Gênesis 41
MPX vs ARIB
1 Baliman eluwa i mowasi, yaka abwe Itipita wali kin i kenonou. Tage i talmilila wewel Naile bebenaa,
1 Passados dois anos inteiros, Faraó sonhou que estava em pé junto ao rio Nilo;
2 yaka bulumwakau meluyowau tuwaliya sasapona ge tatabwal, ali gewi seben, hi gaiheem wewela ge hi alaalamwawin wewel bebenaa.
2 e eis que subiam do rio sete vacas, formosas à vista e gordas de carne, e pastavam no carriçal.
3 Toto o enaa, yaka bulumwakau meluyowau ali gewi seben al hi gaiheem wewela, heliya tuwaliya lalauina ge ali awa nanakina. Inoke hi na hi talmilila bolo hi miminaa wewel bebenaa gegeliliyaa.
3 Após elas subiam do rio outras sete vacas, feias à vista e magras de carne; e paravam junto às outras vacas à beira do Nilo.
4 Yaka bulumwakau bolo tuwaliya lalauina ge ali awa nanakina bolo seben tuwaliya sasapona ge tatabwal hi anil habal. Kin i kenonou i ola o inoke matana i panana.
4 E as vacas feias à vista e magras de carne devoravam as sete formosas à vista e gordas. Então Faraó acordou.
5 Inoke i kenu al ge kenonou eluwana i kenonou-an. Tage witi enona ali haka seben hi enona nuwana maisena elana, enowaliya hi tabwa ge ali awa i waisi.
5 Depois dormiu e tornou a sonhar; e eis que brotavam dum mesmo pé sete espigas cheias e boas.
6 Toto o enaa, yaka witi enona ali haka seben al hi siun, heliya enowaliya i yakiwa ge mana kalakalasina i neem labi kekevana iyaka i tonil.
6 Após elas brotavam sete espigas miúdas e queimadas do vento oriental;
7 Yaka haka bolo enowaliya hi yakiwa haka seben bolo enowaliya hi tabwa hi tinonil. Inoke kin i kenu lut ge i atena te i kenonou.
7 e as espigas miúdas devoravam as sete espigas grandes e cheias. Então Faraó acordou, e eis que era um sonho.
8 Lan i gan mweluluga i nuwanuwatu kenonou o kaiweliya, inoke Itipita wali tokukula ge wali tosiba gegewel ali baaba i patuna ge hi nem. Yaka kenonou labui i baunan elal, yaa nige etega bosowaina ni pasikal.
8 Pela manhã o seu espírito estava perturbado; pelo que mandou chamar todos os adivinhadores do Egito, e todos os seus sábios. Faraó contou-lhes os seus sonhos, mas não havia quem lhos interpretasse. Estavam no cárcere da casa de seu senhor, dizendo vossos semblantes tão tristes hoje?
9 Yaka abwe kin ana oine ana tomatahikan wali tobwabwatana i baek elana i ba, “Tonowak, no gegi etega, bugul etega nige ya babaunan eliyam, abwe ya nuwatu te.
9 Então disse o copeiro-mor a Faraó: Das minhas faltas me lembro hoje:
10 He valila sauga etega u huga alou ge am beleid ana totonton wali tobwabwatana eliyama, inoke u telema dela, del toto wam limi ana tomatahikan wali tohouwa wana limiya.
10 Faraó estava muito indignado contra os seus servos, e entregou-me à prisão na casa do capitão da guarda, a mim e ao padeiro chefe.
11 Yaka bulin etega ama toto eluwa ha kenonou, yaa ama kenonou ali sapu tomaha ona.
11 Então tivemos um sonho na mesma noite, eu e ele, e cada sonho com sua própria interpretação.
12 Hibilu hevalina etega iyoho to aloma, iya wam limi ana tomatahikan wali tohouwa wana totuwalali loloyowanina. Ama kenonou ha baunanik elana, inoke alou ge alou ama kenonou ali sapu i pasikal kaiwema.
