Lucas 6
PPO vs ARC
1 Téró, sa̧a naai tukóló muló betere be dȩmó, Yesu a̧ ama yó matere whi̧rapetamo whit kutó tua̧mó tȩyóló felepó. Atéró furaalu, ama yó matere whi̧rapené ai kutómó ere whit du ka̧ae sóró fumi hotokó̧ló nukulé fu betalepó.
1 E aconteceu que, num sábado, passou pelas searas, e os seus discípulos iam arrancando espigas e, esfregando-as com as mãos, as comiam.
2 Mepaae Farisi whi̧rapené até dere ala kolóló, a̧paae duraalu, “Sa̧a nokole sukamó naao yó matere whi̧rapené atei ala yó̧póló, noatepa kaae tare?” yalepó.
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: Por que fazeis o que não é lícito fazer nos sábados?
3 Ai fo depa, Yesuné atimapaae tokó̧ mótu duraalu, “Depit-ró ama fulumu whi̧rapetamo wotetepa yale ala asȩmó moletei, diaao̧ dosa̧ayóló kisipa muni airapó.
3 E Jesus, respondendo-lhes, disse: Nunca lestes o que fez Davi quando teve fome, ele e os que com ele estavam?
4 Depit a̧ Kótóné be dolopaae holóló bituraalu, Kótópaae melale mo kae muló betere bred otei ama sóró nalepó. A̧ nóló, kwiapaae ama fulumu whi̧rapekélé matepa, atimané sóró nalepó. Ai ota, ha̧le mo whi̧né nukumi, Talepaae momaratere whi̧rapené maaté nukua dapó,” yalepó.
4 Como entrou na Casa de Deus, e tomou os pães da proposição, e os comeu, e deu também aos que estavam com ele, os quais não lhes era lícito comer, senão só aos sacerdotes?
5 Téró, Yesuné atimapaae duraalu, “Sa̧a nó̧póló tukóló muló betere be dȩ tȩteróló kaae tare Taleta, ti kale whi̧né Naalemapó,” yalepó.
5 E dizia-lhes: O Filho do Homem é senhor até do sábado.
6 Téró, sa̧a nokole me be dȩmó, Yesu a̧ Kótóné fo wosetere be dolopaae fóló, fo yó mótu betalepó. Atéró yó mótu betalemó, beta̧ whi̧ ama turu naase sinóló dopa kelalepó.
6 E aconteceu também, em outro sábado, que entrou na sinagoga e estava ensinando; e havia ali um homem que tinha a mão direita mirrada.
7 Atétepa, mepaae Farisi whi̧raperó Moses-né asȩre fo yó matere whi̧rapetamoné Yesu só deraaire bete kikitu, kale sa̧a nokole be dȩmó naase dowi whi̧ wisiratéró kelaairaalu, kaae tawóló beterepó.
7 E os escribas e fariseus atentavam nele, se o curaria no sábado, para acharem de que o acusar.
8 Atimané atéró mutere kisipa ama kolóló, kale naase dowi whi̧paae duraalu, “Ya̧ so whi̧ kuamó turukó holóló, daayae,” yalepó. Atétepa, kale whi̧ a̧ so whi̧ feané keletómó daane holalepó.
8 Mas ele, conhecendo bem os seus pensamentos, disse ao homem que tinha a mão mirrada: Levanta-te e fica em pé no meio. E, levantando-se ele, ficou em pé.
9 Tétepa, Yesuné atimapaae duraalu, “Ya̧lo dia̧paae beta̧ fo wosetapó. Sa̧a nokole sukamó noa ala yao̧se yóló mule? Whi̧ tao sóró wisiratere alapé, dowi ala deretei? Ó whi̧ sukao̧sóró tao sere alapé ó whi̧ betere bete doratere alaé?” yalepó.
9 Então, Jesus lhes disse: Uma
10 Ai so whi̧ beterepaae kele keleyóló kale whi̧paae duraalu, “Naao naase teréȩ falae,” depa, kale whi̧né naase teréȩ faralemó, wisiyalepó.
10 E, olhando para todos ao redor, disse ao homem: Estende a mão. E ele assim o fez, e a mão lhe foi restituída sã como a outra.
11 Atéteremó, doasi fopaae buóló atimasisitei fo kȩlaaróló duraalu, “Da̧né a̧paae noa alakó eraaloé,” du betalepó.
11 E ficaram cheios de furor, e uns com os outros conferenciavam sobre o que fariam a Jesus.
12 Téró beta̧ sukamó Yesu a̧ moma yaairaalu, du sorokó mole ao̧paae felepó. Atéró, aimó Kótópaae moma deté fu betepatei, be dȩralepó.
