꞉i daa chópu, mu kópu u dîy꞉o u kwo dêdnye kêlîmî.
58 E não fez ali muitos milagres, por causa da incredulidade deles.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?