Atos 2
MUR vs ARIB
1 Mazi akɔ aku iiteni o kazi Pintikos, ulute ɔl o tuwento dook ŋaatodoi.
1 Ao cumprir-se o dia de Pentecostes, estavam todos reunidos no mesmo lugar.
2 Taman nɔkɔ iiya mɔlɔyi ci aku tamma ci atobɔ ki ŋɔɔt ci ivaan ɔrɔɔt, ma aku adala ceez ci ona aavtiyɛ niigi o dook.
2 De repente veio do céu um ruído, como que de um vento impetuoso, e encheu toda a casa onde estavam sentados.
3 Ma acin niigi kaal ci kizik goonya ci alanyit, ma azaanonek nɔɔgɔ dook ooti.
3 E lhes apareceram umas línguas como que de fogo, que se distribuíam, e sobre cada um deles pousou uma.
4 Makacin anyayit niigi dook Vɔŋiz o Joowo ɔrɔɔt. Ma anyek Vɔŋizi nici nɔɔgɔ kozoozit utugetine ci ŋaan laadun kagaac.
4 E todos ficaram cheios do Espírito Santo, e começaram a falar noutras línguas, conforme o Espírito lhes concedia que falassem.
5 Maje ŋinaante anyak ɔl ceen Juz ci gɔɔn adiŋdiŋan Jook. Avu niigi vitɛnane ogɛn, ma avu aavtiz Jerusalɛma.
5 Habitavam então em Jerusalém judeus, homens piedosos, de todas as nações que há debaixo do céu.
6 Mazi azii molok nico, olotai niigi, ma abiir nɔɔgɔ dook ooti, eeci gɔɔn ɛɛti ceeni ŋaatineeŋ azii ɔl o tuwento azɔɔz zooze onin.
6 Ouvindo-se, pois, aquele ruído, ajuntou-se a multidão; e estava confusa, porque cada um os ouvia falar na sua própria língua.
7 Ma abaraŋani nɔɔgɔ dook ooti, ma ajinɔ anɔ nɛ, “Alaŋ een ɔl ci azɔɔz noko ɔl o Galili?
7 E todos pasmavam e se admiravam, dizendo uns aos outros: Pois quê! não são galileus todos esses que estão falando?
8 Ku zin yo azɔɔz niigi utugetine ogaac ɛlɛ o?
8 Como é, pois, que os ouvimos falar cada um na própria língua em que nascemos?
9 Ŋaatinai ŋina anyak ɔl ci avu looce o kazi Partiya, ki Midiya, ki Ilam, ki Mesopatamiya, ki Judiya, ki Kapadociya, ki Pontus, ki Asiya,
9 Nós, partos, medos, e elamitas; e os que habitamos a Mesopotâmia, a Judéia e a Capadócia, o Ponto e a Ásia,
10 ki Pijiya, ki Pampiliya, ki Masir, been Libya libir ci ajɔŋzɔ ki Sariin e.
10 a Frígia e a Panfília, o Egito e as partes da Líbia próximas a Cirene, e forasteiros romanos, tanto judeus como prosélitos,
11 Ɔl ogɛnɛ ŋaatinai Juz kibeen ɔl o alaŋ een Juz o avu niigi looce o Rom, ma avu agama Jook o ɔl o Juz. Buk ɔl ogɛn avu looce o kazi Karit kibeen Arabiya. Ma azɔɔz niigi otoge ona. Aduwa niigi kaal o atɛɛt ɔl biye agɔɔn Jooi.”
11 cretenses e árabes-ouvímo-los em nossas línguas, falar das grandezas de Deus.
12 Ma olla abaraŋani niigi dook, ma anɔ nɛ, “Mayo gi nici kɛŋ cinɛ gitaz?”
12 E todos pasmavam e estavam perplexos, dizendo uns aos outros: Que quer dizer isto?
13 Maje bar ɔl ogɛnɛ ŋaatineeŋ ararni ɔl o tuwento, ma anɔ nɛ, “Abaaki inoko ɔl nici.”
13 E outros, zombando, diziam: Estão cheios de mosto.
14 Itiŋa ni Pitɔr jena kibeen toonnyak ween amɔtɔ codoi, ma azɔɔz niini molowe ci alɔɔlɔ anek ɔl nɛ, “Igeeta ɔl o Juz kibeen ɔl o abaaku Jerusalɛma dook, iziiktaŋ di aneet anycaŋ kuduwayuŋ kɛŋ ci gi nico.