12 E aconteceu que, naqueles dias, subiu ao monte a orar e passou a noite em oração a Deus.
13 — ausente —
13 E, quando já era dia, chamou a si os seus discípulos, e escolheu doze deles, a quem também deu o nome de apóstolos:
14 — ausente —
14 Simão, ao qual também chamou Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 Saimon doi mupatei, ama me doi Pita mulalepó.
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 Ama noma Andru, Jems, Jon, Filip, Batolomiu, Matyu, Tomas, Alpias-né naalema Jems-kélé, ka̧lo ka̧lore whi̧ Saimon, Jems-né naalema Judas-kélé, Yesu dó̧póló eleké deyaaire whi̧ Judas Iskariot, atima atéró whi̧rape sóró beteralepó.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que foi o traidor.
17 Atéró, Yesu a̧ kale du sorokó mole tiki taaróló, ai ao̧mó sawa mulure tikipaae ama sóró beterale whi̧rapetamo derepelepó. Kale mepaae yó matere whi̧rapekélé, Judia hae kwiamó wale so whi̧kélé, Jerusalem be huluamó wale so whi̧kélé, wȩi fóku felekemó tȩne Tair beró Saidon betamomó wale so whi̧kélé, mo ha̧le o̧la kaae wóló touró beterepó.
17 E, descendo com eles, parou num lugar plano, e também um grande número de seus discípulos, e grande multidão do povo de toda a Judeia, e de Jerusalém, e da costa marítima de Tiro e de Sidom;
18 Atéró waleteita, ama dere fo wosóo, atimané kisi bete kemeróo, mepaae so whi̧kélé dowi kepe tepeyóló beteretei dóló ho̧konóo, yó̧póló walepó.
18 os quais tinham vindo para o ouvir e serem curados das suas enfermidades, como também os atormentados dos espíritos imundos. E eram curados.
19 Ama fotoko̧né aimó betó mole so whi̧ atimané kisi bete wisirótua yaleteiné, ama tikimó wolaayaai dapóló walepó.
19 E toda a multidão procurava tocar-lhe, porque saía dele virtude que curava todos.
20 Atétepa, Yesuné ama yó matere whi̧rape kaae taru duraalu,
20 E, levantando ele os olhos para os seus discípulos, dizia:
21 Dia̧ mió wotené sukó̧ló mole so whi̧rapeta, take o̧la su̧mó naalopóló kisipa mutu, hai̧né ai sukutu betere ape.
21 Bem-aventurados vós, que agora tendes fome, porque sereis fartos.
22 Atéró, dia̧ Whi̧né Naalema sya fu beteremó, mepaae whi̧rapené dia̧ hó̧róo, kae beteró̧póló ho̧kó falóo, dowi ala dere whi̧póló diaao̧ doi doróló fale yóo du betepa, ti Talené dia̧ wisiró beterapa, hai̧né sukutu betae.
22 Bem-aventurados sereis quando os homens vos aborrecerem, e quando vos separarem, e vos injuriarem, e rejeitarem o vosso nome como mau, por causa do Filho do Homem.
23 Atétere sukamó hȩkesené sukutu, tu̧wó holae. Ti noatepae, diaao̧ take saaire doasi dupu wisi hepen-mó muló beterapó. Ti take atima alimarapenékélé Kótóné ama ko̧ló whi̧rapepaae beta̧ kaae ala erótua yalepó.
23 Folgai nesse dia, exultai, porque é grande o vosso galardão no céu, pois assim faziam os seus pais aos profetas.
24 Téretei, néli whi̧rape dia̧ mo doa wió yae! Ti noatepae, diaao̧ tiki feléyóló mo dua betaaire ala taketi sóró tareteiné, nalopaae atei wisi wisi o̧la momó kae saalomeipó.
24 Mas ai de vós, ricos! Porque
25 Mió dia̧ mepaae whi̧ de o̧la su̧mó nóló betere so whi̧ dia̧ mo wió yae! Ti noatepae, take dia̧ wotené suka̧alo ai ape.
25 Ai de vós, os que estais fartos, porque tereis fome!
26 So whi̧ feané ya̧paae whi̧ wisi-ó, yóló dukiratere fo du betepa, ko̧lerapa mo doasi wió yae. Ti noatepae, mió dia̧ dukiratere so whi̧ atima alimarapenékélé take betale kapala ko̧ló whi̧rape atéró dukirótua erapó,” yalepó.
26 Ai de vós quando todos os homens falarem bem de vós, porque assim faziam seus pais aos falsos profetas!
27 “Téretei, mepaae ya̧lo fo wosetere so whi̧ dia̧paae i dere ape. Dia̧ hó̧róló bóe duraalu, dowi ala erótu betere so whi̧paae yaala sókó fóló hȩkesené sukutu, wisi ala beta̧ erae.
