Mateus 13

MPJ vs ARIB

Sair da comparação
ARIB Almeida Revisada Imprensa Bíblica
1 — ausente —
1 No mesmo dia, tendo Jesus saído de casa, sentou-se à beira do mar;
2 — ausente —
2 e reuniram-se a ele grandes multidões, de modo que entrou num barco, e se sentou; e todo o povo estava em pé na praia.
3 Wangka yumuwanpa-jananya wajalpayi. Jilanya-jananya wangka kujupa yumuwanpa nintijulpayi,
3 E falou-lhes muitas coisas por parábolas, dizendo: Eis que o semeador saiu a semear.
4 Wilyki karlki yiwarrangka punkalku ka marlalu pilurnju yanku ka ngalku-jananya wiyalku.
4 e quando semeava, uma parte da semente caiu à beira do caminho, e vieram as aves e comeram.
5 Karlki wilyki punkalku yapulyukurrungka, parna julijulingka. Marla pakara tikirlarriku, parnaparningka, yapulyukurrungka.
5 E outra parte caiu em lugares pedregosos, onde não havia muita terra: e logo nasceu, porque não tinha terra profunda;
6 Jirntulu wakara tikirlmanku.
6 mas, saindo o sol, queimou-se e, por não ter raiz, secou-se.
7 Karlki wilyki punkalku jilkarnkurrungka. Purtu pakara ngaraku, julijuliwiyaju. Jilkarnju putamanku mirta pakalkuraku.
7 E outra caiu entre espinhos; e os espinhos cresceram e a sufocaram.
8 Karlki wilyki pakalku parna kunyjunyungka, mirrkawintirriku. Karlkiya pakalku mirrka majuwinti, karlkiya pakalku mirrka juliwinti, karlkiya pakalku mirrka yupalwinti.”
8 Mas outra caiu em boa terra, e dava fruto, um a cem, outro a sessenta e outro a trinta por um.
9 Jiijajju-jananya wajarnu, “Wangka palukajanyurra kuliraka junga nyinakura.”
9 Quem tem ouvidos, ouça.
10 Palujanu wangka-nintikajaluraya japinu Jiijajpa, “Nyaaku-jananyan wangka paluyuru yumuwanpa nintini?, purtuya ngangkuni, mirtaya kuranarrini.”
10 E chegando-se a ele os discípulos, perguntaram-lhe: Por que lhes falas por parábolas?
11 Ka-jananya Jiijajju wajarnu palumili wangka-nintikajangka, “Ngayulurnantaya nyurrartinja ngayumilikajangka rawalu wangka nintilpayi turitpala, mirtarna-nyurranya yumuwanpa nintilpayi. Nintilpayirnantaya yaaluntaya Mamalu palumili walyjakaja kunyjunyulu kanyilku. Karna-jananya martungka yarnngangka mirta jilanya nintilpayi.
11 Respondeu-lhes Jesus: Porque a vós é dado conhecer os mistérios do reino dos céus, mas a eles não lhes é dado;
12 Martu karlkilunyurran ngayumili wangka ngangkuraka nintirringu, kanyurran ngangkulkuka yarralku nintirriku, palujanunyurran ninti yiltaminyirri nyinaku. Ka martu karlki jiikajaluya ngayumili wangka ngangkuraya, mirta nintirrini. Jiikajaya martukaja ngurrpayuruya nyinani, mirtajuya ninti.
12 pois ao que tem, dar-se-lhe-á, e terá em abundância; mas ao que não tem, até aquilo que tem lhe será tirado.
13 Martukaja jiiyuru ngurrpajuraya ngayuku nyinani, palujanurna-jananya wangka yumuwanwiyajurna-jananya nintilpayi. Ngayumili wangkakuraya mirta nintirrini, ngangkurakaya ngurrpayuru nyinani.
13 Por isso lhes falo por parábolas; porque eles, vendo, não vêem; e ouvindo, não ouvem nem entendem.
14 Julyjuminyirri Mamamili jakurlpurlukalu Yayijayalu jilanya wakarnu,
14 E neles se cumpre a profecia de Isaías, que diz: Ouvindo, ouvireis, e de maneira alguma entendereis; e, vendo, vereis, e de maneira alguma percebereis.
