Mateus 13
PPO vs ARC
1 Atéyale be dȩmótóró Yesu a̧ ai be tua̧mó yó mótu betaletei taaróló, kale doasi wȩi kȩla fókupaae biti̧ derepelepó.
1 Tendo Jesus saído de casa naquele dia, estava assentado junto ao mar.
2 Atéró, ai wȩi fókumó so whi̧ mo ha̧le o̧la kaae bopéróló daae moleteiné a̧ daayaaire tȩ munipa, nuku tua̧paae daane horalepó.
2 E ajuntou-se muita gente ao pé dele, de sorte que, entrando num barco, se assentou; e toda a multidão estava em pé na praia.
3 Atéru, so whi̧paae du betale fo fea ti fo sale maaté yóló duraalu, “Whi̧ beta̧né o̧la wae kerape ama kutómó terepété kwȩyaai sóró felepó.
3 E falou-lhe de muitas coisas por parábolas, dizendo: Eis que o semeador saiu a semear.
4 Atéró, kale whi̧né ama o̧la wae kutómó terepeté kuturaalu, mepaae ke ti tu̧ tómó sókóta yóló mupa, barapené nalepó.
4 E, quando semeava,
5 Mepaae kerape ti kane tómó dakere haepaae taae durupua yalepó. Atéyale o̧la waeta, mo haepaae derepéni, kane tómó dakere haemó taae derepeleteiné, kale o̧la wae mo hapale holalepó.
5 e outra
6 Téyaletei, mo dirii sukané kale o̧la mo hapale botokole yó salepó. Ti noatepae, ama feleke mo apaae derepénireteinépó.
6 Mas, vindo o sol, queimou-se e secou-se, porque não tinha raiz.
7 Mepaae kerape, ti kale mu daai ne tua̧mó taae durupua yalepó. Téturaalu, kale o̧la wae dowi mu daai netamo beta̧mó holale tikimó, ai kale dowi nené kale mo o̧la bopée sóró aluralepó.
7 E outra caiu entre espinhos, e os espinhos cresceram e sufocaram-na.
8 Mepaae kerape ti mo hae wisimó taae durupua yalepó. Atéyale o̧la ti mo wisiyóló holóló, du wisinaale woleyalepó. O̧la wae bi̧li furaalu, yo beta̧ sóró feletei, o̧la u̧lumétepa suraalu ti 100 yorape mepaae 60 yorape ó 30 yorape fa̧anóló sóró walepó.
8 E outra caiu em boa terra e deu fruto: um, a cem, outro, a sessenta, e outro, a trinta.
9 Mepaae whi̧ de wosȩ́li daapa, ti i dere fo bete wisiyóló wosóló kisipa muae,” yalepó.
9 Quem tem ouvidos para ouvir, que ouça.
10 Atéró, ama yó matere whi̧rape wóló a̧paae woseturaalu, “So whi̧paae naao fo salené maaté du betere-a, noatepa de?” yalepó.
10 E, acercando-se dele os discípulos, disseram-lhe: Por que lhes falas por parábolas?
11 Ai fo depa ama tokó̧ mótu duraalu, “Ó hepen bemó betere Kótóné ama tȩteróló kaae tare tua̧mó kinóló mole kisipa tiki wisinaale dia̧paaeta meló beteretei, atimapaae ti meló bitini ai ape.
11 Ele, respondendo, disse-lhes: Porque a vós é dado conhecer os mistérios do Reino dos céus, mas a eles não lhes é dado;
12 Mepaae whi̧ dené kale fo wisitamo sóró tapa, ti ai tómó mepaae kae beleróló melaalopó. Téturaalu, ai whi̧ a̧ mo dekéró muaalo ai ape. Mepaae whi̧ dené kale fo wisi sóró tanitepa, ti ama sawatamo tareteikélé fasó saalo ai ape.
12 porque àquele que tem se dará, e terá em abundância; mas aquele que não tem, até aquilo que tem lhe será tirado.
13 Ya̧lo atimapaae fo salené maaté i yó mótu betereteita, ha̧le meipó. I ere fo dokonóturaalu, erapó.
13 Por isso, lhes falo por parábolas, porque eles, vendo, não veem; e, ouvindo, não ouvem, nem compreendem.
14 Ai so whi̧ tua̧mó ere alata, Aisaiané asȩyóló muló betere fo dokonóturaalu dapó. Ai asȩre fo i ape.
14 E neles se cumpre a profecia de Isaías, que diz: Ouvindo, ouvireis, mas não compreendereis e, vendo, vereis, mas não percebereis.
