Lucas 6
GUP vs ARIB
1 Kaluk bu kunbuyika kunkodj manbu Sabbath, nungka Jesus dja mak bininj nuye nawu benhbukkabukkani, bedda birrihdjarrkrey kore kabbal kore kundalk dudjindi manbu karrmi manmim. Wanjh Jesus nuye bininj wanjh birridurrkmangi manbu mandjoleng, birribudjubudjuhmi, wanjh birrimimnguni.
1 E sucedeu que, num dia de sábado, passava Jesus pelas searas; e seus discípulos iam colhendo espigas e, debulhando-as com as mãos, as comiam.
2 Kunmekbe wanjh yikahwi nawu Pharisees birriyimeng, “Njalekah kuhni ngurrihkurduyime, dja ngurrihbakke mankarre manbu Sabbath ngarre?”
2 Alguns dos fariseus, porém, perguntaram; Por que estais fazendo o que não é lícito fazer nos sábados?
3 Wanjh Jesus benwokmey yimeng, “Ngudda yimankek ngurribimnayi kore God nuye kunwok, kabimdi bu David dja nawu birrihdjarrkrey, bu birribekkarrinj birrimarrwedoweni,
3 E Jesus, respondendo-lhes, disse: Nem ao menos tendes lido o que fez Davi quando teve fome, ele e seus companheiros?
4 wanjh kunu nungka ngimeng kore God nuye kunrurrk, mey buriddi mandjamun manbu kumekbe yoy. Wanjh nungka nguneng manmekbe buriddi, warridj benwong bedberre nawu birrihdjarrkrey. Dja mankarre kahyo manmekbe buriddi ngarre, bu minj nangale kangun, djal priestswi kabirringun.”
4 Como entrou na casa de Deus, tomou os pães da proposição, dos quais não era lícito comer senão só aos sacerdotes, e deles comeu e deu também aos companheiros?
5 Dja Jesus benmarneyimeng, “Ngaye nawu Bininj Duninjh wanjh ngawohrnan kore kunkodjke Sabbath.”
5 Também lhes disse: O Filho do homem é Senhor do sábado.
6 Kaluk bu kunbuyika kunkodjke manbu Sabbath Jesus ngimeng kore synagogue manbu kunrurrk yiwarrudjkenh dja wanjh benbukkabukkani. Kaluk kumekbe ni nakudji bininj nawu kunbidkun nuye bidwelemikenhni.
6 Ainda em outro sábado entrou na sinagoga, e pôs-se a ensinar. Estava ali um homem que tinha a mão direita atrofiada.
7 Wanjh nawu Pharisees dja mak bininj nawu bindibukkabukkani mankarre, bedda birriwernhnani Jesus, dja birridjareni birrinayi bu yimankek nungka kabimarnbun bu kunbarnangarra Sabbath, ba kunu birringalkemeninj kabirridjuhbunkenh.
7 E os escribas e os fariseus observavam-no, para ver se curaria em dia de sábado, para acharem de que o acusar.
8 Dja Jesus benmayaliburrbom bu kunmekbe birriburrbuhburrbuni, wanjh bimarneyimeng namekbe bininj nawu bidwarreni, yimeng, “Yirrolkka, yirrangimen kondah kubulkayh.” Wanjh namekbe bininj dolkkang danginj.
8 Mas ele, conhecendo-lhes os pensamentos, disse ao homem que tinha a mão atrofiada: Levanta-te, e fica em pé aqui no maio. E ele, levantando-se, ficou em pé.
9 Wanjh Jesus benmarneyimeng nawu birrihnani, yimeng, “Adju. Ngaye djawan ngudberre, baleh kakarreyime Sabbath ngarre? Yiddok kunmak karriyime, dja nuk kunwarre? Yiddok kunmak karrikanjmarnbun karridarrkidwon bininj, dja nuk kunmak bu karribun bininj?”
9 Disse-lhes, então, Jesus: Eu vos pergunto: É lícito no sábado fazer bem, ou fazer mal? salvar a vida, ou tirá-la?
10 Wanjh Jesus bendjalnang rowk, dja bimarneyimeng nawu bidwarreni, “Yibidyirriyuwn.” Wanjh kunmekbe bidyirriyonginj, wanjh bidyimerranj yiman kerrngehkenh duninjh bidyibidyimi.