15 Palukajalurniya purtu ngangkulku, jumajiya jankanyjankany. Jampaya jankapunajalu kunyjunyulu ngangkulngara, kajuya nintirringara, palujanuyilaparna-jananya wankalngara.’”
15 Porque o coração deste povo se endureceu, e com os ouvidos ouviram tardiamente, e fecharam os olhos, para que não vejam com os olhos, nem ouçam com os ouvidos, nem entendam com o coração, nem se convertam, e eu os cure.
16 Yarrarnu Jiijajju wajarnu, palumili walyjakajaku, “Yiltamartanyurran nyurrartinpa mirtanyurran jankanyjankanypa, ngangkuninyurran Mamamili wangka.
16 Mas bem-aventurados os vossos olhos, porque vêem, e os vossos ouvidos, porque ouvem.
17 Wangka ngaanyaya kulila! Julyjuminyirri Mamamili jakurlpurlukakajakamu martu kujupakaja Mamamili walyjakaja julyjuya nyinapayi. Ngayurna Kurayijpa marla yanurni parnakarti. Palurtinjuya julyju wajarnu, ‘Mayitpila kuwarri nyaku Kurayijpa, Mamalu kurtingku ngarnawarrapurlukalu. Ka-lanyangku mayiti jakurljulku Kurayijju, Mamalu kurtingunyjajanu.’ Pakilyu mirtarniya nyangu, Kurayijpa.”
17 Pois, em verdade vos digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vedes, e não o viram; e ouvir o que ouvis, e não o ouviram.
18 Yarrarnu-jananya Jiijajju wajarnu palumili wangka-nintikajangka, “Ngangkulaya!, ngaarnantaya nintilku wangka jiinyarna-jananya martukajangka purtu nintirnu, martu kujulu wilyki liwarrpungkupayi. Martu kuju jii wilykipurlukayuru Mamamili wangka nintipurluka nyinani, palulu-jananya parra wajalpayi Mamamili wangka jilanya, ‘Mamalu-nyurranya ngampurrju kanyilku palumili walyjakaja.’
18 Ouvi, pois, vós a parábola do semeador.
19 Wilyki karlkinpa yiwarrangka punkanu, ka pilurnju yanu ngalangu wiyanu. Jampa Mamamili nintipurlukalu Mamamili wangka nintijulku palujanuyila martulu kulilku junku, jumaji malpumili maajalu muunpungku wangka jiikura ngakumparrikura. Malpu palunyanga pilurnyuru, jii pilurnju yanu ka ngalangu wilykikaja wiyanu, palunyayuru malpulu martu ngakumpani, kuliljaku Mamamili wangka.
19 A todo o que ouve a palavra do reino e não a entende, vem o Maligno e arrebata o que lhe foi semeado no coração; este é o que foi semeado à beira do caminho.
20 Wilyki karlkinpa yapulyukurrungka punkanu. Wangka jiiyuruya wilykiwanyuru martu karlkilu Mamamili wangkaya kulilku, karaya pukurlarriku.
20 E o que foi semeado nos lugares pedregosos, este é o que ouve a palavra, e logo a recebe com alegria;
21 Ngulampa martulu-jananya yanku muunpungku Mamaya junkuraku. Palunyakajaluya Mama junku ka pakirriku, wilykiyuru yapulyukurrungka punkara ka, tikirlarringu pakirringu, palunyayuru.
21 mas não tem raiz em si mesmo, antes é de pouca duração; e sobrevindo a angústia e a perseguição por causa da palavra, logo se escandaliza.
22 Karlki wilyki punkanu jilkarnkurrungka, jilkarnju putamanu. Wangka jiiyuru jilkarnju putamanu, martu karlkiluya Mamamili wangkaraya kulilku. Kaya junga rawa nyinaku. Palunyajanuya wamakamu maniwiyaju kulinmalpa, palujanuyilaya Mama junku yanku. Ka wamalukamu manilu-jananya putamanku, jilkarnyurulu, jiilunga wilykikaja putamanu, pakaljakuya.