12 Estava ali conosco um moço hebreu, servo do capitão da guarda, e contamos-lhe os sonhos, e ele interpretou os nossos sonhos, a cada um interpretou conforme o seu sonho.
13 He bugul gegewena i masal i olaolaek te kenonou ali pasikal toto i baunan eliyama. Nau u teli pasikalau no abatuwalaliya, ge u ba tolohaveyan am beleid ana totonton mwamwalina hi gotomwa yaka tuwana hi pakuki ebwakil elana.”
13 E conforme a sua interpretação, assim mesmo aconteceu: eu fui restituído ao meu cargo, e ele foi enforcado.
14 Sauga kin baaba o i hago, inoke Yosepa ana baaba i patuna ge ni nem elana. Yaka etimwawa Yosepa hi ahe tagilan dela, yaka i na awana pupunona i kol ge kama waiwaisana i galoi, inoke hi pwatanik kin elana.
14 Então Faraó mandou chamar a José, e o fizeram sair apressadamente da masmorra. Ele se barbeou, mudou de roupa e apresentou-se a Faraó.
15 Inoke kin i baek Yosepa elana i ba, “Kenonou etega ya kenonou-an, yaa nige gamagal etega i bosowaina ni pasikal. He no wasa hi pem tage ebo gamagal etega ana kenonou ni baunaniwa, inoke owa bosowaim nu pasikal.”
15 Disse Faraó a José: Eu tive um sonho e não há quem o interprete. Mas de ti ouvi dizer que, ouvindo contar um sonho, podes interpretá-lo.
16 Yosepa kin anana i lahe i ba, “Tonowak, nau nige bosowaiu i oola kenonou na pasikal. Yaa Yabowaine am kenonou ana pasikal ni pamasal eliyam ge ana sapu ni waisi.”
16 Respondeu José a Faraó: Isso não está em mim, mas Deus é que dará uma resposta de paz a Faraó.
17 Yaka kin i baek Yosepa elana i ba, “O kenonou i ola hiwe. Tage ya talmilila wewel Naile bebenaa,
17 Então disse Faraó a José: Em meu sonho eu estava em pé à beira do rio Nilo,
18 yaka bulumwakau meluyowau tuwaliya sasapona ge tatabwal, ali gewi seben, hi gaiheem wewela ge hi alaalamwawin wewel bebenaa.
18 e subiam do rio sete vacas gordas e formosas à vista, e pastavam entre os juncos.
19 Yaka bulumwakau meluyowau ali gewi seben al hi gaiheem wewela, heliya tuwaliya lalauina ge ali awa nanakina. Nige sauga etega bulumwakau ololal o ya kikitel panuwa Itipita gamwanaa.
19 Após elas subiam outras sete vacas, fracas, muito feias à vista e magras de carne, tão feias quais nunca vi em toda terra do Egito.
20 Yaka bulumwakau bolo tuwaliya lalauina ge ali awa nanakina bolo houwan hi gaiheem wewela tatabwal hi anil habal.
20 As vacas magras e feias devoravam as primeiras sete vacas gordas.
21 Yaa bwagana hi an habal, ali kite i ola te nige hi aanan. He tuwaliya ana awa nanakina i ola ya te valila. Inoke matau ya panana.
21 Mas depois de as terem consumido, não se podia reconhecer que as houvessem consumido; a sua aparência era tão feia como no princípio. Então acordei.
22 “Yaka abwe ya kenu al ge kenonou eluwana ya kenonou-an. Witi enona ali haka seben ya kitel hi enona nuwana maisena elana, enowaliya hi tabwa ge ali awa i waisi.
22 Depois vi, em meu sonho, que de um mesmo pé subiam sete espigas cheias e boas.
23 Toto o enaa, yaka witi enona ali haka seben al hi siun, heliya enowaliya i yakiwa ge mana kalakalasina i neem labi kekevana iyaka i tonil.