10 E olhando para todos em redor, disse ao homem: Estende a tua mão. Ele assim o fez, e a mão lhe foi restabelecida.
11 Wanjh bedda birrikangeyidduy duninjh, dja birridedjingmey birrimarneyimerreni bu baleh birrimarnekurduyimeninj Jesus.
11 Mas eles se encheram de furor; e uns com os outros conferenciam sobre o que fariam a Jesus.
12 Kaluk Jesus wam kore mandulum, yiwarrudj dingihdi, wanjh bu kunkakkuyeng nungka dingihdi yiwarrudj kore God.
12 Naqueles dias retirou-se para o monte a fim de orar; e passou a noite toda em oração a Deus.
13 Kaluk bu malamalaywihni wanjh nungka benkayhmeng nawu nuye benbukkabukkani, wanjh beddabeh bendjarrngbom twelve nawu benngeykurrmeng warridj apostle.
13 Depois do amanhecer, chamou seus discípulos, e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Birrimekbe nawu Jesus bendjarrngbom, kaluk birringeyyoy Simon nawu Jesus bingeykurrmeng Peter, dja Andrew nawu Simon benedanginj, dja James, John, Philip, Bartholomew,
14 Simão, ao qual também chamou Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 Matthew, Thomas, dja James nawu beywurd nuye Alphaeus, dja nabuyika Simon nawu birriyimi Zealot,
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 dja Judas nawu kornkumo nuyeni ngeyyoy James, dja mak nabuyika Judas nawu ngeyyoy Iscariot, nawu nungka kaluk bikukweykang Jesus.
16 Judas, filho de Tiago; e Judas Iscariotes, que veio a ser o traidor.
17 Wanjh Jesus birridjarrkkoluy, wanjh nungka danginj kore kabbal. Kumekbe birrimirnderri birriwern nuye nawu benhbukkabukkani dja mak birrimirndewern duninjh bininj nawu birrimdolkkarrinj kubolkwarlahkenh rowk ngarre Judea, Jerusalem dorrengh, dja warridj nawu birrimdolkkarrinj kubolkbuyika, kaluk kunred bokenh kakbikah kore kurrula darnkih, kabenebolkngeyyo Tyre dja Sidon.
17 E Jesus, descendo com eles, parou num lugar plano, onde havia não só grande número de seus discípulos, mas também grande multidão do povo, de toda a Judéia e Jerusalém, e do litoral de Tiro e de Sidom, que tinham vindo para ouvi-lo e serem curados das suas doenças;
18 Bedda birrimwam birridjareni nungka kabirribekkan dja warridj kabenmarnbun kore birrihdoweni. Dja bininj nawu namalangwarre nawern bindihbengwarrewoni, bedda wanjh Jesus benmarnbom.
18 e os que eram atormentados por espíritos imundos ficavam curados.
19 Dja nawu birrimirndewern rowk birridjareni nungka birriwohkarrmeninj, bu kundulkarre bebmi nungkabeh dja benmarnbuni rowk.
19 E toda a multidão procurava tocar-lhe; porque saía dele poder que curava a todos.
20 Wanjh Jesus bennani nawu nuye benhbukkabukkani wanjh yimeng, “Ngurrinjilngmak nawu ngurrimarladj, dja kunu ngudberre God ngokko ngunngimowong kore kawohrnan rowk.
20 Então, levantando ele os olhos para os seus discípulos, dizia: Bem-aventurados vós, os pobres, porque vosso é o reino de Deus.
21 Ngurrinjilngmak nawu bolkkime ngurrihmarrwe, dja kunu kaluk ngurriworrkmen. Ngurrinjilngmak ngudda nawu bolkkime ngurrihnalkbun, dja kunu kaluk ngurridjekme.
21 Bem-aventurados vós, que agora tendes fome, porque sereis fartos. Bem-aventurados vós, que agora chorais, porque haveis de rir.
