1 Ta ñoo Betania yóo ñii ta̱a na̱ní ra Lázaro, ta ndeé ní ndóꞌo ra. Ta mi̱i ñoo yóꞌo táku̱ ñáMaría xíꞌin ñáMarta, ná kúu ki̱ꞌva̱ ra.
2 Ta ñáMaría ñá kúu ki̱ꞌva̱ ta̱Lázaro yóꞌo kúu ñaꞌa̱ ñá chi̱kaa̱ nduta̱ tá xáꞌan támi ní xa̱ꞌa̱ ta̱Jesús, ta na̱yakón ñá xa̱ꞌa̱ ra xíꞌin yisi̱ si̱ni̱ ñá.
3 Ta xa̱ꞌa̱ ña ndeé ndóꞌo ta̱Lázaro, náki̱ꞌva̱ ra ñáMaría xíꞌin ñáMarta ti̱ꞌví ná ñii ta̱ xíka chiño no̱o̱ ná, kua̱ꞌa̱n ra no̱o̱ ta̱Jesús, ña ka̱ꞌa̱n ra xíꞌin ra. Ta ni̱xaa̱ ra, ta káchí ra saá:
4 Tá xi̱ni̱ so̱ꞌo ta̱Jesús ñayóꞌo, ta ni̱ka̱ꞌa̱n ra:
5 Ta ta̱Jesús kíꞌvi ní ini ra xíni ra ñáMarta xíꞌin ki̱ꞌvi̱ ñá ñáMaría, xíꞌin ki̱ꞌva̱ ná ta̱Lázaro.
6 Ta ki̱vi̱ xi̱ni̱ so̱ꞌo ra ndí ndeé ní ndóꞌo ta̱Lázaro, ta saá ni, ki̱ndo̱o ka̱ ra o̱vi̱ ka̱ ki̱vi̱ no̱o̱ yóo ra.
7 Tá ni̱yaꞌa o̱vi̱ ki̱vi̱ yóꞌo, ta ni̱ka̱ꞌa̱n ra xíꞌin naxíka xíꞌin ra, káchí ra saá:
8 Ta naxíka xíꞌin ra ni̱ka̱ꞌa̱n na, káchí na saá:
9 Ta nda̱kuii̱n ta̱Jesús, ni̱ka̱ꞌa̱n ra xíꞌin na:
10 Ta ta̱a ta̱ xíka ñoó naa, ta̱yóꞌo káchiꞌi xa̱ꞌa̱ ra kua̱ꞌa̱ ní ña̱ꞌa, chi o̱n ko̱ó ño̱ꞌo yeꞌe yichi̱ no̱o̱ kua̱ꞌa̱n ra ―káchí ta̱Jesús xíꞌin naxíka xíꞌin ra.
11 Ta saá ni̱ka̱ꞌa̱n ka̱ ra xíꞌin na, káchí ra saá:
12 Ta saá nda̱kuii̱n naxíka xíꞌin ra, ni̱ka̱ꞌa̱n na:
13 Nayóꞌo o̱n vása kúnda̱a̱ ini na ña káꞌa̱n ta̱Jesús, chi kóni kachí ra ni̱xiꞌi̱ ta̱Lázaro, ta nayóꞌo xáni si̱ni̱ na ndasaá kuiti kísi̱n ta̱Lázaro.
14 Ta saá ta̱Jesús ni̱ka̱ꞌa̱n káxín ra xíꞌin na, káchí ra saá:
15 Ta kúsii̱ ini i̱ ña o̱n vása ní‑xiyo i̱ xíꞌin ta̱Lázaro ki̱vi̱ ni̱xiꞌi̱ ra, chi ña ndóꞌo ra saá kúu ñava̱ꞌa xa̱ꞌa̱ mi̱i ndó. Saá chi ñayóꞌo chindeé ña mi̱i ndó ña kandixa va̱ꞌa ndó yi̱ꞌi̱. Ta koꞌyo̱ vitin koto yó no̱o̱ kándúꞌu̱ ra ―káchí ta̱Jesús xíꞌin na.