27 Mas a vós, que ouvis, digo: Amai a vossos inimigos, fazei bem aos que vos aborrecem,
28 Mepaae whi̧ dené dia̧ doróló sekȩratere fo depa, Kótóné atima wisiró̧póló, fo wisitei yae. Mepaae whi̧ dené dia̧paae sekȩi ala eratepa, Kótópaae atima wisirae yóló momarae.
28 bendizei os que vos maldizem e orai pelos que vos caluniam.
29 Mepaae whi̧ dené naao faamumó deké supa, metikirókélé dó̧póló yó melae. Mepaae whi̧ dené naao tómó deró betere kuti sokotepa ti naao tua̧mó deró betere kutikélé seséni, sokó̧póló yae.
29 Ao que te ferir numa face, oferece-lhe também a outra; e ao que te houver tirado a capa, nem a túnica recuses.
30 Mepaae whi̧ dené ya̧paae me o̧lakó a̧lae depa, ama kematere o̧la melae. Mepaae whi̧ dené naao tare o̧la fasetepa, momó a̧lae fo yao̧se.
30 E dá a qualquer que te pedir; e ao que tomar o
31 Mepaae so whi̧né ya̧paae eranée dere ala kaae, naao mepaae so whi̧paaekélé erótua yae.
31 E como vós quereis que os homens vos façam, da mesma maneira fazei-lhes vós também.
32 Dia̧paae yaala sókó fu betere whi̧paae maaté yaala sókó fu betere-a, ai doasi alaé? Mepaae dowi ala dere whi̧rapenékélé atimané fulumu whi̧rapepaae atéró yaala sókó fole ala du beterapó.
32 E, se amardes aos que vos amam, que recompensa tereis? Também os pecadores amam aos que os amam.
33 Mepaae whi̧ dené dia̧paae wisi ala erótu betepa, diaao̧kélé atimapaae wisi ala eratepa, aita doasi ala meipó. Ti aita, dowi ala du betere so whi̧nékélé dere alapó.
33 E, se fizerdes bem aos que vos fazem bem, que recompensa tereis? Também os pecadores fazem o mesmo.
34 Diaao̧tamo mepaae whi̧né dia̧paae momó tokó̧ meló̧póló me o̧la melatepa, ai-a hapólure? Ti mepaae dowi ala dere whi̧rapenékélé momó tokó̧ló saai ai ala dua dapó.
34 E, se emprestardes
35 Tépatei diaao̧ta, bóe whi̧paae yaala sókó fóló wisi ala beta̧ erótua yae. Atéturaalu, naao me o̧la mótu, momó tokó̧ meló̧póló kisipa muóló meni, ha̧le meló beta̧ yae. Atétepa, ti dia̧ mo taoró betere Kótóné dupu wisi menóló, ama naalerape betaalo ai ape. Ti noatepae, ama ko̧lené sukutere alaró ha̧le tao sere alatamota, dowi ala du betere whi̧raperó a̧paae mo kée initere whi̧rapetamopaae erótu beterapó.
35 Amai, pois, a vossos inimigos, e fazei o bem, e emprestai, sem nada esperardes, e será grande o vosso galardão, e sereis filhos do Altíssimo; porque ele é benigno
36 Diaao̧ Ayané mo so whi̧ feapaae ko̧lené sukutu dere kaaetóró diaao̧kélé me whi̧paae atéró ko̧lené sukutu betae,” yalepó.
36 Sede, pois, misericordiosos, como também vosso Pai é misericordioso.
37 “Diaao̧ me whi̧ taleyóló só deratere ala yao̧se. Naaotamo me whi̧ só deratere ala initepa, ti mené dia̧kélé taleyóló só deraalomeipó. Dia̧né mepaae whi̧tamo foné só deréni depa, ti ya̧kélé mené só deraalo meipó. Mené ya̧paae erale dowi ala me o̧la meipóló ha̧le kemeratepa, ti diaao̧ yale dowi alakélé me o̧la meipóló ha̧le kemeraalopó.
37 Não julgueis, e não sereis julgados; não condeneis, e não sereis condenados; soltai, e soltar-vos-ão.
38 Mepaae o̧la o̧la ya̧ya̧re so whi̧mó ha̧le matepa, menékélé dia̧mó ha̧le melaalo ai ape. Naao me o̧la melaai depa, ti deyóló mo ti fa̧anóló melae. Ti noatepae, naao mepaae whi̧mó mo dekéró mótu dere kaae, menékélé ya̧mó naao male su̧tóró melaalo ai ape,” yalepó.
