Mateus 5

IGN_SBB vs ARIB

Sair da comparação
ARIB Almeida Revisada Imprensa Bíblica
1 Tacahe, eta máimaira­vacahi ema Jesús ena camuri­queneana achaneana, tiápanapa tayehe eta anuque­hepahi apaquehe taicha tiúripanahi eta nasama­ra­ra­si­ra­yarehi ena achaneana. Téjacaripa éma, énapa ena máimitureana nachaya­caipahi.
1 Jesus, pois, vendo as multidões, subiu ao monte; e, tendo se assentado, aproximaram-se os seus discípulos,
2 Ani tacahehi eta máimitu­ra­pianahi:
2 e ele se pôs a ensiná-los, dizendo:
3 —Ena náimatihi eta tacamu­nu­que­neanahi eta náchanevana, tétavi­cavahi eta náurica­ca­revaya taicha máejerare eta najaca­pi­rayare eta máechaji­riruva ema Viya, machane­ra­na­yarehi.
3 Bem-aventurados os humildes de espírito, porque deles é o reino dos céus.
4 Ena nani tijapa­nu­ji­ri­ca­vanahi, tétavi­cavahi eta náurica­careva taicha émaripa ema Viya macuri­sa­mu­re­cha­va­cayare.
4 Bem-aventurados os que choram, porque eles serão consolados.
5 Ena nani tisuapa­ji­ra­hianahi me Viya, mánsuanahi mayehe, tétavi­cavahi eta náurica­careva taicha máijara­rua­nayare eta arairu apaquehe náicuchihi me Viya.
5 Bem-aventurados os mansos, porque eles herdarão a terra.
6 Ena nani, ichape eta najamu­ra­chirahi eta náitare­sirahi eta matapi­ra­vacare te mamirahu ema Viya, tétavi­cavahi eta náurica­ca­revaya taicha máijara­cayare éma eta navara­ha­quenehi.
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça porque eles serão fartos.
7 Ena nani tijapa­nu­ra­hianahi nayehe ena apamuriana achaneana, tétavicava eta náurica­ca­revaya; taicha ema Viya, éma apanava majapa­nu­va­cayare éna.
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque eles alcançarão misericórdia.
8 Ena nani vahi náisapa­ji­rí­ca­vahíni tahapa­pi­cahini eta náehisirahi ema Viya, tétavi­cavahi eta náurica­ca­revaya; taicha éna, títeca­pa­nainapa te mamirahu ema Viya, náimara­ra­cainapa éma.
8 Bem-aventurados os limpos de coração, porque eles verão a Deus.
9 Ena nani ticonse­ja­ra­hianahi nayeheana ena achaneana, nacaepa­hairahi eta semanereana, tétavicava eta náurica­ca­revaya éna; taicha máimereu­chainapa ema Viya eta machichai­ra­vacahi éma.
9 Bem-aventurados os pacificadores, porque eles serão chamados filhos de Deus.
10 Ena nani ticata­ji­vanahi eta nacatia­na­ca­sivahi nayehe ena achaneana te juca apaquehe táichavenehi eta táurivahi eta náitare­sirahi, tétavi­cavahi eta náurica­ca­revaya; taicha éna aquenu­ca­ra­hanaya majupa­ha­nayare ema Viya.
10 Bem-aventurados os que são perseguidos por causa da justiça, porque deles é o reino dos céus.
11 Eti nuchane­ranahi, járaja­painapa eta sache eta nacatia­na­si­raheya ena achaneana táichavenehi eta éhisi­ranuhi. Tipana­ra­ra­cha­hea­nainapa, tépiyae­que­ne­ha­hea­nai­na­varepa. Váhisera ecuarami eta juca. Ene nacahehi eta nacata­ji­vairahi ena profetanaini, ena náinapu­reanahi machane­ranahi ema Viya. Eta tacahe, te nacatia­na­ca­hepuca, ¡ecuri­sa­mu­re­cha­vachucha, evapi­na­vachucha! ¡Tétavi­cavahi eta iúrica­careva taicha ejaca­payare eta ícuchiyare te anuma, taicha ichape eta macuna­chi­rahehi ema Viya!