15 Ti noatepa meipó. Ai so whi̧né hosaa ta̧róo, kelekélé dilikiróo, atimané wosȩ́likélé kinóo erapó.
15 Porque o coração deste povo está endurecido, e ouviu de mau grado com seus ouvidos e fechou os olhos, para que não veja com os olhos, e ouça com os ouvidos, e compreenda com o coração, e se converta, e eu o cure.
16 Téretei, diaao̧ kelenékélé mo wisiyóló kolóo, wosȩ́linékélé fo wisiyóló wosóo yaleteiné, Kótóné dia̧ wisiró beterapóló, hai̧né ai sukutu betere ape.
16 Mas bem-aventurados os vossos olhos, porque veem, e os vossos ouvidos, porque ouvem.
17 Ya̧lo dia̧paae mo i dere ape. Mo take Kótóné ama ko̧ló whi̧raperó mo donoi alamaaté dere whi̧rapetamo feané mió diaao̧ kilitu betere ala atimané kelenée du betaletei mo kilinipó. Diaao̧ wosetu betere fokélé atima feané wosenée du betaletei, mo wosókélé inipó.
17 Porque em verdade vos digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vós vedes e não
18 I kale o̧la wae ke terepeté kwȩyale whi̧né yale fo sale fo bete i dapa, diaao̧ mo wisiyóló wosae.
18 Escutai vós, pois, a parábola do semeador.
19 Mepaae whi̧ de Kótóné tȩteróló kaae tare ao̧mó mole fo wisi wosóló, bete wisiyóló kisipa initere so whi̧ta, ti kale o̧la wae ke tu̧ tua̧mó sókóta yóló mupa, barapené nale kaaeta, ti kale dowi Satan-né atima hosaa tua̧mó muló betere fo wisi tokó̧ sua du beterapó.
19 Ouvindo alguém a palavra do Reino e não a entendendo, vem o maligno e arrebata o que foi semeado no seu coração; este é o que foi semeado ao pé do caminho;
20 Kale kane tómó dakere haemó taae derepele o̧la waeta, ti mepaae so whi̧ dené kale fo wisi hapale wosóló, hȩkesetu dere kaaepó.
20 porém o que foi semeado em pedregais é o que ouve a palavra e logo a recebe com alegria;
21 Tépatei kale fo wisi wosóló, ama feleke mo apaae derepéniruraalu, sawa ha̧leke sukamó beteró, su̧sere ala ó me sekȩi ala wapa, ti kale sekȩ́ hapale tétitei dée nóló Talené ama fo wisi erateretei mo ti taalatua dapó.
21 mas não tem raiz em si mesmo; antes, é de pouca duração; e, chegada a angústia e a perseguição por causa da palavra, logo se ofende;
22 Kale dowi mu daai ne tua̧ dolomó taae durupu yale kaaeta, ti whi̧ me de Kótóné fo wosólótei, i haemó doasi moni sóró néli whi̧ betenée dere alaró whaaliané sukutere alatamota, mo doasi bete mole nisiyóló sya furaalu, Kótóné fo aluróló du wisiyóló ulutimipó.
22 e o que foi semeado entre espinhos é o que ouve a palavra, mas os cuidados deste mundo e a sedução das riquezas sufocam a palavra, e fica infrutífera;
23 Kale hae wisi bolemó taae derepele o̧la wae kaaeta, ti whi̧ me de Kótóné fo wisiyóló wosóló, kisipa mutere so whi̧ ai ape. Atétere whi̧ta, kale o̧la u̧lumétepa, mepaae 100 mepaae 60 mepaae 30 yorape deyóló fa̧anótu dere kaaepó,” yalepó.
23 mas o que foi semeado em boa terra é o que ouve e compreende a palavra; e dá fruto, e um produz cem, outro, sessenta, e outro, trinta.
24 Atéró, Yesuné so whi̧paae fo sale fo me kae yóló duraalu, “Ó hepen bemó betere Kótóné tȩteróló kaae tare ao̧mó mole alata, i ala dere kaaepó. Whi̧ beta̧né ama kutómó o̧la wae wisi biliyalepó.