38 Dai, e ser-vos-á dado; boa medida, recalcada, sacudida e transbordando vos darão; porque com a mesma medida com que medirdes também vos medirão de novo.
39 Atéró, ama i yale fo tómó atimapaae i fo sale yalepó. “Beta̧ kele dilikire whi̧né me kele dilikire whi̧paae tu̧ i mole ape yóló a̧lisóró fenére? Atétepa, ti a̧ dée nukuraalu, atimamo wusuró dée nóló dolopaae derepaalopó.
39 E disse-lhes uma parábola: Pode, porventura, um cego guiar outro cego? Não cairão ambos na cova?
40 Beta̧ skul naalené a̧ yó matere whi̧ tȩteraalo meipó. Téyaalo meitei, kisipa siré fóló su̧tepa, ti a̧ yó melale whi̧ kaae betaalopó.
40 O discípulo não é superior a seu mestre, mas todo o que for perfeito será como o seu mestre.
41 Naao kele dolomó doakale bole ni fake kilini, naao noné kelemó sawatamo bole mometei noatepa sokaai du betere?
41 E por que atentas tu no argueiro que está no olho do teu irmão e não reparas na trave que está no teu próprio olho?
42 Naao nopaae duraalu, ‘No-ó, naao kele dolomó bole mome sawa sokotapa maé,’ dere noatepa de? Naao kele dolomó bole doasi ni fake sokóló naao kele feléruraalu, ti naao noné kelemó bole mome sokotepa mo wisirapó,” yalepó.
42 Ou como podes dizer a teu irmão: Irmão, deixa-me tirar o argueiro que está no teu olho, não atentando tu mesmo na trave que está no teu olho? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e, então, verás bem para tirar o argueiro que está no olho de teu irmão.
43 “Ni wisiné dowi du oletimipó. Dowi ninékélé wisi du ulutimipó.
43 Porque não há boa árvore que dê mau fruto, nem má árvore que dê bom fruto.
44 Mo nirape fea du oletepa kolóló, ita du wisi oletere nipó, ita, kokola oletere nipó dua dapó. Whi̧rape feané nose du teketuraalu, mu daai képi tikimó ó ha̧le ho̧ko ni tikimó olepa teketumipó. Mo besa̧ae teketukélé ha̧le képimó olepa tekete? Meipó.
44 Porque cada árvore se conhece pelo seu próprio fruto; pois não se colhem figos dos espinheiros, nem se vindimam uvas dos abrolhos.
45 Whi̧ wisiné hosaa tua̧mó wisi alatóró fa̧ayóló muluraalu, ama dere fokélé, wisi fotóró dua dapó. Dowi whi̧né ama hosaa tua̧mó fa̧ayóló mole alatóró dowi fo ha̧keamó depa wosetua dapó.
45 O homem bom, do bom tesouro do seu coração, tira o bem, e o homem mau, do mau tesouro do seu coração, tira o mal, porque da abundância do seu coração fala a boca.
46 Ya̧lo dia̧paae yae dere alamo diaao̧ iniyóló, ȩpaae doasi Tale-ó fo noatepa du betere?
46 E por que me chamais Senhor, Senhor, e não fazeis o que eu digo?
47 Mepaae whi̧né ya̧lo dere fo wosóló, ya̧lo yae dere alakélé wisiyóló erótu betere so whi̧ ti etei kaae alané kelerapó.
47 Qualquer que vem a mim, e ouve as minhas palavras, e as observa, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Whi̧ beta̧né ama be tȩyaairaalu, tó hae fea dukuté doropóló, hae dirimó kapo fake mulóló, ai tómó be tȩtua dapó. Atéró tȩne be doakale hali tikiró wȩi asyatamo waalotei, ai be mo wisiyóló tȩneteiné tokó̧ fenipó.
48 É semelhante ao homem que edificou uma casa, e cavou, e abriu bem fundo, e pôs os alicerces sobre rocha; e, vindo a enchente, bateu com ímpeto a corrente naquela casa e não a pôde abalar, porque estava fundada sobre rocha.
49 Téyaalotei, whi̧ me dené ya̧lo fo wosetutei, ya̧lo erae dere ala erénitepa, ti etei ala kaaené kelerapó. Whi̧ beta̧né ama be tȩyaairaalu, tó hae ka̧ayóló taae faréni, ha̧le ho̧ko tȩnapó. Atépa, doakale hali tikiró wȩi ayatamo waletikimó, kale be tokó̧ taae faróló, mo ti doralepó,” yalepó.
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante ao homem que edificou uma casa sobre terra, sem alicerces, na qual bateu com ímpeto a corrente, e logo caiu; e foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?