14 Então Pedro, pondo-se em pé com os onze, levantou a voz e disse-lhes: Varões judeus e todos os que habitais em Jerusalém, seja-vos isto notório, e escutai as minhas palavras.
15 Ɔl nicigi alaŋ abaaki kiyo ona abaabanu niiga o. Acinu gɔɔn abaaki ɔl ŋeere iŋaan een ziik tɔrkɔc?
15 Pois estes homens não estão embriagados, como vós pensais, visto que é apenas a terceira hora do dia.
16 Bar zin nici gi baal aduwa nyakaŋani o kazi Jol e nɛɛn, azi baale niini nɛ,
16 Mas isto é o que foi dito pelo profeta Joel:
17 “Azi Jooi nɛ, Katin iinyaye ci ka koṯorɛi lɔɔci e, kitoonai Vɔŋiz onan ɔl dook. Lɔgɔz ugooc been dɔl ugooc katin uuwak zɔɔz onan. Ma buk katin lɔgɔz ugooc acin ootinɛ kaal o Joowo. Buk katin matuwo ugooc awunozi wunozyak ci avu Joowa.
17 E acontecerá nos últimos dias, diz o Senhor, que derramarei do meu Espírito sobre toda a carne; e os vossos filhos e as vossas filhas profetizarão, os vossos mancebos terão visões, os vossos anciãos terão sonhos;
18 Kanyi katin Vɔŋiz onan iinyaye niceke gabara ogan mac been o ŋaai buk. Ma uuwak niigi zɔɔz onan.
18 e sobre os meus servos e sobre as minhas servas derramarei do meu Espírito naqueles dias, e eles profetizarão.
19 Kagoon katin kaal ci atɛɛt ɔl biye tamma kibeen loota buk. Ma katin anyak biye kibeen goo kibeen burɛt ci appe.
19 E mostrarei prodígios em cima no céu; e sinais embaixo na terra, sangue, fogo e vapor de fumaça.
20 Katin ii ookci kizi koli. Maje nyɛlɔyi ookci kizi meerik kiyo biyeta o. Agooni kaal nicigi iŋaan rak iiten o adikir akuni Manyi kiiya.
20 O sol se converterá em trevas, e a lua em sangue, antes que venha o grande e glorioso dia do Senhor.
21 Zin ɛɛti ci awo zaar o Manyi ka kitirit nɔɔnɔ, ŋaan ɛɛlyai niini iinyaye niceke.”
21 E acontecerá que todo aquele que invocar o nome do Senhor será salvo.
22 Igeet ɔl o Israyil, iziiyit zoozok ci kaduwakuŋ ce. Yesu o kutur o Nazarɛt nɛɛn o eyelizayuŋ Jooi igeet kizi didi niini eet o itoonnyai Joowa kaale o agɔɔn adiŋdiŋ ateeduŋ igeet biye. Agayu ri niiga kaal nicoko ɛɛltɔ didi, eeci utuguze ŋaatunooŋ ŋina.
22 Varões israelitas, escutai estas palavras: A Jesus, o nazareno, varão aprovado por Deus entre vós com milagres, prodígios e sinais, que Deus por ele fez no meio de vós, como vós mesmos bem sabeis;
23 Agama Jooi gi o ka agamti niiga Yesu ka urukti niiga nɔɔnɔ kadaak gole ci anyeku ɔl o gɛr kotodoyi nɔɔnɔ keete ween talakec. Kaal nicoko dook aga Jooi baale laadun iŋaan naaga kagaac.
23 a este, que foi entregue pelo determinado conselho e presciência de Deus, vós matastes, crucificando-o pelas mãos de iníquos;
24 Bar zin Jooi anyek nɔɔnɔ kɔmɔk daayiz, ma iŋaani nɔɔnɔ daayiza korok bodo, eeci alaŋ aganɔ ŋaati amɔgi daayizi nɔɔnɔ.
24 ao qual Deus ressuscitou, rompendo os grilhões da morte, pois não era possível que fosse retido por ela.