11 Bem-aventurados sois vós, quando vos injuriarem e perseguiram e, mentindo, disserem todo mal contra vós por minha causa.
12 — ausente —
12 Alegrai-vos e exultai, porque é grande o vosso galardão nos céus; porque assim perseguiram aos profetas que foram antes de vós.
13 Eti ímiya­na­vayare eta ecamu­nu­ca­re­ravahi nayehe ena achaneana, tacutihi eta tacamu­nu­ca­revahi eta icheve. Vahi tacuepaha eta ecamu­nu­careva. Vahi ecucuti eta tajachira eta icheve, taicha tájina eta táicheve­vai­nahíni. Tásiha, nájinapa ticamu­nuimahi. Náepuruinapa namutu.
13 Vós sois o sal da terra; mas se o sal se tornar insípido, com que se há de restaurar-lhe o sabor? para nada mais presta, senão para ser lançado fora, e ser pisado pelos homens.
14 Tacutiquene éti ecutihi eta tijarahi. Éti, namica­hu­yarehi namutu ena achaneana eta ímitu­si­ra­vacaya, apaesa náinajica eta náehisirahi eta tamauri­queneana. Ímereu­cha­ya­re­hivare eta iúriva, ecutiya eta avasare tiávihahi te tajirumane eta anuquehe mari.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada sobre um monte;
15 Tacutiquene, vahi ecucuti nácani súnsuana tiyusta­canahi jácani lámpara, tásiha nanaca­pa­pucaini te tajuhe eta cajune, nayumu­ru­si­hahini. Nanaca­ya­re­hisera te anuquehe apaesa náimairi­ri­ca­sarepa namutu ena tiávihanahi te peti, tamicau­rea­na­yarehi.
15 nem os que acendem uma candeia a colocam debaixo do alqueire, mas no velador, e assim ilumina a todos que estão na casa.
16 Ene ecaheyare éti, ímere­cayare eta ejarai­vayare nayehe ena achaneana apaesa eta náimairainahi eta táuriqueneana íchaque­nea­nayare; tásiha nacuna­chainapa ema Tata Vicaiyaquene tiávihahi te anuma.
16 Assim resplandeça a vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras, e glorifiquem a vosso Pai, que está nos céus.
17 Vahi étaina tímite­canuhi núti nucaepa­hahini eta mavanai­ripiana ema víyarahaini Moisés, étaripa eta náimitu­ra­pianaini ena profetanaini. Eta tímite­canuhi núti, nímine­ca­pae­que­ne­ha­heyare eta nájureanahi.
17 Não penseis que vim destruir a lei ou os profetas; não vim destruir, mas cumprir.
18 Nutupiruva numetacahe: Títauchavaya tamutu eta máechaji­ri­ruvana ema Tata. Tímiyanava eta tasuapa­ca­reirahi nayehe ena achaneana tamutu eta Sagrada Escritura. Tájina ticaepa­haimahi, tayanapane táitavapuca eta anuma étapuca eta apaquehe.
18 Porque em verdade vos digo que, até que o céu e a terra passem, de modo nenhum passará da lei um só i ou um só til, até que tudo seja cumprido.
19 Eta tacahe, nácani tépurua­nayare eta tavanai­ri­pianahi eta Sagrada Escritura, jácani ánichi­cha­quenehi, vahi tisiapa­naimahi te anuma. Tavetijipa te náimitu­capuca ena apamuriana eta náepuruiraya. Nácanisera tisuapa­na­yarehi, tímitu­re­ca­na­hivare eta juca nayehe ena apamuriana achaneana eta náehisiraina; éna, ichapeyare eta nacuna­cha­ca­re­vayare eta nasiapiraipa te anuma.
19 Qualquer, pois, que violar um destes mandamentos, por menor que seja, e assim ensinar aos homens, será chamado o menor no reino dos céus; aquele, porém, que os cumprir e ensinar será chamado grande no reino dos céus.