22 E o que foi semeado entre os espinhos, este é o que ouve a palavra; mas os cuidados deste mundo e a sedução das riquezas sufocam a palavra, e ela fica infrutífera.
23 Karlki wilyki punkanu parna kunyjunyuwana, ka mirrkakajawinti pakanu. Karlkinpaya mirrka majuwinti nyinangu. Wangka jiiyuru martuluya karlkilu kulilku Mamamili wangka, kayilaya junga nyinaku wulungulyu, kayilaya wululu Mamamili warrkamu parra ngapinmalpa. Karlkinpaya mirrka juliwinti nyinangu. Wangka jiiyuru martuluya karlkilu kulilku Mamamili wangka, kayilaya junga nyinaku wulungulyu, kayilaya rawaparnilu Mamamili warrkamu parra ngapinmalpa, kaya warrkamu junku yanku. Karlkinpaya mirrka yupalwinti nyinangu. Wangka jiiyuru martuluya karlkilu kulilku Mamamili wangka, kayilaya junga nyinaku wulungulyu, kayilaya yupal tayimulu Mamamili warrkamu parra ngapilku, kaya warrkamu junku yanku.”
23 Mas o que foi semeado em boa terra, este é o que ouve a palavra, e a entende; e dá fruto, e um produz cem, outro sessenta, e outro trinta.
24 Palujanu-jananya kujupa Jiijajju wajarnu, wangka ngaanya yumuwanpa, “Mamalu-jananya palumilikaja ngampurrju kanyilku, jilanyayuru-jananya kanyilkuraku. Martulu kaatanmayapurlukalu karrpungkalu yanku-jananya wilykikaja parra liwarrpungku, kaatanmayangka.
24 Propôs-lhes outra parábola, dizendo: O reino dos céus é semelhante ao homem que semeou boa semente no seu campo;
25 Palujanu jampa mungajarrarriku yanku marlaku martu palumili mayakarti ka kunyalarriku. Ka martu kujupa mungangka yankulura marlapungkuka wilykikaja walykukaja liwarrpungku, jiingkamarra martu kunyala ngarrini, palumili kaatanmayangka.
25 mas, enquanto os homens dormiam, veio o inimigo dele, semeou joio no meio do trigo, e retirou-se.
26 Ka-jananya kaatanmayapurlukalu kurlunga wajalku kurtingku martu kujupakajangka yankuraya nyakuraku mirrkawintirringuya, karaya yiltalu yanku nyaku. Nyaku-jananyaya kunyjunyukajangka walykukajaluya pakarnu mirrkapunajakaja.
26 Quando, porém, a erva cresceu e começou a espigar, então apareceu também o joio.
27 Kaluya marlaku yanku wajalku maajangka, ‘Nyuntulun julyju parra liwarrpungkupayi wilykikaja, palunyangkaluya kunyjunyukajangka pakarnu, wilyki walykukaja, mirrkapunajakaja. Kajiya wanyjajanu mirrkapunajakaja walykukaja yikini?’
27 Chegaram, pois, os servos do proprietário, e disseram-lhe: Senhor, não semeaste no teu campo boa semente? Donde, pois, vem o joio?
28 Ka-janampa maajalu wajalku, ‘Jiingampa ngayuku parlanyju yanu liwarrpungkupayi, walykukaja mirrkapunajakaja.’ Kaluya maajangka japirnu, ‘Kajilaju marlaku yanku walykukaja wulykulkunirra?’
28 Respondeu-lhes: Algum inimigo é quem fez isso. E os servos lhe disseram: Queres, pois, que vamos arrancá-lo?
29 Ka-janampa maajalu wajalku, ‘Paki, jurra-jananya!, mayiti-jananyanyurran mirrka kunyjunyuwintilurrju yilalkurtanirra.
29 Ele, porém, disse: Não; para que, ao colher o joio, não arranqueis com ele também o trigo.
30 Jampa mirrkakaja munyjulyarriku martu karlkiluya warrkamupurlukakajalu kurlunga yanku nayipuwintilu katupungkunirra mirrkawinti kunyjunyuwintikaja. Wajalkurna-jananya “Mirrkapunajakajanyurra-jananyan wulykulkunirra ka kujungkalku, karrpilku, ka kangku warungka warningkunirra. Ka-jananyanyurran mirrkawintikaja manku ka kujungkalku ka kangku junku mirrkapintingka, ngayumili mayangka.” ’”
30 Deixai crescer ambos juntos até a ceifa; e, por ocasião da ceifa, direi aos ceifeiros: Ajuntai primeiro o joio, e atai-o em molhos para o queimar; o trigo, porém, recolhei-o no meu celeiro.