22 Ngudda nawu kandimunkekadjung ngaye nawu Bininj Duninjh, ngudda wanjh ngurrinjilngmak bu ngayekah ngundiwidnan bininj, dja bu ngundikukmunkewe ba minj ngurriyawoyhraworren, dja bu ngundiyolyolme kabirriyime ngurriwarre, dja mak bu yiman rerrih ngundingeybularrbun, minj ngundingeybun, dja mak bu ngundiwarrewe.
22 Bem-aventurados sereis quando os homens vos odiarem, e quando vos expulsarem da sua companhia, e vos injuriarem, e rejeitarem o vosso nome como indigno, por causa do Filho do homem.
23 Wanjh bu kunmekbe ngundimarneyime, kunu ngurriwarnmaknin bulkkidj duninjh dja ngurridjalmarrmarr. Dja marneyime ngudberre, kunu wanjh God ngunkarremulewan kunkimuk kore heaven, dja ngurriburrbu nawu mawahmawah bedberre yiman kunmekbe rerrih kunwarre bindihmarneyimi bedberre bininj nawu prophets.
23 Regozijai-vos nesse dia e exultai, porque eis que é grande o vosso galardão no céu; pois assim faziam os seus pais aos profetas.
24 Kunrayek duninjh kambebme ngudberre nawu ngurrihkuken, dja wanjh bonj, ngokko ngurrimey rowk nawu ngunkangemarnbom.
24 Mas ai de vós que sois ricos! porque já recebestes a vossa consolação.
25 Dja kunrayek duninjh kambebme ngudberre nawu bolkkime ngurriworrkminj, wanjh kaluk ngurrimarrwedowen. Kunrayek duninjh kambebme ngudberre warridj, nawu bolkkime ngurrihdjekme, dja kaluk ngurrinjilngwarremen kundowikenh, dja ngurrinalkbun.
25 Ai de vós, os que agora estais fartos! porque tereis fome. Ai de vós, os que agora rides! porque vos lamentareis e chorareis.
26 Kunrayek duninjh kambebme ngudberre bu bininj rowk ngundihburlume bolkkime, dja wanjh nawu mawahmawah bedberre nawu ngundimakwan, yiman kunmekbe rerrih bindihburlumi birriwarre prophets nawu korroko birrihkurreni.”
26 Ai de vós, quando todos os homens vos louvarem! porque assim faziam os seus pais aos falsos profetas.
27 “Ngudda nawu kandihbekkan, marneyime ngudberre, ngurrbenmarnedjarenin nawu ngurriyidko, dja ngurrbenmarnekurduyimen kunmak bedberre nawu ngundiwirrihme.
27 Mas a vós que ouvis, digo: Amai a vossos inimigos, fazei bem aos que vos odeiam,
28 Ngurridjarenin kunmak bedberre nawu kabirridjare kunwarre ngudberre, ngurrbenmarnedin yiwarrudj bedberre nawu kunwarre ngundimarneyime.
28 bendizei aos que vos maldizem, e orai pelos que vos caluniam.
29 Dja mak nawu ngunkiyarrkbarrhmang kondahbeh, wanjh yiborledmen kubuyika ngunkiyarrkbarrhmang. Dja nawu ngunmadjyimang nakudji nawu yiman kaddum yihdjongburren, yuwn yikaybun nabuyika nawu yiman kanjdji yihdjongburren.
29 Ao que te ferir numa face, oferece-lhe também a outra; e ao que te houver tirado a capa, não lhe negues também a túnica.
30 Ngurrbenwo bedberre rowk nawu ngundiyidjawan, dja nawu kakan yehyeng ngudberre, yuwn ngurridjawan bu ngunmarnedurndiwe.
30 Dá a todo o que te pedir; e ao que tomar o que é teu, não lho reclames.
31 Dja nawu ngurridjare bininj ngundimarnekurduyime ngudberre, wanjh yiman kunmekbe rerrih ngurrbenmarnekurduyimen bedberre.
31 Assim como quereis que os homens vos façam, do mesmo modo lhes fazei vós também.
32 Dja bu ngurrbendjalmarnedjare nawu bedda warridj ngundimarnedjare, njalekah yimankek ngurriyime bu kunukka kunmak? Dja wanjh nawu birriwarre bininj, bedda warridj kabindimarnedjare nawu bedmanwali kabindimarnedjare.