16 Ta ñii ta̱xíka xíꞌin ta̱Jesús na̱ní ra Tomás, ta̱ kúu ta̱ sa̱kunaní na ta̱Kuátí, ni̱ka̱ꞌa̱n ra xíꞌin inka̱ naxíka xíꞌin ta̱Jesús:
17 Tá ni̱xaa̱ na ñoo Betania, ta xi̱ni̱ so̱ꞌo ta̱Jesús ña xa ni̱yaꞌa ko̱mi̱ ki̱vi̱ ni̱ndu̱xu̱n ta̱Lázaro yóꞌo.
18 Ta ñoo Betania yóꞌo nákaa̱ yatin ña ñoo Jerusalén, ñii u̱ni̱ kilómetro kúu ñaxíká.
19 Ta kua̱ꞌa̱ ní najudío xa ki̱xaa̱ na ñoo Betania yóꞌo, chi nayóꞌo kóni na chikaa̱ na ndee̱ ini ñáMaría xíꞌin ñáMarta, chi kúchuchú ní ini náyóꞌo xa̱ꞌa̱ ña ni̱xiꞌi̱ ta̱ki̱ꞌva̱ náñaꞌa̱ yóꞌo.
20 Tá ki̱xaa̱ ni̱vi nda̱to̱ꞌon na ndí va̱xi ta̱Jesús, ta xi̱ni̱ so̱ꞌo ñáMarta to̱ꞌon yóꞌo, ta ke̱e ñá kua̱ꞌa̱n ñá nakutáꞌan ñá xíꞌin ra. Ta ñáMaría ki̱ndo̱o ñá veꞌe.
21 Ta ni̱xaa̱ ñáMarta no̱o̱ ta̱Jesús, ta ni̱ka̱ꞌa̱n ñá xíꞌin ra, káchí ñá saá:
22 Ta saá ni, vitin kúnda̱a̱ ini i̱ ndí Ndios ndixa taxi ra ndaꞌa̱ ún nda̱ kúu ka̱ ñava̱ꞌa ndukú ún no̱o̱ ra ―káchí ñáMarta xíꞌin ta̱Jesús.
23 Ta nda̱kuii̱n ta̱Jesús, ni̱ka̱ꞌa̱n ra xíꞌin ñá, káchí ra saá:
24 Ta nda̱kuii̱n ñáMarta:
25 Ta nda̱kuii̱n ta̱Jesús, ni̱ka̱ꞌa̱n ra saá:
26 Ta ndiꞌi ni̱vi na kúu na táku̱ ndinoꞌo chi kándixa na yi̱ꞌi̱, nayóꞌo nda̱ ñii ki̱vi̱ o̱n ndiꞌi xa̱ꞌa̱ na. ¿Án kándixa ún to̱ꞌon yóꞌo ña káꞌa̱n i̱ xíꞌin ún? ―káchí ta̱Jesús xíꞌin ñáMarta.
27 Ta nda̱kuii̱n ñá, ni̱ka̱ꞌa̱n ñá:
28 Ta saá ndi̱kó ñáMarta kua̱noꞌo̱ ñá, ta na̱xaa̱ ñá veꞌe ñá. Ta ka̱na ñá ki̱ꞌvi̱ ñá ñáMaría kixi ñá no̱o̱ ñá, ta ni̱ka̱ꞌa̱n seꞌé ñá xíꞌin ñáyóꞌo, káchí ñá saá:
29 Tá xi̱ni̱ so̱ꞌo ñáMaría to̱ꞌon yóꞌo, ta kama ní na̱kundichi ñá, ta ke̱e ñá kua̱ꞌa̱n ñá no̱o̱ yóo ta̱Jesús.
30 Ta ta̱Jesús o̱n ta̱ꞌán ka̱ ki̱ꞌvi ra ñoo Betania, ta yóo ka̱ ra mi̱i xiiña no̱o̱ na̱kutáꞌan ñáMarta xíꞌin ra.
31 Ta najudío na xa ki̱xaa̱ ndóo veꞌe no̱o̱ táku̱ ñáMaría xíꞌin ñáMarta xa̱ꞌa̱ ña chíkaa̱ na ndee̱ ini náyóꞌo, xi̱to na kama ní na̱kundichi ñáMaría, ta ke̱e ñá kua̱ꞌa̱n ñá, ta saá ke̱e na kua̱ꞌa̱n na sa̱ta̱ ñá, chi xa̱ni si̱ni̱ na: “Kua̱ꞌa̱n ñá no̱o̱ ni̱ndu̱xu̱n ta̱Lázaro ña kuaku ñá xa̱ꞌa̱ ra”, saá xa̱ni si̱ni̱ na.
32 Ta ni̱xaa̱ ñáMaría no̱o̱ yóo ta̱Jesús, ta xi̱kuxítí ñá xa̱ꞌa̱ ra, ta ni̱ka̱ꞌa̱n ñá xíꞌin ra, káchí ñá saá:
33 Tá xi̱to ta̱Jesús xáku ní ñáMaría, ta xáku ní natáꞌan ñá na ki̱xaa̱ xíꞌin ñá, ta saá ña xíto ra yóꞌo nda̱ sa̱kanda ña ini ra, ta ni̱ta̱ꞌvi̱ ní ini ra.