31 Palujanu-jananya Jiijajju wajarnu, wangka ngaanya yumuwanpa, “Mamalu-jananya palumilikaja ngampurrju kanyilku. Jilanyayuru palunya tayimu nyinaku. Martulu mankula katiku wilyki jukujuku parnangka jarrpajunku.
31 Propôs-lhes outra parábola, dizendo: O reino dos céus é semelhante a um grão de mostarda que um homem tomou, e semeou no seu campo;
32 Kayila kalyu punkalkulu palungka. Kujarra wiikingka, warta palunya pakalku yiltangulyu ngaraku parrkakurlurriku. Palunyajanu walyjiyila puri majurriku, ka wilykikurlurriku. Yiltangulyuya pilurnkaja yankurniya jiikarti walyjikarti purikarti, mirrkaku. Kaya wulu nyinaku warta palunyangka. Kayilaya niijpaya palyamanku wartangka, kaya jiingka nyinaku. Yilta palunya wilyki jukujukujanu wartarriku ka majurriku yikiku.”
32 o qual é realmente a menor de todas as sementes; mas, depois de ter crescido, é a maior das hortaliças, e faz-se árvore, de sorte que vêm as aves do céu, e se aninham nos seus ramos.
33 Palujanu-jananya kujupa Jiijajju wajarnu, wangka ngaanya yumuwanpa, “Mamalu-jananya palumilikaja ngampurrju kanyilku. Jilanyayuru palunya tayimunga nyinaku. Jampa wanti kujulu pikinpawutu pulawangka kujungkalku, kalu kalyu yintilku, ka murlimurlilku, palujanu warungka junku. Kayila pakalku majuwarta, jumaji pikinpawutujanu.” Jii pikinpawutu julijuliyuruya Jiijajmili walyjakaja yupalpa nyinani. Palujanuya palukaja maapurriku, yarnngaminyirriya nyinaku.
33 Outra parábola lhes disse: O reino dos céus é semelhante ao fermento que uma mulher tomou e misturou com três medidas de farinha, até ficar tudo levedado.
34 — ausente —
34 Todas estas coisas falou Jesus às multidões por parábolas, e sem parábolas nada lhes falava;
35 — ausente —
35 para que se cumprisse o que foi dito pelo profeta: Abrirei em parábolas a minha boca; publicarei coisas ocultas desde a fundação do mundo.
36 Jampa-jananya Jiijajju martukaja junu yanu, ka yanu kurrungu mayangka, nyinapayiyilapa mayangka kaninyjarra. Jiijajmili wangka-nintikajaluya yanu Jiijajjaluya wajarnu, “Nintila-lanyaju!, wangka-jananyan yumuwanpa martukajangka wajalpayi mirrka kunyjunyukamu walykuwanpa, palunya.”
36 Então Jesus, deixando as multidões, entrou em casa. E chegaram-se a ele os seus discípulos, dizendo: Explica-nos a parábola do joio do campo.
37 — ausente —
37 E ele, respondendo, disse: O que semeia a boa semente é o Filho do homem;
38 — ausente —
38 o campo é o mundo; a boa semente são os filhos do reino; o joio são os filhos do maligno;
39 Martu kujupa mungangka yanulura marlapunguka wilykikaja walykukaja liwarrpungu. Martu jiiyuru malpunga nyinani. Malpulu-jananya martukaja muunpungkuni, walykuya nyinaraku, wilyki walykuyurukaja. Jampa mirrkakaja munyjulyarriku martu karlkiluya warrkamupurlukakajalu kurlunga yanku nayipuwintilu katupungkunirra mirrkawinti kunyjunyuwintikaja. Martu jiinya warrkamupurlukayuru Mamamili wikarrukaja paluyuruya nyinaku. Kurlunga-jananyaya kuutja martukaja kujungkalku, yikikuraya, Mamamili wikarrukajalu.