20 Táicha te evaraha ítujicava esiapa te anuma, tacamunuhi tiápaju­cavaya eta táurivahi eta eyehe­repiana éti, ecachu­ri­cayare eta nayehe­re­pianahi ena escribá­noana, énapa ena fariséoana.
20 Pois eu vos digo que, se a vossa justiça não exceder a dos escribas e fariseus, de modo nenhum entrareis no reino dos céus.
21 Eti écharichucha eta nayehe­repiana ena iáchuca­na­veanaini ani tacahe: “Vahi ecucapaca mácani piparaepiya; taicha mácani ticapa­recahi, ticaicu­ña­yarehi”.
21 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não matarás; e, Quem matar será réu de juízo.
22 Nútisera numetacahe eta apana: Mácani tisemahi mayehe ema maparape, éneri­chuvare ticaicu­ñayare. Mácani tiúmehahi ema maparape, ticaya­se­re­hiyare te namirahu nácani tuparai­ru­canahi tayehe eta avasare. Tacutiquene mácani ticaecahihi ema maparape, mávacu­haipahi eta ecuñaraqui tayehe eta infierno.
22 Eu, porém, vos digo que todo aquele que se encolerizar contra seu irmão, será réu de juízo; e quem disser a seu irmão: Raca, será réu diante do sinédrio; e quem lhe disser: Tolo, será réu do fogo do inferno.
23 Eta tacahe, te piámapahi eta piámavahu te mamirahu ema Viya, tásiha, péchapa­nai­na­papuca eta pitapi­ravahi mayehe ema piparape.
23 Portanto, se estiveres apresentando a tua oferta no altar, e aí te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 Vuíchaha picuiya­racuha eta piámavahu. Tativa­nu­mayare piyasea­panaya eta perdón ema piparape. Pétupi­ri­ca­nu­mayare tativa eta píchava­que­nevahi mayehe éma. Táurica­sarepa pichava píyara­cu­ha­pa­nainapa eta piámavahu te mamirahu ema Viya.
24 deixa ali diante do altar a tua oferta, e vai conciliar-te primeiro com teu irmão, e depois vem apresentar a tua oferta.
25 Tacutiquene te matiari­hi­ya­repuca mavaraha mametauchavi te namirahu ena tuparai­rucana, vahi picucuchapa mametauchavi. Tativayare pétupirica eta píchava­que­nevahi mayehe, mapurare vuíchaha picaera­tahini mayehe ema juez tayehe eta cárcel.
25 Concilia-te depressa com o teu adversário, enquanto estás no caminho com ele; para que não aconteça que o adversário te entregue ao guarda, e sejas lançado na prisão.
26 Taicha te náimisia­pavipa tayehe eta cárcel, ticaje­rae­que­nénapa eta piúchusiraya.
26 Em verdade te digo que de maneira nenhuma sairás dali enquanto não pagares o último ceitil.
27 Éneri­chuvare écharichuhi éti eta náimitu­rapihi ena iáchuca­na­veanaini: “Vahi ecuveha esu apana esena”.
27 Ouvistes que foi dito: Não adulterarás.
28 Puítisera núti numetacahe eta apana: Mácani majamu­rachahi esu apana esena, ticape­ca­tu­raipahi te masamure taicha eta majamu­ra­chirahi.
28 Eu, porém, vos digo que todo aquele que olhar para uma mulher para a cobiçar, já em seu coração cometeu adultério com ela.
29 Eta tacahe, eta iúquiha váure, te tavara­hapuca tímiaqui­paicahe tayehe eta pecatu, tavarairahi táimahayare eta tamauri­queneana tájipa­racana, tiúripana evecu­hau­quichava iáquijicaya. Taicha tiúripanahi táejiacava ánichichaina te iáquehe, váhisera tacuimi­cu­ñacahe eta te yucu infierno, tamutupahi eta iáquehe.
29 Se o teu olho direito te faz tropeçar, arranca-o e lança-o de ti; pois te é melhor que se perca um dos teus membros do que seja todo o teu corpo lançado no inferno.
30 Étaripa eta evahu váure, te tavara­hapuca tímiaqui­pai­ca­heyare tayehe eta pecatu, tapami­si­ra­hé­na­papuca íchayare eta tamauri­queneana, tiúripana eyuchatica iáquijica. Taicha tiúripanahi táejiacava eta evahu, váhisera tacuimi­ca­siapahe támutu eta iáquehe tayehe eta yucu infierno.
30 E, se a tua mão direita te faz tropeçar, corta-a e lança-a de ti; pois te é melhor que se perca um dos teus membros do que vá todo o teu corpo para o inferno.
31 Éneri­chuvare ena viáchuca­na­veanaini náisapahi eta máejerare eta máinajisira mácani achane esu mayena. Ani nacahehi: “Mácani tínajicahi esu mayena, máemepi­ya­recahi eta ajumeruca táechaji­si­ha­yarehi eta máinaji­siraya esu mayena”.
31 Também foi dito: Quem repudiar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 Nútisera numetacahe eta apana: Mácani achane, te máinaji­capuca esu mayena, ticape­ca­tu­raipahi me Viya. (Váhiné­nipuca sucaeca­hihini mayehe ema apana achane.) Éneri­chuvare te tiápecha­va­hipuca ticaima ésu, tamuriacahi ésu eta maviurevahi ema suima. Tásiha, mácani arairuhi suima, émapa tamuriacahi eta máejeca­pi­ravahi taicha eta mavirahi esu esena sucaima­quenehi.
32 Eu, porém, vos digo que todo aquele que repudia sua mulher, a não ser por causa de infidelidade, a faz adúltera; e quem casar com a repudiada, comete adultério.
33 Éneri­chuvare esamai­ri­ri­cavare eta náimitu­ca­sivahi ena iáchuca­na­veanaini: “Machu vahi ecuitaucha jácani ejura­chi­ra­hipuca. Yátupi­nasera eta ítauchiraina tamutu eta íjara­si­ravahi me Viáquenu” nacahepa.
33 Outrossim, ouvistes que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás para com o Senhor os teus juramentos.
34 Nútisera numetacahe éti: Vahi táuricahini íchahini eta juramento. Vaipa échaji­si­hahini eta anuma taicha éta, mávacurehi ema Viya.
34 Eu, porém, vos digo que de maneira nenhuma jureis; nem pelo céu, porque é o trono de Deus;
35 Váipavare échaji­si­hahini eta apaquehe taicha éta, macaema­ta­néyahi éma. Váipavare échaji­si­hahini eta Jerusalén, taicha éta, mávacu­re­yarehi ema yátupi­quenehi Rey, mavane­ruyare ema Viya.
35 nem pela terra, porque é o escabelo de seus pés; nem por Jerusalém, porque é a cidade do grande Rei;
36 Váipavare échaji­si­hahini eta ejura­chirahi te echuti, taicha vahi árata­haimahi ehapa­mai­chahini, ítsiva­chi­rahini eta táimahi, tijapupuca, tiquisapuca.
36 nem jures pela tua cabeça, porque não podes tornar um só cabelo branco ou preto.
37 Numetacahe: Te tatiari­hipuca eta íjara­si­ra­vayare, átupiruva ácahe: “Tiuri”. Te váhipuca evarahahi, átupiruva: “Vahi” ácahe. Te émuna­ha­ca­vapuca ejuracha, ema Váinaraji títuru­ca­heripa.
37 Seja, porém, o vosso falar: Sim, sim; não, não; pois o que passa daí, vem do Maligno.
38 Éneri­chuvare esamai­ri­ricahi eta acane: “Mácani achane téhara­recahi mapuchu­quichahi ema apana achane, éneri­chuvare éma napuchu­qui­cha­yareva ena tuparai­rucana. Te macave­tu­quia­he­cha­hipuca, éneri­chuvare nacave­tu­quia­he­cha­yareva ena tuparai­rucana”.
38 Ouvistes que foi dito: Olho por olho, e dente por dente.
39 Nútisera numetacahe: Vahi ecujicapa te masema mácani achane váinarajihi. Tiúripana, te náehahepuca nácani te emira, íjara­cayare eta apachacaya eta emira.
39 Eu, porém, vos digo que não resistais ao homem mau; mas a qualquer que te bater na face direita, oferece-lhe também a outra;
40 Tacutiquene, te natiari­hipuca ena timetau­chaheana, navaraha navere­jicahe eta ecamisa, vahi ecusema. Váhivare ecuji­ca­pairihi. Íjara­cavare eta apana eta epacuha.
40 e ao que quiser pleitear contigo, e tirar-te a túnica, larga-lhe também a capa;
41 Ísapayare te nácani navane­ca­hepuca eta enara­cureca eta tijitacare. Te navaraha iámina étanaina kilómetro, evapinava eta eservi­chi­ra­vacaina. Vahi ecobra­cha­va­caimahi.
41 e, se qualquer te obrigar a caminhar mil passos, vai com ele dois mil.
42 Mácaniripa tájahapuca mayaseacahe, íjara­cayare. Vahi ecueñamiha mácani ticapucahe eta ecaye­he­queneana.
42 Dá a quem te pedir, e não voltes as costas ao que quiser que lhe emprestes.
43 Éneri­chuvare esamai­ri­ricahi eta acane eta náimitu­ca­sivahi ena iáchuca­na­veanaini: “Émuna­sirahi nácani témuna­caheanahi. Tásiha, ecati­cha­yarepa nácani ticatia­na­ca­heanahi”.
43 Ouvistes que foi dito: Amarás ao teu próximo, e odiarás ao teu inimigo.
44 Nútisera numetacahe: Émuna­ca­yareva nácani ticatia­na­ca­heanahi. Eyaseaca ema Viya eta nayuja­rahuina nácani téchaji­canahi eyehe. Ímereca eta iúriva nayehe nácani ticati­cha­heanahi. Eyujaraucha nácani tiúmeha­heanahi ticaete­ma­ji­ri­ca­heanahi.
44 Eu, porém, vos digo: Amai aos vossos inimigos, e orai pelos que vos perseguem;
45 Te ítaucha eta juca, éta tímereu­cha­heyare eta machicha­héirahi ema Vicaiyaquene te anuma. Taicha éma nájina manere­jiruina, namutu máemuna­cavaca: ena achaneana váinarajiana, énapa ena tiúriana. Éma, tíjara­cahavi vimutu eta sache vimícahuhi, étapa eta tiquiva.
45 para que vos torneis filhos do vosso Pai que está nos céus; porque ele faz nascer o seu sol sobre maus e bons, e faz chover sobre justos e injustos.
46 Éti, tájina ecuna­cha­ca­revaina eta me Viya, te nacarichuhi émunaca nácani témuna­ca­heanahi éti. Apanasica ena tisipe­ca­tu­ra­ra­hiana náichahi eta juca.
46 Pois, se amardes aos que vos amam, que recompensa tereis? não fazem os publicanos também o mesmo?
47 Tacutiquene, tájinavare ecuna­cha­ca­revaina eta me Viya, te iúriyare nacarichuhi ena epara­pe­na­veanahi. Apanasica ena máimati­ra­hanahi ema Viya tiúrianahi eta nayehe ena napara­pe­naveana. Étisera tatupa­racahe ecachu­ri­cayare eta iúriva.
47 E, se saudardes somente os vossos irmãos, que fazeis demais? não fazem os gentios também o mesmo?
48 Tétavi­ca­va­sareya eta iúriva nayehe namutu. Vahi enere­ji­caimahi ena achaneana. Váhivare eyava­naimahi eta iúriva. Ecutiyare ema Vicaiyaquene te anuma eta máurivahi.
48 Sede vós, pois, perfeitos, como é perfeito o vosso Pai celestial.

Ler em outra tradução

Comparar com outra