24 Propôs-lhes outra parábola, dizendo: O Reino dos céus é semelhante ao homem que semeia boa semente no seu campo;
25 Atéró biliyóló, so whi̧ fea noke firepaae ama bóe whi̧ wóló, kale o̧la wae ke biliyó mole tikimó dowi nené kekélé terepée daalóló, felepó.
25 mas, dormindo os homens, veio o seu inimigo, e semeou o joio no meio do trigo, e retirou-se.
26 Kale o̧la wae holóló du woleyaaire alimó, kale dowi netamo wusuró beta̧mó hopa kelalepó.
26 E, quando a erva cresceu e frutificou, apareceu também o joio.
27 Atépa, kale kutó diratere whi̧rapené ai kutó talepaae duraalu, ‘Doa whi̧-ó, naao kutómó mo wisi o̧la wae ke maaté biliyaletei, dowi nemo noayóló sokaleé?’ yalepó.
27 E os servos do pai de família, indo ter
28 Ti fo depa kale kutó talené tokó̧ mótu duraalu, ‘Aita, bóe whi̧né du yalepó,’ depa ama kutó diratere whi̧rapené a̧paae duraalu, ‘Da̧ fóló ai dowi ne tokó̧ farópé nearóé?’ yalepó.
28 E ele lhes disse: Um inimigo é quem fez isso. E os servos lhe disseram: Queres, pois, que vamos arrancá-lo?
29 Ai fo depa ama duraalu, ‘Meipó. Diaao̧ kale dowi ne tekȩturaalu whit-tamotei tokó̧ falao̧sórópa, ama eró̧póló taalae.
29 Porém ele lhes disse: Não; para que, ao colher o joio, não arranqueis também o trigo com ele.
30 Kale whit-tamo wusuró enó̧póló kaae tawóló, o̧la u̧lumétepa sere sukamó yaasepólópó. Atéró o̧la sere sukamóta, ti kale o̧la sere whi̧rapepaae siré kwȩyae depa, dowi nerapepi tokó̧ló si biliraai beta̧paae eróló mulaalopó. Téró kale mo naaire whit maaté siré kwȩyóló beta̧paae yóló, mulatere bepaae mulaalo ai ape,’” yalepó.
30 Deixai crescer ambos juntos até à ceifa; e, por ocasião da ceifa, direi aos ceifeiros: colhei primeiro o joio e atai-o em molhos para o queimar; mas o trigo, ajuntai-o no meu celeiro.
31 Atéró, ama atimapaae fo sale fo me yóló duraalu, “Ó hepen bemó betere Kótóné tȩteróló kaae tare ao̧mó mole alata, ti beta̧ whi̧né kale mastard niné ke ama kutómó biliyale kaaepó.
31 Outra parábola lhes propôs, dizendo: O Reino dos céus é semelhante a um grão de mostarda que um homem, pegando dele, semeou no seu campo;
32 Ai kale mastard niné keta, mepaae i yó mole niné ke kaae meipó. I niné keta mo beleka̧amaletei huturaalu, ti mepaae kutómó ere nirape fea tȩteróló mo doakale ni ami daatua dapó. Atépa, ai ni tȩirapemó barape daaneta dua dapó,” yalepó.
32 o qual é realmente a menor de todas as sementes; mas, crescendo, é a maior das plantas e faz-se uma árvore, de sorte que vêm as aves do céu e se aninham nos seus ramos.
33 Atéró ama kale dere kaae, fo sale fo me yóló duraalu, “Hepen bemó betere Kótóné tȩteróló kaae tare ao̧mó mole alata, beta̧ soné flawa o bula duraalu tópuó̧póló bulatere sawa o̧la yist kaaepó. Ai sawa o̧lanétei flawa o bula doasi tóputua dapó,” yalepó.
33 Outra parábola lhes disse: O Reino dos céus é semelhante ao fermento que uma mulher toma e introduz em três medidas de farinha, até que tudo esteja levedado.
34 Atéró, Yesuné so whi̧ feapaae yó matere doko̧ fo saletamo touróló yó du betalepó.
34 Tudo isso disse Jesus por parábolas à multidão e nada lhes falava sem parábolas,
35 Ama ai ala du betaleteita, ti Kótóné ko̧ló whi̧rapené yóló muló betere fo dokonóturaalu, du betalepó. Kale fo i ape.
35 para que se cumprisse o que fora dito pelo profeta, que disse: Abrirei em parábolas a boca; publicarei coisas ocultas desde a criação do mundo.