39 o inimigo que o semeou é o Diabo; a ceifa é o fim do mundo, e os celeiros são os anjos.
40 — ausente —
40 Pois assim como o joio é colhido e queimado no fogo, assim será no fim do mundo.
41 — ausente —
41 Mandará o Filho do homem os seus anjos, e eles ajuntarão do seu reino todos os que servem de tropeço, e os que praticam a iniqüidade,
42 — ausente —
42 e lançá-los-ão na fornalha de fogo; ali haverá choro e ranger de dentes.
43 Palungka tayimungkanga Mamamili wikarrukajalu-jananyaya martukaja Mamamilikaja walyjakaja, yanku manku, kangku Mamamilingka ngurrangka, kunyjunyu junku, Mamalu-jananya kanyilkuraku pukurlpa. Jiingkaya kujupayururrikuya, nyinamalpaya jinajina wayitwanwintiyuru. Wangka palukajanyurran ngangkuraka junga nyinakura.”
43 Então os justos resplandecerão como o sol, no reino de seu Pai. Quem tem ouvidos, ouça.
44 Palujanu-jananya kujupa Jiijajju wajarnu, wangka ngaanya yumuwanpa, “Mamalu-jananya palumilikaja ngampurrju kanyilku, Jilanyayuru palunya tayimu nyinaku. Martu kujupalu parra yanku parna kujupangka ka parra ngurrilku kuulukura, nyakuyilapa, parnalu jutulku, martu kujupalu nyakujaku. Palujanu pukurlarriku marlaku yanku ngurra walyjakarti, ka jalamulkuyingku maya walyja, parna walyja, ka mani manku. Yanku marlaku maniwinti ngurra palukarti kuuluwintikarti. Yankulu payamulku maajangka, ngurra kuuluwinti wululu kanyilkuraku. Mirtalu maaja jiingka wajalku, kuulu ngarrinyjajanu, paki, kukujunkulura. Martu jiilu kuuluku layikamurrira kanyilku. Martu jiiyuru Mamalu palumili walyjaku layikamurrira kanyilku.”
44 O reino dos céus é semelhante a um tesouro escondido no campo, que um homem, ao descobri-lo, esconde; então, movido de gozo, vai, vende tudo quanto tem, e compra aquele campo.
45 Palujanu-jananya kujupa Jiijajju wajarnu, wangka ngaanya yumuwanpa, “Mamalu-jananya palumilikaja ngampurrju kanyilku. Jilanyayuru palunya tayimu nyinaku. Martu kujupa yapupurluka warrkamurriku yapukaja parra mankuraku.
45 Outrossim, o reino dos céus é semelhante a um negociante que buscava boas pérolas;
46 Palulu martulu yapupurlukalu yanku nyaku martu kujulu yapu kanyini tayimunpa yapu puukuwana. Ngangkulku jilanya yapupurlukalu, ‘Yapu jiinya juriminyirri kanyini.’ Yapupurluka jiinya marlaku yanku ngurra walyjakarti ka jalamulkuyingku maya walyja, parna walyja, purnunkajalurrju, kayila mani manku. Ka yanku marlakulu ngurra palukarti, ka nyaku jiinya martu yapu kanyini tayimunpa puukuwana. Yankulu payamulku, martungka palungka.” Martu jiilu tayimunku layikamurrira kanyilku, martu jiiyurulu Mamalu palumili walyjaku layikamurrira kanyilku.
46 e encontrando uma pérola de grande valor, foi, vendeu tudo quanto tinha, e a comprou.
47 Palujanu-jananya kujupa Jiijajju wajarnu, wangka ngaanya yumuwanpa, “Mamalu-jananya palumilikaja ngampurrju kanyilku, jilanyayuru-jananya kanyilkuraku. Karlkiya yanku warrkamupurluka piijpaya mankuraku. Jinanguluya parra warningkumalpa niitingpa, kaya piijkaja yarnnga yilalmalpa, kujupa kujupa piijkaja.