32 Se amardes aos que vos amam, que mérito há nisso? Pois também os pecadores amam aos que os amam.
33 Dja bu ngurrbenmarnekurduyime kunmak bedberre nawu bedmanwali ngundimarnekurduyime kunmak ngudberre, njalekah yimankek ngurriyime bu kunukka kunmak? Dja nawu birriwarre bininj yiman kunmekbe rerrih kabirrikurduyime warridj.
33 E se fizerdes bem aos que vos fazem bem, que mérito há nisso? Também os pecadores fazem o mesmo.
34 Dja bu ngurrbenwohwon waken bedberre nawu ngurribekkarren bedmanwali ngundiwon, njalekah yimankek ngurriyime bu kunukka kunmak? Dja nawu birriwarre bininj kabindiwohwon waken bedberre nawu birriwarre, ba kunu bedmanwali kabindimarnedurndiwe nawu yiman karohrok rerrih nawu bedda werrk bindiwong.
34 E se emprestardes àqueles de quem esperais receber, que mérito há nisso? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Dja wanjh ngurrbenmarnedjarenin bininj nawu ngurriyidko, dja ngurrikurduyimen kunmak bedberre, dja ngurrbenwohwo waken, dja yuwn ngurriwunjibmingalme bu ngurrbenhbidyikarrme, wanjh kunu God ngunkarremulewan kunkimuk, dja ngurriyimerran ngurribebeywurd nuye nawu Kawernhwohrnan duninjh, dja nungka wanjh kabenmarnekurduyime kunmak bedberre nawu minj kabirrimanjbun, dja nawu mak kunwarre kabirridjalkadjung.
35 Amai, porém a vossos inimigos, fazei bem e emprestai, nunca desanimado; e grande será a vossa recompensa, e sereis filhos do Altíssimo; porque ele é benigno até para com os integrantes e maus.
36 Ngurrbenkongibu bininj yiman Kornkumo ngudberre ngunkongibun.”
36 Sede misericordiosos, como também vosso Pai é misericordioso.
37 “Yuwn ngurrbenwarrewe bininj, wanjh kunu God minj ngunwarrewe, dja yuwn bu mak ngurrbendjadme bininj, wanjh kunu God minj ngundjadme. Ngurrbenmarnebularrbu bedberre kore ngunmarnekurduyimeng kunwarre, wanjh kunu God ngunmarnebularrbun kunwarre ngudberre.
37 Não julgueis, e não sereis julgados; não condeneis, e não sereis condenados; perdoai, e sereis perdoados.
38 Bu ngurrbenwo bininj, wanjh God ngunwon ngudberre. Ngunwon kunwern duninjh yiman karohrokme ngudberre, wanjh ngunmarnebarlke duninjh, dja yikah kayakarrburren. Dja wanjh yiman rerrih ngurrirohrokme bu ngurrbenwon bininj, wanjh yiman kunmekbe rerrih God karohrokme bu ngunwon ngudberre.”
38 Dai, e ser-vos-á dado; boa medida, recalcada, sacudida e transbordando vos deitarão no regaço; porque com a mesma medida com que medis, vos medirão a vós.
39 Dja mak Jesus benmarneyimeng parable manbu kunwarlkkaykenh kunwok, yimeng, “Yiddok bininj nawu mimdubbe kabiyikan nabuyika bininj nawu mimdubbe? Minj nuk kunu kabenedjarrkmankan kore kudjorlok?
39 E propôs-lhes também uma parábola: Pode porventura um cego guiar outro cego? não cairão ambos no barranco?
40 Bininj nawu kabibekkan nawu kabibukkabukkan, nungka wanjh minj kabiyurrhke nawu kabibukkabukkan. Bu kaborlhme rowk kore kabibukkan, wanjh kunu kayimerran karohrok yiman nungka rerrih nawu kabibukkabukkan.
40 Não é o discípulo mais do que o seu mestre; mas todo o que for bem instruído será como o seu mestre.
41 Dja njalekah yihnan manbu manbik kore kumim nuye nawu ngurridanginj, dja minj yiburrknan manbu yiman manwodj kore yingan ke kumim?