25 Aduwa baale Devid gi ci akati nɔɔnɔ azi nɛ, “Kacin gɔɔn Manyi onan aneeta ŋuma iinya dook. Ajoŋozan niini aneet tup, gɛrzɛ ŋaan kanyei ŋoliin.
25 Porque dele fala Davi: Sempre via diante de mim o Senhor, porque está à minha direita, para que eu não seja abalado;
26 Atalnɛ zin ziniz onane giye nico, ma kazooz talniinta, eeci mayo nuun tiŋeere kadaai o, kaga akɔm gi ci gɛr agoononekan.
26 por isso se alegrou o meu coração, e a minha língua exultou; e além disso a minha carne há de repousar em esperança;
27 Eeci niina Jooi alaŋ ooŋnei vɔŋiz onan looc o daayizo. Alaŋ uuŋ gabaren unun abon kumu loowa.
27 pois não deixarás a minha alma no inferno, nem permitirás que o teu Santo veja a corrupção;
28 Eyeleyan baale niina aneeta gɔl o ka kook korogi bodo. Ma giye o karomɛn naana ki ineet, kanyei naana talniin ci appe.”
28 fizeste-me conhecer os caminhos da vida; encher-me-ás de alegria na tua presença.
29 Gɔtɔnɔga, abon zin kaduwakuŋ igeeta kaal o akati jijitinai o kazi Devid ka agaac juruŋ zoozok baal aduwa niini e. Agayu niiga adaak baale niini. Ma inoko look oninɛ baal adawin e ŋaan abil tɔ ŋina zɛɛ been inoko o.
29 Irmãos, seja-me permitido dizer-vos livremente acerca do patriarca Davi, que ele morreu e foi sepultado, e entre nós está até hoje a sua sepultura.
30 Baale zin niini nyakaŋan ci aga zɔɔz o aterkedek Jooi nɔɔnɔ. Aterkedek baale Jooi nɔɔnɔ gi ci anek nɛ, “Kanyi katin logo oma dolene ci dɔl cugun kizi alaan ci abil kiyo niina o.”
30 Sendo, pois, ele profeta, e sabendo que Deus lhe havia prometido com juramento que faria sentar sobre o seu trono um dos seus descendentes,
31 Icinun ni niini gi o ka kutugu Jooi katin. Ma azɔɔz niini gi ci akati ŋaazi o Kiristo azi nɛ, “Alaŋ ooŋnek Jooi nɔɔnɔ looc o daayizo. Ma alaŋ ɛlɛ oninɛ ame loowa.”
31 prevendo isto, Davi falou da ressurreição de Cristo, que a sua alma não foi deixada no inferno, nem a sua carne viu a corrupção.
32 Itiŋawi zin Jooi Yesu daayiza didi. Ma inoko naaga dook kiziti bacok giye nico.
32 Ora, a este Jesus, Deus ressuscitou, do que todos nós somos testemunhas.
33 Ooyi Jooi nɔɔnɔ tammu tadena, ma akɔ arek libir onin azo, ma anyek nɔɔnɔ Vɔŋiz o Joowo kiyo baale aterkedek niini nɔɔnɔ e. Mazin ci inoko acinu, ma aziiŋnu noko, Vɔŋiz o Joowo anyet niini ageeta nɛɛn.
33 De sorte que, exaltado pela destra de Deus, e tendo recebido do Pai a promessa do Espírito Santo, derramou isto que vós agora vedes e ouvis.
34 — ausente —
34 Porque Davi não subiu aos céus, mas ele próprio declara: Disse o Senhor ao meu Senhor: Assenta-te à minha direita,
35 — ausente —
35 até que eu ponha os teus inimigos por escabelo de teus pés.
36 Abona zin niiga ɔl o Israyil dook agayu zɔɔz nico juruŋ. Yesu baal adodoyu niiga nɔɔnɔ keete ween talakec e nɛɛn o anyek Jooi nɔɔnɔ kizi Manyi, ma een Kiristo.”
36 Saiba pois com certeza toda a casa de Israel que a esse mesmo Jesus, a quem vós crucificastes, Deus o fez Senhor e Cristo.