36 Téró, ai touró betere so whi̧ fea betó mupatei taaróló, a̧ be dolopaae felepó. Atétepa, ama yó matere whi̧rape a̧ beterepaae wóló duraalu, “Kutó tua̧mó dowi ne botokorapó dere fo salené bete da̧paae yó a̧lae,” yalepó.
36 Então, tendo despedido a multidão, foi Jesus para casa. E chegaram ao pé dele os seus discípulos, dizendo: Explica-nos a parábola do joio do campo.
37 Ai fo depa, ama atimapaae tokó̧ mótu duraalu, “Wisi o̧la wae ke feseketé kotere whi̧ta, ti kale Whi̧né Naalema ai ape.
37 E ele, respondendo, disse-lhes: O que semeia a boa semente é o Filho do Homem,
38 Kale kutóta, ti so whi̧ fea betó mole hae tiki ai ape. Kale o̧la wae ke wisita, ti Kótóné tȩteróló kaae tare ao̧mó betó mole so whi̧ ai ape. Kale dowi neta, ti dowi Satan-né naale senaale ai ape.
38 o campo é o mundo, a boa semente são os filhos do Reino, e o joio são os filhos do Maligno.
39 Kale dowi ne du biliyale bóe whi̧ta, ti dowi Satan-pó. Kale kutómó ere o̧la u̧lumétepa saaitere sukata, ti kale kemeyaaitere be dȩpó. Kutómó ere o̧la u̧lumétepa sere whi̧rapeta, ti kale ensel-rape ai ape.
39 O inimigo que o semeou é o diabo; e a ceifa é o fim do mundo; e os ceifeiros são os anjos.
40 Kale dowi nerape tokó̧ló sipaae taae fatu dere kaae, take kemetere sukamó atéyaalo ai ape.
40 Assim como o joio é colhido e queimado no fogo, assim será na consumação deste mundo.
41 Atéró, kale Whi̧né Naalemané ama ensel-rape dotonóló, Kótóné tȩteróló kaae tare ao̧mó betó mole so whi̧ró dowi ala dere so whi̧tamo hoseké yóló betao̧sóró, ama ensel-rapené tokó̧su deté kwȩyaalopó.
41 Mandará o Filho do Homem os seus anjos, e eles colherão do seu Reino tudo o que causa escândalo e os que cometem iniquidade.
42 Atéró, me whi̧ dowi ala yó̧póló dée nalatere so whi̧ró dowi ala du betere so whi̧tamo si duku betere dolopaae taae deraalopó. Aimó siné duku bitu, doasi wole yóló kaketuraalu, atima serekené atimatei tukó nuku betaalo ai ape.
42 E lançá-los-ão na fornalha de fogo; ali, haverá pranto e ranger de dentes.
43 Atima atéró ki̧lipaae ti mo donoyóló betere so whi̧ atimané Aya Kótóné tȩteróló kaae tare ao̧mó, suka wisi duraalu dȩ tekée fu dere kaae, dȩ tekée fi so whi̧ betaalopó. Whi̧ me de wosȩ́li daapata, ti i dere fo wosóló bete mo wisiyóló kisipa muae,” yalepó.
43 Então, os justos resplandecerão como o sol, no Reino de seu Pai. Quem tem ouvidos para ouvir, que ouça.
44 Atéró, Yesuné duraalu, “Hepen bemó betere Kótóné tȩteróló kaae tare ao̧mó mole alata, ti etei ala dere kaaepó. Whi̧ beta̧né ama hae kwiamó doasi moni sere wisi wisi o̧la bupa kikiti koló salepó. Atéró kale o̧la hyó̧ muóló, a̧ bepaae hȩkesetamo felepó. Atéró fóló, ama bemó muó mole o̧la o̧la fea mepaae whi̧tamo dotonóló moni sóró, kale wisi wisi o̧la mole hae tiki ama dupu yalepó.
44 Também o Reino dos céus é semelhante a um tesouro escondido n dele, vai, vende tudo quanto tem e compra aquele campo.
45 Atére kaae, hepen bemó betere Kótóné tȩteróló kaae tare ao̧mó mole alata, ti meleke kaae dui o̧la o̧la wisi kekó̧ló keletepa, dotonóló moni sere whi̧né dere kaaepó.
45 Outrossim, o Reino dos céus é semelhante ao homem negociante que busca boas pérolas;
46 Ai kale meleke kaae dui o̧la wisi mupa koló sóró fóló, ama tare o̧la o̧la mo fea dotonóló, ai kale o̧la wisinaale dupu yalepó.”
46 e, encontrando uma pérola de grande valor, foi, vendeu tudo quanto tinha e comprou-a.
47 “Fo sale fo me i ape. Ó hepen bemó betere Tale Kótóné ama tȩteróló kaae tare ao̧mó mole alata, mepaae ya siré kotere whi̧rapené ya saairaalu, atimané ha̧leke wa wȩi kulupaae deróló, kae kae yarape sutere kaaepó.
47 Igualmente, o Reino dos céus é semelhante a uma rede lançada ao mar e que apanha toda qualidade
48 Atéró, kale ha̧leke wamó dere yarape taleyaairaalu, ha̧leke wa tukó sóró wȩi fókumó turukwȩ mulóló, taleyóló wisire ya yopaae derótua yóo, doretei ti taae fatua yóo, yalepó.
48 E, estando cheia, a puxam para a praia e, assentando-se, apanham para os cestos os bons; os ruins, porém, lançam fora.
49 — ausente —
49 Assim será na consumação dos séculos: virão os anjos e separarão os maus dentre os justos.
50 — ausente —
50 E lançá-los-ão na fornalha de fogo; ali, haverá pranto e ranger de dentes.
51 Téró Yesuné atimapaae duraalu, “Ai yale forape fea diaao̧ wosóló bete wisiyóló kisipa yaleé?” depa, atimané duraalu, “Ȩ́pó,” yalepó.
51 E disse-lhes Jesus: Entendestes todas estas Disseram-lhe eles: Sim, Senhor.
52 Tétepa Yesuné duraalu, “Moses-né asȩyóló muló betere fo yó mótu betere whi̧rapepaae, Kótóné hepen bemó tȩteróló kaae tare ao̧mó mole ala i ape yóló, mené yó matepa kisipare whi̧ta, ti be tale kaaepó. Beta̧ be talené ama wisi wisi o̧la muó mole tikimó mió sale kisi o̧lakélé, mo take mole o̧latamo touróló, Talené ala erótu beterapó,” yalepó.
52 E ele disse-lhes: Por isso, todo escriba instruído acerca do Reino dos céus é semelhante a um pai de família que tira do seu tesouro
53 Yesuné ai fo sale forape yó melóló ki̧lipaae a̧ ai be hulua taaróló felepó.
53 E aconteceu que Jesus, concluindo essas parábolas, se retirou dali.
54 Atéró, ama turuku bemó sókó fóló bituraalu, atimané fo wosetere bemó fo kaae sóró yó mótu betalepó. Ama atéró yó matere fomó sirayóló duraalu, “Ai whi̧né kisipa tiki dotoróȩ fale alaró kae kae eratere kelemei alarapetamo-a, né yó matepa du bitutérópó,” yalepó.
54 E, chegando à sua pátria, ensinava-os na sinagoga deles, de sorte que se maravilhavam e diziam: Donde veio a este a sabedoria e estas maravilhas?
55 I naaleta, kale be tȩtere whi̧né naalema hi̧ti meié? Ama hamata Maria ai ape. Kale Jems, Josep, Saimon, Judas, ai whi̧rapeta, ti ama nomarape ai ape.
55 Não é este o filho do carpinteiro? E não se chama sua mãe Maria, e seus irmãos, Tiago, e José, e Simão, e Judas?
56 Ama nemarapekélé, da̧tamo i betere ape. Ama doa ai du betere ala feata, momó sóró du bitu dérópóló, a̧tamo dei tuȩ́ mualepó.
56 E não estão entre nós todas as suas irmãs? Donde lhe veio, pois, tudo isso?
57 Atéró, Yesuné a̧tamo dei kisipa mutere ala kolóló, ama atimapaae duraalu, “Be hulua feamóta Kótóné ama ko̧ló whi̧né doi doasi moletei, ama turuku be hulua so whi̧ró ama fake so whi̧tamo tua̧mó, ti doasi doi muni ai ape,” yalepó.
57 E escandalizavam-se nele. Jesus, porém, lhes disse: Não há profeta sem honra, a não ser na sua pátria e na sua casa.
58 Atimané ama dere fo wosóló kisipa tiki tirénireteiné ai be hulua tua̧mó, ama kae kae doasi fotoko̧i kelemei alarape mo dekéró eréni, tóróti eralepó.
58 E não fez ali muitas maravilhas, por causa da incredulidade deles.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?