41 Por que vês o argueiro no olho de teu irmão, e não reparas na trave que está no teu próprio olho?
42 Dja njalekah yimarneyime namekbe, ‘Ngarrdabbolk, kab ngabebke manbik manbu kumim ke ngunmarneyo,’ bu minj yingan yinan manwodj manbu ngunmarneyo kumim ke? Ngudda wanjh yihdjalkurren! Yibebkemen werrk manwodj manbu kayo kumim ke, wanjh kunu mandjad yinan ba yibebke manbik manbu kahyo kumim nuye nawu ngunedanginj.”
42 Ou como podes dizer a teu irmão: Irmão, deixa-me tirar o argueiro que está no teu olho, não vendo tu mesmo a trave que está no teu? Hipócrita! tira primeiro a trave do teu olho; e então verás bem para tirar o argueiro que está no olho de teu irmão.
43 “Ngurriburrbun bu kundulk mandulkmak minj kabarnemdangen manwarre manme, dja mak minj mandulkwarre kabarnemdangen manmak manme.
43 Porque não há árvore boa que dê mau fruto nem tampouco árvore má que dê bom fruto.
44 Dja bininj kabebbehkukburrbun mandulkbubuyika bu kanan manme manbu kabebbehkarrme. Dja manbu manmanawarn minj karrimang kore mandorrk manbu manmirrhyi, dja warridj manbu mankardabad minj karrimang kore kinj manbu manmirrhyi.
44 Porque cada árvore se conhece pelo seu próprio fruto; pois dos espinheiros não se colhem figos, nem dos abrolhos se vindimam uvas.
45 Dja nawu namak bininj kabebke kunmak kukangebeh kore nungka kabimarnekareyo kunmak, dja nawu nawarre bininj kabebke kunwarre kore nuye nawu kabimarnekareyo kunwarre. Dja nawu kabiwernhkangebarlke kukange nuye bininj, wanjh kunmekbe kambebme kurrang nuye bu kawokdi.”
45 O homem bom, do bom tesouro do seu coração tira o bem; e o homem mau, do seu mau tesouro tira o mal; pois do que há em abundância no coração, disso fala a boca.
46 “Dja njalekah ngudda kandimarneyime, ‘Ngudda Yiwohrnan ngadberre,’ bu minj kandiwokmarrkmang nawu yarrkka wokwon ngudberre?
46 E por que me chamais: Senhor, Senhor, e não fazeis o que eu vos digo?
47 Bininj rowk nawu yiman kamre kore ngaye kabekkan kunwok ngardduk, wanjh kunmekbe nganwokmarrkmang munguyh. Mah, dja ngaye bukkan ngudberre bu yiman nangale namekbe kabenerohrok.
47 Todo aquele que vem a mim, e ouve as minhas palavras, e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante:
48 Nahni bininj nawu nganwokmarrkmang, wanjh yiman kabenerohrok rerrih bininj nawu rurrkdundulubom, nawu bolkkaruy kanjdji duninjh, dja nawu kunrurrkkenh karayekwon kaluk nameng kore kuwardde. Kaluk bu bobidburreni dja kundjurrh rurrkbuni, manmekbe kunrurrk rurrkrayekni, minj baleh yimeninj wohrurrkburriwemeninj, dja nungka wanjh kamak rowk rurrkmarnbom.
48 É semelhante ao homem que, edificando uma casa, cavou, abriu profunda vala, e pôs os alicerces sobre a rocha; e vindo a enchente, bateu com ímpeto a torrente naquela casa, e não a pôde abalar, porque tinha sido bem edificada.
49 Dja bininj nawu kabekkan kunwok ngardduk, dja minj nganwokmarrkmang, wanjh namekbe bininj yiman kabenerohrok rerrih bininj nawu rurrkdundulubom, djalnameng kurorrewi, minj nameninj nawu karurrkrayekwon, dja bu mankabo rurrkbuni, manmekbe kunrurrk djalrurrkmankarrinj kundjalmekbe rerrih, dja rurrkbakabakmeng duninjh.”
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que edificou uma casa sobre terra, sem alicerces, na qual bateu com ímpeto a torrente, e logo caiu; e foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?