37 Mazi azii ɔl zɔɔz ci Pitɔr noko, anyayit ŋoliin ɔrɔɔt ɛlɛ, ma anek niigi Pitɔr ki toonnyak nɛ, “Gɔtɔnɔga, mayo kutuguza naa?”
37 E, ouvindo eles isto, compungiram-se em seu coração, e perguntaram a Pedro e aos demais apóstolos: Que faremos, irmãos?
38 Ma anek Pitɔr nɔɔgɔ nɛ, “Abona niiga dook ateedinu oŋɛ ugooc, ka otoonycɛ zaare o Yesu Kiristo, ka kaara Jooi oŋɛ ugooc. Mã agoonu nɔkɔ, anyuŋ koca Jooi igeet Vɔŋiz onin.
38 Pedro então lhes respondeu: Arrependei-vos, e cada um de vós seja batizado em nome de Jesus Cristo, para remissão de vossos pecados; e recebereis o dom do Espírito Santo.
39 Eeci eterkedeyuŋ niini gi ci ka kiiyakuŋ Vɔŋizi oninɛ igeet, kibeen dɔl ugooc, kibeen buk ɔl o abaak rɛɛna dook. Terkediin nici akati ɔl dook o awak Jooi ween Manyi onai ɛlɛ onin.”
39 Porque a promessa vos pertence a vós, a vossos filhos, e a todos os que estão longe: a quantos o Senhor nosso Deus chamar.
40 Ma uuwayek Pitɔr nɔɔgɔ zoozok golowe ci meel, ma ilotek nɔɔgɔ zɔɔz ci azi nɛ, “Orogozit eleeti ugooc piryakzete o akunak ɔl o ɔɔ nico gɛr abor Jook.”
40 E com muitas outras palavras dava testemunho, e os exortava, dizendo: salvai-vos desta geração perversa.
41 Makacin iziiyit ɔl ci meelik zɔɔz nico, ma atu Yesu, ma oonyi ɔl ceen eet tur lak eetom kamɔtɔ (3000) iitene nice, ma aromonek niigi ɔl baal atuwe laadun e.
41 De sorte que foram batizados os que receberam a sua palavra; e naquele dia agregaram-se quase três mil almas;
42 Ma adɛmɛz toonnyawa nɔɔgɔ zoozok o Joowo. Ma aromɛ niigi dook tup kizitɔ laŋoten kibeen ɔl o tuwento dook, ma aromɛ ŋaatodoi zɔlɔnta been ŋaryiinta.
42 e perseveravam na doutrina dos apóstolos e na comunhão, no partir do pão e nas orações.
43 Ma aŋole ɔl dook Jerusalɛma Jook, eeci anyek Jooi toonnyak dɔyiz ci agɔɔni kaal ci meelik ci atɛɛt ɔl dook biye.
43 Em cada alma havia temor, e muitos prodígios e sinais eram feitos pelos apóstolos.
44 Oromtɛ ni ɔl o tuwento dook laŋotizete ci adɔi kak, ma atirtɔ niigi dook kaale ugeec anyak.
44 Todos os que criam estavam unidos e tinham tudo em comum.
45 Ma ataalinɛ niigi manɛɛn kibeen kaal ugeec anyak, ma aŋɛr guruc o ataala. Ma aŋɛrak gɔɔn niigi eet codoi ŋaatineeŋ ci alɛɛnɔ ki nɔɔnɔ.
45 E vendiam suas propriedades e bens e os repartiam por todos, segundo a necessidade de cada um.
46 Tup nɔkɔ alotɛ niigi ceeze o Joowo, ma azɔlɔ niigi ŋaatodoi ceezine ugeec talniinta.
46 E, perseverando unânimes todos os dias no templo, e partindo o pão em casa, comiam com alegria e singeleza de coração,
47 Ma anyek niigi Jook zany, ma anaat ɔl dook nɔɔgɔ baayize uneeŋ. Ma aromonek nɔɔgɔ tup nɔkɔ ɔl ci colai meel ci orogoz Jooi nɔɔgɔ, makacin azaacun Jooi ɔl o tuwento kizi mɛɛlɛ gɛr.
47 louvando a Deus, e caindo na graça de todo o povo. E cada dia acrescentava-lhes o Senhor os que iam sendo salvos.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?