47 Igualmente, o reino dos céus é semelhante a uma rede lançada ao mar, e que apanhou toda espécie de peixes.
48 Yilaraya kangkura parnangkaya junku niitingpa piijwinti. Kaya wirningkaya mankuraka piijkaja kunyjunyu yintara junkunaku wirningka, ka piijpa walykukajanga marlaku warningkumal kalyungka.
48 E, quando cheia, puxaram-na para a praia; e, sentando-se, puseram os bons em cestos; os ruins, porém, lançaram fora.
49 — ausente —
49 Assim será no fim do mundo: sairão os anjos, e separarão os maus dentre os justos,
50 — ausente —
50 e lançá-los-ão na fornalha de fogo; ali haverá choro e ranger de dentes.
51 Ka-jananya wajanu Jiijajju palumili wangka-nintikajangka, “Wangka palukajarnantaya nintilpayi, kajinyurran ngangkura nintirrini?” Karaya yuujunu palumili wangka-nintikajalu.
51 Entendestes todas estas coisas? Disseram-lhe eles: Entendemos.
52 Jiijajju-jananya wajarnu, “Ngangkulaya! Muujajmili wangkapurlukakaja, karlkijuya ngangkuraka ngayuku walyjarringu. Mamalu-jananya yilta ngampurrju kanyilku. Jiikajaya martu Muujajku luwuku ninti nyinani, karaya ngayumili wangkakulurrjuya ninti nyinani. Ka-jananyaya jiikajalu nintiminyirrilu ngayumili walyjakaja nintijulku.”
52 E disse-lhes: Por isso, todo escriba que se fez discípulo do reino dos céus é semelhante a um homem, proprietário, que tira do seu tesouro coisas novas e velhas.
53 Jilanya-jananya Jiijajju yumuwanpa wangkakaja wajalpayi,
53 E Jesus, tendo concluído estas parábolas, se retirou dali.
54 kayilapa yanu marlaku tawun walyjakarti. Palumili wangka-nintikajalurrjuya kujungka yanu, kangu-jananya Jiijajju. Jiingka tawunja yanu kurrungu Juwumilingka jaajingka. Jiingka jaajingka Jiijajmili wangkaya ngangkunuka kuruya pakarnu. Kayilaya karlkinga ngunjul ngunjularringu, kaya wajarnu, “Yiltaminyirri ngaanya nintipuka. Wanyjangkara nintirringu? Palulu-janampa yalyjirrjujaru kujupa kujupa ngapini.
54 E, chegando à sua terra, ensinava o povo na sinagoga, de modo que este se maravilhava e dizia: Donde lhe vem esta sabedoria, e estes poderes milagrosos?
55 Ngaanga Miirimilikamu Juujapmili kaja. Juujappa jiinya kapantamarta warrkamurrini. Palukuraya marlajukaja ngaangka nyinani, ngapimapu?, Jayimijpa, Juujappa, Jayimunpa, Juutajpa.
55 Não é este o filho do carpinteiro? e não se chama sua mãe Maria, e seus irmãos Tiago, José, Simão, e Judas?
56 Palumiliraya marlajulurrju nyinani wantikaja. Ngaanga parnapurluka, mirta ngarnawarrapurluka.”
56 E não estão entre nós todas as suas irmãs? Donde lhe vem, pois, tudo isto?
57 Jankapayiluya jilanyalu, mirtaya ngangkulpayi, Mamakura kaja ngarnawarrapurlukaku.
57 E escandalizavam-se dele. Jesus, porém, lhes disse: Um profeta não fica sem honra senão na sua terra e na sua própria casa.
58 Palungka tawunja mirta-jananya Jiijajju wankalpayi ngarntakaja, mirta-janampa maparnpa nintilpayi, jumajiya mirta ngangkunu Jiijajpa Mamamili maparnwinti nyinapayi.
58 E não fez ali muitos milagres, por causa da incredulidade deles.

Ler em outra tradução

Comparar com outra