34 Ta ni̱nda̱ka̱ to̱ꞌon ra na, káchí ra saá:
35 Ta ta̱Jesús ki̱xáꞌá ra xáku ní ra.
36 Ta sava najudío na ndóo yóꞌo, ni̱ka̱ꞌa̱n xíꞌin táꞌan na, káchí na saá:
37 Ta inka̱ na káꞌa̱n xíꞌin táꞌan na, káchí na saá:
38 Ta tuku nda̱ mi̱i níma̱ ta̱Jesús kánda ña xíꞌin ña kúchuchú ní ini ra, ta kua̱ꞌa̱n ra, ta ni̱xaa̱ ra no̱o̱ yóo kavua̱ no̱o̱ ni̱ndu̱xu̱n ta̱Lázaro. Ta xi̱ni ra ñii yu̱u̱ veé ña káꞌno ní, ña va̱ꞌa ndási̱ yuꞌu̱ kavua̱ yóꞌo.
39 Ta ni̱ka̱ꞌa̱n ta̱Jesús xíꞌin ni̱vi na yíta yóꞌo, káchí ra saá:
40 Ta ni̱ka̱ꞌa̱n ta̱Jesús xíꞌin ñá, káchí ra saá:
41 Ta saá sa̱kutaꞌa na yu̱u̱ ña ndási̱ yuꞌu̱ kavua̱ no̱o̱ ni̱ndu̱xu̱n ta̱Lázaro. Ta ta̱Jesús na̱koto ndaa ra ñoyívi ni̱no, ta ni̱ka̱ꞌa̱n ra xíꞌin Ndios, káchí ra saá:
42 Xíni̱ va̱ꞌa i̱ ña ndiꞌi saá ki̱vi̱ xíni̱ so̱ꞌo ún ña káꞌa̱n i̱ xíꞌin ún, ta vitin káꞌa̱n i̱ to̱ꞌon yóꞌo, saá chi kóni i̱ ña kunda̱a̱ ini ni̱vi na yíta yóꞌo ndí yóꞌó kúu ta̱a ta̱ ti̱ꞌví yi̱ꞌi̱ ki̱xaa̱ i̱ ―káchí ta̱Jesús xíꞌin Ndios.
43 Ta ndi̱ꞌi ni̱ka̱ꞌa̱n ra to̱ꞌon yóꞌo xíꞌin Ndios, ta xíꞌin ndiꞌi ndee̱ ra ni̱ka̱ꞌa̱n ra xíꞌin ta̱Lázaro, káchí ra saá:
44 Ta saá ta̱Lázaro, ta̱a ta̱ xa ni̱xiꞌi̱ kúu ra, ta na̱taku̱ ra vitin, ta ke̱ta ra ti̱xin kavua̱, ta ki̱xaa̱ ra xi̱kundichi ra no̱o̱ ni̱vi na yíta yóꞌo. Ta yi̱kí ko̱ñu ta̱Lázaro násúku ndaa ndiꞌi ña xíꞌin tiko̱to̱ ña chi̱súku na ra ki̱vi̱ ni̱ndu̱xu̱n ra. Ta si̱ni̱ ra xíꞌin no̱o̱ ra násúku ndaa ña xíꞌin inka̱ tiko̱to̱. Ta ni̱ka̱ꞌa̱n ta̱Jesús xíꞌin na:
45 Ta saá najudío, na kua̱ꞌa̱n xíꞌin ñáMaría ni̱xaa̱ na no̱o̱ yóo ta̱Jesús, xi̱ni na ñava̱ꞌa yóꞌo ke̱ꞌé ta̱Jesús ña sa̱nataku̱ ra ta̱Lázaro, ta kua̱ꞌa̱ ní nayóꞌo ka̱ndixa na ta̱Jesús.
46 Ta inka̱ najudío yóꞌo kua̱ꞌa̱n na, ta ni̱xaa̱ na no̱o̱ nafariseo ta nda̱to̱ꞌon na xíꞌin na yukía̱ ke̱ꞌé ta̱Jesús xíꞌin ta̱Lázaro.