23 Após elas brotavam sete espigas secas, miúdas e queimadas do vento oriental.
24 Yaka haka bolo enowaliya hi yakiwa haka seben bolo ali awa i waisi hi tinonil. He sauga ya lut, inoke o kenonou ya baunan tokukula elal, yaa nige etega bosowaina ni pasikal eliyau.”
24 As sete espigas miúdas devoravam as sete espigas boas. Contei-o aos magos, mas não houve quem o interpretasse.
25 Inoke Yosepa i baek kin elana i ba, “Tonowak, am kenonou bolo eluwa o ali sapu maisena. Yabowaine i pankitewa hauna gun abwe ni ginol.
25 Então disse José a Faraó: O sonho de Faraó é um só. O que Deus há de fazer, notificou-o a Faraó.
26 Bulumwakau meluyowau tatabwal ali gewi seben, he baliman ana gewi seben bana, ge witi enona ali haka ali awa waiwaisana ali gewi seben, heliya al baliman ana gewi seben bana. Ali toto eluwa ali sapu maisena ya.
26 As sete vacas boas são sete anos, e as sete espigas boas também são sete anos; o sonho é um só.
27 Ge bulumwakau tuwaliya lalauina ge ali awa nanakina ali gewi seben, bolo mulaa abwe hi masal, he baliman ana gewi seben bana, ge i ola al witi enona ali haka seben, bolo enowaliya nanakina ge mana kalakalasina iyaka i tonil. Heliya hi pamasal baliman ana gewi seben galebu bwabwatana ni masal.
27 As sete vacas magras e feias que subiam após as primeiras, são sete anos, como as sete espigas miúdas e queimadas do vento oriental: são sete anos de fome.
28 “Tonowak, he i ola te ewasi ya baunan eliyam: Yabowaine iyaka i pamasal elam hauna gun abwe ni ginol.
28 Esta é a palavra que eu disse a Faraó: o que Deus há de fazer mostro-o a Faraó.
29 Baliman ana gewi seben malul bwabwatana ni gan panuwa Itipita ana labi gegewena elana.
29 Vêm sete anos de grande fartura em toda terra do Egito.
30 Enaa, inoke baliman ana gewi seben galebu bwabwatana ni masal. Yaka Itipita ana malul baliman seben gamwanaa nige mulina ni gagan, kaiwena galebu o nasi panuwa ni pagulagula.
30 Depois deles levantar-se-ão sete anos de fome, e toda aquela fartura será esquecida na terra do Egito, e a fome consumirá a terra.
31 Gamagalau sauga malumalulina nige al nihi nunuwatu-an, kaiwena galebu o nasi ni bwata hot.
31 Não será conhecida a abundância na terra, por causa daquela fome que seguirá; porquanto será gravíssima.
32 Kenonou u kenonou-an paeluwa puna kaiwena Yabowaine bugul ya iyaka i nuwatuan haba, ge kaiwena sauga kekeisi ya inoke ni ginol.
32 Ora, se o sonho foi duplicado a Faraó, é porque esta coisa é determinada por Deus, e ele brevemente a fará.
33 “Inoke tau etega nu hile, toto wana siba i gan ge nuwana i sapu, ge nu teli panuwa Itipita gegewena ni logugui-an.
33 Portanto, proveja-se agora Faraó de um homem entendido e sábio, e o ponha sobre a terra do Egito.
34 Tologugui enuna al nu hilel panuwa nihi logugui-an. Inoke malul ana baliman seben gamwanaa, pahi ana sauga elana pahi enona nihi wali panimala panuna ge wali maisena nihi ahe gamaman kaiwena.
34 Faça isto Faraó: nomeie administradores sobre a terra, que tomem a quinta parte dos produtos da terra do Egito nos sete anos de fartura;
35 Yaka aanan gegewena toto nihi ahe malul ana baliman toto i nenem gamwaliyaa, nihi bugul papahe. Inoke wam logugui ana gasisi elana witi enona o nihi teli hikan ali limi gamwanaa panuwa ona elal ge nihi matahikan.
35 e ajuntem eles todo o mantimento destes bons anos que vêm, e amontoem trigo debaixo da mão de Faraó, para mantimento nas cidades e o guardem;
36 Aanan o ni ola etagalou. Yaka galebu ana baliman seben gamwaliyaa toto i nenem panuwa Itipita elana, nihi patuwalali nihi pek gamagalau elal. Inoke bahi gamagalau galebu bwabwatana kaiwena ge nihi aaliga.”
36 assim será o mantimento para provimento da terra, para os sete anos de fome, que haverá na terra do Egito; para que a terra não pereça de fome.
37 Sauga kin alonau ge wana tologugui bwabwatal Yosepa wana baaba hi hago, inoke nuwatu o hi awa wawaisi-an.
37 Esse parecer foi bom aos olhos de Faraó, e aos olhos de todos os seus servos.
38 Yaka kin i baek elal i ba, “Nige bosowaina gamagal etega al ta pwawa wana siba ni ola tau ya, iya Yabowaine Yayaluwana i minaa elana.”
38 Perguntou, pois, Faraó a seus servos: Poderíamos achar um homem como este, em quem haja o espírito de Deus?
39 Inoke i baek Yosepa elana i ba, “Yabowaine bugul bolo ya gegewel iyaka i pankitewa, he nige gamagal etega wana siba ge wana nuwasapu i oola owa.
39 Depois disse Faraó a José: Porquanto Deus te fez saber tudo isto, ninguém há tão entendido e sábio como tu.
40 Na telewa nu tabwa tologugui bwabwatana no panuwa elana, inoke no gamagalau gegewel wam baaba nihi henapuan. He nau kin maiseu ya te alau alam ni bwata lake.”
40 Tu estarás sobre a minha casa, e por tua voz se governará todo o meu povo; somente no trono eu serei maior que tu.
41 Inoke i ba vevehe al Yosepa elana i ba, “Ya telewa nu tologugui bwabwatana Itipita ana labi gegewena elana.”
41 Disse mais Faraó a José: Vê, eu te hei posto sobre toda a terra do Egito.
42 Inoke nimana gigina ana lin toto kin etotohena iyoho lin tuwanaa, i palo ge i pahek Yosepa nimana giginaa. Yaka kaliko matana waiwaisana i ahe Yosepa i pagaloi, ge bobot gold elana hi ginoliya i telek Yosepa mwamwalinaa.
42 E Faraó tirou da mão o seu anel-sinete e pô-lo na mão de José, vestiu-o de traje de linho fino, e lhe pôs ao pescoço um colar de ouro.
43 I ola al i ba ni heya kin wana waga momomol labuina pwatanaa, yaka gamagalau nihi nohouwa manininaa nihi yogayoga nihi ba, “Ku legi! Ku legi!” He kin i ginol ola o ge i pamasal Yosepa i teli i tologugui bwabwatana panuwa Itipita ana labi gegewena elana.
43 Ademais, fê-lo subir ao seu segundo carro, e clamavam diante dele: Ajoelhai-vos. Assim Faraó o constituiu sobre toda a terra do Egito.
44 He i baek Yosepa elana i ba, “Nau te kin, yaa nige gamagal etega al panuwa Itipita ana labi gegewena elana bugul etega totona ni giginol, houwan ga ni papatalam eliyam.”
44 Ainda disse Faraó a José: Eu sou Faraó; sem ti, pois, ninguém levantará a mão ou o pé em toda a terra do Egito.
45 Yaka kin Yosepa alana i tun Sepenat Peneya, ge lagona i pek yova alana Asinata, iya panuwa Heliyopelis wali topowon Potipela natuna. Inoke Yosepa alana i bwata i tabwa tologugui Itipita elana.
45 Faraó chamou a José Zafnate-Paneã, e deu-lhe por mulher Asenate, filha de Potífera, sacerdote de Om. Depois saiu José por toda a terra do Egito.
46 He Yosepa wana baliman teti te i tuwalali telipuna Itipita wali kin elana. Inoke Yosepa i notagil kin i eguluwan ge wana waga momomol elana i nawanawa panuwa Itipita gamwana gegewena i anugayawa-an.
46 Ora, José era da idade de trinta anos, quando se apresentou a Faraó, rei do Egito. E saiu José da presença de Faraó e passou por toda a terra do Egito.
47 Malul ana baliman seben gamwanaa Itipita wali eyowa enona i bwata nabi.
47 Durante os sete anos de fartura a terra produziu com abundância;
48 Inoke baliman seben o elana Yosepa aanan i gewi hot i bugulan ge i teli hikan ali limi gamwanaa panuwa ona elal. He panuwa maisena ge maisena ana eyowa enowana i teliya panuwa o elana.
48 e José ajuntou todo o mantimento dos sete anos, que houve na terra do Egito, e o guardou nas cidades; o mantimento do campo que estava ao redor de cada cidade, guardou-o dentro da mesma.
49 Witi enona i gewi nabi i ola hoga gilesana Yosepa i pwahin abaliyaa, inoke nige al bosowaina ana gewi ni ahe.
49 Assim José ajuntou muitíssimo trigo, como a areia do mar, até que cessou de contar; porque não se podia mais contá-lo.
50 Galebu ana baliman nigeya ga i mamasal, inoke Yosepa lagona Asinata natuliyau bolau labui i abil. Asinata iya panuwa Heliyopelis wali topowon Potipela natuna.
50 Antes que viesse o ano da fome, nasceram a José dois filhos, que lhe deu Asenate, filha de Potífera, sacerdote de Om.
51 Yosepa natuna gamaun alana i tun Manasa, ge i ba, “Alana ya tun ola o kaiwena Yabowaine i labeyau yaka o pulowan gegewena ge nam wana limi ana heniheni gegewel ya nuluwagil.”
51 E chamou José ao primogênito Manassés; porque disse: Deus me fez esquecer de todo o meu trabalho, e de toda a casa de meu pai.
52 Natuna eluwana alana i tun Ipileimi, ge i ba, “Alana ya tun ola o kaiwena Yabowaine natuwau i pem no lomwan panuwana ya elana.”
52 Ao segundo chamou Efraim; porque disse: Deus me fez crescer na terra da minha aflição.
53 Malul ana baliman seben i mowasi panuwa Itipita elana,
53 Acabaram-se, então, os sete anos de fartura que houve na terra do Egito;
54 inoke galebu bwabwatana ana baliman seben i telipuna, i ola Yosepa wana baaba. He galebu bwabwatana i masal al panuwa gegewel elal, yaa Itipita ana labi gegewena elana aanan i gan.
54 e começaram a vir os sete anos de fome, como José tinha dito; e havia fome em todas as terras; porém, em toda a terra do Egito havia pão.
55 Sauga Itipita gamagaliliyau hi galebu, inoke hi na kin elana ge aanan kaiwena hi awanun gagasisi. Yaka kin i baek elal i ba, “Nuku na Yosepa elana, yaka hauna gun ni baunan eliyamiu nuku ginol ola.”
55 Depois toda a terra do Egito teve fome, e o povo clamou a Faraó por pão; e Faraó disse a todos os egípcios: Ide a José; o que ele vos disser, fazei.
56 He galebu i bwata nabi ge iyaka panuwa Itipita ana labi gegewena i pwawa, inoke Yosepa witi enona ana limi i lopwelaan ge i palian Itipita elal.
56 De modo que, havendo fome sobre toda a terra, abriu José todos os depósitos, e vendia aos egípcios; porque a fome prevaleceu na terra do Egito.
57 Panuwa gegewena labi o elana hi na Itipita ge witi enona hi pwapwamola Yosepa elana, kaiwena labi gegewena galebu i apapanak-an.
57 Também de todas as terras vinham ao Egito, para comprarem de José; porquanto a fome prevaleceu em todas as terras.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?