47 Ta nafariseo xíꞌin nasu̱tu̱ náꞌno no̱o̱ najudío ka̱na na ni̱vi na kúu nachiño náꞌno, na na̱ní Junta Suprema, ta na̱kutáꞌan na. Ta saá ki̱xaa̱ na, ta káꞌa̱n na xíꞌin táꞌan na, káchí na saá:
48 Táná taxi yó ña keꞌé ka̱ ra saá, ta ndiꞌi ni̱vi kixáꞌá na kundiko̱n na ra. Ta saá yi̱yo ní sakaku ra kua̱chi xíꞌin nagobierno ñoo Roma, ta kama ní nachiño ñoo Roma tiꞌví na natropa ta sandiꞌi na xa̱ꞌa̱ nañoo yó Israel, ta ñii saá sandiꞌi na xa̱ꞌa̱ veꞌe ño̱ꞌo káꞌno ñoo yó ―káchí na, káꞌa̱n na.
49 Ta ñii su̱tu̱ ta̱táꞌan naJunta Suprema yóꞌo, na̱ní ra Caifás, ta kui̱ya̱ yóꞌo xi̱kuu ra ta̱su̱tu̱ káꞌno no̱o̱ ndiꞌi nasu̱tu̱, ta ni̱ka̱ꞌa̱n ndoso ra xíꞌin natáꞌan ra naJunta Suprema, káchí ra saá:
50 O̱n vása kúnda̱a̱ ini ndó ndí va̱ꞌa ka̱ kúu ña kivi̱ ñii ta̱a xa̱ꞌa̱ ni̱vi ñoo yó, ko̱to̱ ndiꞌi xa̱ꞌa̱ ndiꞌi yó nañoo Israel ―káchí ra xíꞌin na.
51 Ta o̱n si̱ví si̱ni̱ mi̱i ra kúu ña ka̱ku to̱ꞌon yóꞌo ña ni̱ka̱ꞌa̱n ra saá, ta to̱ꞌon ña ke̱e no̱o̱ Ndios kúu ña. Saá chi chi̱tóni̱ Ndios ta̱su̱tu̱ káꞌno kuu ta̱a ta̱ ka̱ꞌa̱n to̱ꞌon ña káchí ndí ta̱Jesús kivi̱ ra xa̱ꞌa̱ ndiꞌi nañoo Israel.
52 Ta o̱n si̱ví ndasaá kuiti xa̱ꞌa̱ nañoo Israel kúu ña kivi̱ ta̱Jesús, ta kivi̱ ra xa̱ꞌa̱ ni̱vi na táku̱ ndiꞌi xiiña ñoyívi. Saá keꞌé ra xa̱ꞌa̱ ña nakaya ra ni̱vi na kúu sa̱ꞌya Ndios, na ndóo ndiꞌi saá xiiña no̱o̱ ñoꞌo̱, ña nduu na ñii tiꞌvi ni̱vi xíꞌin ra.
53 Ta ki̱vi̱ na̱kutáꞌan naJunta Suprema yóꞌo, ta xi̱koo yuꞌú na, ta chi̱kaa̱ ini na kaꞌni na ta̱Jesús.
54 Ta ña̱kán ta̱Jesús o̱n vása ní‑xika tívi ka̱ ra no̱o̱ ni̱vi, ta ke̱e ra ñoo estado Judea yóꞌo, ta ni̱xaa̱ ra ñii ñoo loꞌo na̱ní Efraín, ña nákaa̱ yatin no̱o̱ yóo yuku̱ yi̱chí. Ta ki̱ndo̱o ra yóꞌo xíꞌin naxíka xíꞌin ra.
55 Ta saá xa yatin tónda̱a ki̱vi̱ ña kasa ndivi najudío viko̱ Pascua. Ta kua̱ꞌa̱ ní ni̱vi ke̱e na ñoo na, ta kua̱ꞌa̱n na ñoo Jerusalén. Ña siꞌna ka̱ ta̱ꞌán kana viko̱ Pascua yóꞌo, kua̱ꞌa̱n na xa̱ꞌa̱ ña kasa ndivi na nda̱yí ña ni̱taa ta̱Moisés kui̱ya̱ xi̱na̱ꞌá. Nda̱yí yóꞌo káꞌa̱n ña ndasaá keꞌé na xíꞌin mi̱i na ña koo ndii na no̱o̱ Ndios xa̱ꞌa̱ viko̱ yóꞌo.
56 Ta ni̱xaa̱ na ñoo Jerusalén, ta na̱ndukú ní na ta̱Jesús ndiníí xiiña ñoo Jerusalén yóꞌo. Ta na̱kutáꞌan na yíta na ke̱ꞌe yatin yéꞌé veꞌe ño̱ꞌo káꞌno, ta ndáka̱ to̱ꞌon táꞌan na, káchí na saá:
57 Ta nafariseo xíꞌin nasu̱tu̱ náꞌno no̱o̱ najudío xa siꞌna xa̱ꞌnda chiño na no̱o̱ ni̱vi, káchí na saá: