Mateus 13

DOB vs ARC

Sair da comparação
ARC Almeida Revista e Corrigida 2009
1 Gote ꞌasiyata nina ꞌenaya Yesu anuwa nina ꞌenega ꞌiapwesa ga ꞌidolo leꞌawaya ga ꞌimiyatowa.
1 Tendo Jesus saído de casa naquele dia, estava assentado junto ao mar.
2 ꞌEnega boda sinabwana siegogonama ꞌenaya, ga ꞌebweu waga ꞌidoedoe ꞌenaya ꞌigelu ga ꞌimiyatowa, ta pwalu leꞌawaya sitootoolo.
2 E ajuntou-se muita gente ao pé dele, de sorte que, entrando num barco, se assentou; e toda a multidão estava em pé na praia.
3 Ga eꞌita yaudi ꞌiꞌebwaꞌedi onasemalimaliyega, ꞌigwae, “Tobagula ꞌebweu ꞌina bagulaya ꞌitauya, ga witi atuna ꞌilelewanedi,
3 E falou-lhe de muitas coisas por parábolas, dizendo: Eis que o semeador saiu a semear.
4 ga ꞌaina atuna ꞌedaya sibeꞌu, ꞌenega manuwa siꞌitedi, ga simwaꞌuta ga siꞌenidi.
4 E, quando semeava,
5 Ta ꞌaina atuna bwaꞌa logulegulewana ꞌenaya sibeꞌu, ta muliyega sitabwa manini, manuna bwaꞌa gidalina tuga,
5 e outra
6 ꞌenega ala ꞌitudimwedi ga siꞌoapelu, manuna lamudi nigeya bwaꞌa gonituna silobaloba.
6 Mas, vindo o sol, queimou-se e secou-se, porque não tinha raiz.
7 “Ta ꞌaina atuna kwakwakwala ꞌediya sibeꞌu ga sitabwa enoenowa, ta kwakwakwala ꞌiewaiwai ga ꞌididi emwawasidi.
7 E outra caiu entre espinhos, e os espinhos cresceram e sufocaram-na.
8 Ta ꞌaina atuna bwaꞌa boboꞌana ꞌenaya sibeꞌu, ga sitabwama ga sisinabwa ga siuwa, ꞌenega ꞌaina atuna uwadi ꞌadi yau analedi, ta ꞌaina sikisiti, be wate ꞌaina teti.
8 E outra caiu em boa terra e deu fruto: um, a cem, outro, a sessenta, e outro, a trinta.
9 “ꞌEguma matenami ona gete wada nono.”
9 Quem tem ouvidos para ouvir, que ouça.
10 ꞌEnega ꞌina tononoyao siapwesama ga Yesu sieonena, sigwae, “Toꞌase manuna onasemalimaliyega boda nidi ꞌediya ꞌueꞌieꞌita?”
10 E, acercando-se dele os discípulos, disseram-lhe: Por que lhes falas por parábolas?
11 ꞌEnega Yesu ꞌigwae, “ꞌOmi niꞌatu Yaubada ꞌemiya ꞌitagwala be ꞌina loina solaꞌaiꞌailidi ꞌana tomwalatoiyao, ta boda getedi nigeya.
11 Ele, respondendo, disse-lhes: Porque a vós é dado conhecer os mistérios do Reino dos céus, mas a eles não lhes é dado;
12 ꞌEguma yaisigedi nadigega ma idi mwalatoi, ꞌiabe loeposeyana sinabwa wawasae siloba, ta esi ꞌeguma yaisigedi nigeya ꞌidi mwalatoimo ta toꞌase nai ꞌediya simiyami ꞌiabe maiboꞌana siloseyedi.
12 porque àquele que tem se dará, e terá em abundância; mas aquele que não tem, até aquilo que tem lhe será tirado.
13 Gete ꞌalena ꞌenega onasemalimaliyega yaeꞌieꞌita ꞌediya, manuna ꞌidi dune ꞌediyega nigeya sida ꞌita ꞌaiꞌaila, ta wate ꞌidi nono ꞌediyega nigeya sida nuwasabwalena.
13 Por isso, lhes falo por parábolas, porque eles, vendo, não veem; e, ouvindo, não ouvem, nem compreendem.
14 Tomota getedi manudi lowa Aisea ꞌigimisimana, ꞌigwae,
14 E neles se cumpre a profecia de Isaías, que diz: Ouvindo, ouvireis, mas não compreendereis e, vendo, vereis, mas não percebereis.
15 Manuna tomota getedi ꞌidi nuwanuwao
15 Porque o coração deste povo está endurecido, e ouviu de mau grado com seus ouvidos e fechou os olhos, para que não veja com os olhos, e ouça com os ouvidos, e compreenda com o coração, e se converta, e eu o cure.
16 “Ta ꞌomi ma imi gwausowala, manuna matamiyega waꞌitaꞌita ta tenamiyega wanonono.
16 Mas bem-aventurados os vossos olhos, porque veem, e os vossos ouvidos, porque ouvem.
17 Onaꞌaiꞌaila, yage getedi waꞌitaꞌitadi ta wanononodi lowa palopitao be topalupaluyao nuwanuwadi sinabwana be sida ꞌitadi nai sida nonodi, ta nigeya silobalobadi.
17 Porque em verdade vos digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vós vedes e não
18 “ꞌEnega atu ꞌana ꞌelelewana ꞌana mwalatoi wada nono.
18 Escutai vós, pois, a parábola do semeador.
19 ꞌEguma yaita Yaubada ꞌina loina tetelina ꞌinono namo, ta nigeya ꞌinuwanuwa sabwaleni, maꞌetamo togietoꞌumali nina ꞌimamai be ona nidi tai ꞌatenega ꞌiꞌewayauledi. Nate atu nidi sibeꞌubeꞌu ꞌedaya ꞌadi mwalatoi.
19 Ouvindo alguém a palavra do Reino e não a entendendo, vem o maligno e arrebata o que foi semeado no seu coração; este é o que foi semeado ao pé do caminho;
20 “Ta wate atu nidi bwaꞌa logulegulewana ꞌenaya sibeꞌubeꞌu taudi tetela boboꞌana sinonoi ta ma idi gwausowala sitatagwala,
20 porém o que foi semeado em pedregais é o que ouve a palavra e logo a recebe com alegria;
21 ta nigeya lamudi ꞌipaꞌapaꞌala, ꞌenega tuta gidalina namo ꞌenaya sida miyami, be ꞌabo to tuta ꞌenaya tetela boboꞌana ꞌana emisa manuna mwau nai etalauwala silobai, sibeꞌu manini.
21 mas não tem raiz em si mesmo; antes, é de pouca duração; e, chegada a angústia e a perseguição por causa da palavra, logo se ofende;
22 “Ta atu nidi kwakwakwala ꞌediya sibeꞌuya taudi tetela boboꞌana sinonona, ta ꞌidi nuwanuwa baleꞌu be esaesa ꞌana nuwanuwao ꞌediyega tetela boboꞌana siloemwawasina, ꞌenega nigeya sawesawenaya be siuuwa.
22 e o que foi semeado entre espinhos é o que ouve a palavra, mas os cuidados deste mundo e a sedução das riquezas sufocam a palavra, e fica infrutífera;
23 “Ta atuna nidi bwaꞌa boboꞌana ꞌenaya sibeꞌuya taudi tetela boboꞌana sinonona ga ꞌana mwalatoi ꞌediya ꞌimiyami ga uwadi boboꞌadi sisaꞌudi. ꞌAina uwadiyao analedi, ta ꞌaina sikisiti, ta ꞌaina teti.”
23 mas o que foi semeado em boa terra é o que ouve e compreende a palavra; e dá fruto, e um produz cem, outro, sessenta, e outro, trinta.
24 ꞌEnega onasemalimali ꞌebweu wate Yesu ꞌiꞌebwaꞌedi, ꞌigwae, “Yaubada ꞌina loina ꞌatuwa nadigega ꞌebweu tai witi atuna boboꞌadi ꞌina bagulaya ꞌilelewanedi.
24 Propôs-lhes outra parábola, dizendo: O Reino dos céus é semelhante ao homem que semeia boa semente no seu campo;
25 ꞌEnega boiboiya siꞌeno mwataya, ta ꞌana talauwala ꞌebweu ꞌimai bagulaya ga pwatula ꞌana ꞌita ꞌatuwa witi wate ꞌilelewanedi witi ꞌaiꞌaila soladiya, ga muliyega ꞌitauya.
25 mas, dormindo os homens, veio o seu inimigo, e semeou o joio no meio do trigo, e retirou-se.
26 ꞌEnega maiboꞌadi sitabwama ga siuwa ga pwatula nidi topaisewao siꞌita lobedi.
26 E, quando a erva cresceu e frutificou, apareceu também o joio.
27 ꞌEnega ꞌinapwana nina ꞌina topaisewao simai ga sieonena, ‘ꞌInapwana, atuna boboꞌana ꞌimu bagulaya lowa ꞌulelewanedi, ta mwaꞌadega ga ꞌenega pwatula maꞌediyao sitabwa leleleyama?’
27 E os servos do pai de família, indo ter
28 “Ta tonibagula ꞌigwae, ‘Nai ꞌagu talauwala ꞌebweu ꞌilelewanedi.’
28 E ele lhes disse: Um inimigo é quem fez isso. E os servos lhe disseram: Queres, pois, que vamos arrancá-lo?
29 “Ta ꞌinapwana nina ꞌigwae, ‘Tuwa! Wasaꞌu be sitabwa leleleyama, manuna ꞌeguma watoo be pwatula wadabu yauledi, nai ꞌaina witi wate maꞌediyao wadabu egogonedi.
29 Porém ele lhes disse: Não; para que, ao colher o joio, não arranqueis também o trigo com ele.
30 Ta tuta sesoi esiya ꞌenaya topaisewao yada eonadi be pwatula siegogone nuganedi be sibwagilidi ta ꞌenega sigabu yauledi, ta witi siegogonedi be ꞌigu anuwa masulaya siedododi.”
30 Deixai crescer ambos juntos até à ceifa; e, por ocasião da ceifa, direi aos ceifeiros: colhei primeiro o joio e atai-o em molhos para o queimar; mas o trigo, ajuntai-o no meu celeiro.
31 ꞌEbweu wate onasemalimali ꞌiꞌebwaꞌedi, ꞌigwae, “Yaubada ꞌina etoloina ꞌatuwa nadigega beno atuna ꞌebweuna tai ꞌiꞌewena ga bagulaya ꞌiasona.
31 Outra parábola lhes propôs, dizendo: O Reino dos céus é semelhante a um grão de mostarda que um homem, pegando dele, semeou no seu campo;
32 Beno atuna gidalina tuga ta ꞌina tabwa mulinaya ꞌiekaiwe be ꞌenega manuwao simama be nalinao ꞌediya ꞌidi newa siꞌabidi.”
32 o qual é realmente a menor de todas as sementes; mas, crescendo, é a maior das plantas e faz-se uma árvore, de sorte que vêm as aves do céu e se aninham nos seus ramos.
33 ꞌEbweu wate onasemalimali ꞌiꞌebwaꞌedi, ꞌigwae, “Yaubada ꞌina etoloina ꞌatuwa nadigega pwalawa ꞌana ꞌebe gieseseya. Gidalina tuga waine ꞌiꞌewena ga pwalawa sinabwana maꞌiyana ꞌiꞌeinisina, ꞌenega maiboꞌana ꞌiseseya.”
33 Outra parábola lhes disse: O Reino dos céus é semelhante ao fermento que uma mulher toma e introduz em três medidas de farinha, até que tudo esteja levedado.
34 Yesu ꞌina ona getedi maiboꞌadi onasemalimali ꞌediyega pwalu ꞌieꞌitedi, manuna tauna tuta yauna onasemalimaliyega ꞌieꞌieꞌita tomota ꞌediya.
34 Tudo isso disse Jesus por parábolas à multidão e nada lhes falava sem parábolas,
35 Gete ꞌenega palopita ꞌina onaupaupa ꞌiapwesa, nate lowaenei ꞌigimisimanena, ꞌigwae,
35 para que se cumprisse o que fora dito pelo profeta, que disse: Abrirei em parábolas a boca; publicarei coisas ocultas desde a criação do mundo.
36 ꞌEnega Yesu pwalu ꞌipilisinedi ga ꞌilugu anuwaya, ta ꞌina tononoyao simai ga ꞌena sigwae, “Onasemalimali pwatula bagulaya ꞌana mwalatoi ꞌuda liꞌami be ꞌada nuwa sabwaleni.”
36 Então, tendo despedido a multidão, foi Jesus para casa. E chegaram ao pé dele os seus discípulos, dizendo: Explica-nos a parábola do joio do campo.
37 ꞌEnega Yesu ꞌigwae, “Witi atuna ꞌana tolelewana nate Tomota Natuna,
37 E ele, respondendo, disse-lhes: O que semeia a boa semente é o Filho do Homem,
38 ta bagula nate baleꞌu maiboꞌana, ta witi nate taudi Yaubada ꞌina loina ꞌana tomuliyao, ta pwatula nate taudi toꞌumalina ꞌana toguinuwao,
38 o campo é o mundo, a boa semente são os filhos do Reino, e o joio são os filhos do Maligno.
39 ta pwatula ꞌana tolelewana nate tauna Seitani, ta tuta sesoi nate tuta ꞌana ꞌebe losalowa, ta tosesoi taudi aniloseyao,
39 O inimigo que o semeou é o diabo; e a ceifa é o fim do mundo; e os ceifeiros são os anjos.
40 be tuta ꞌana ꞌebe losalowa ꞌenaya totoꞌumalidi taudi ꞌatuwa pwatula sida egogonedi be sida gabu yauledi.
40 Assim como o joio é colhido e queimado no fogo, assim será na consumação deste mundo.
41 Ta Tomota Natuna ꞌina aniloseyao ꞌida etunedi be toꞌumalina ꞌana toeꞌitao be ꞌana toguinuwao sida egogonedima be ꞌina ꞌebeloina ꞌenega
41 Mandará o Filho do Homem os seus anjos, e eles colherão do seu Reino tudo o que causa escândalo e os que cometem iniquidade.
42 sida ula apwesedi kaiwe ꞌalaꞌalasina solanaya, nate sena nina ꞌenaya tomota sida dedoi be sida esalaꞌiꞌita ꞌelouya ꞌenega.
42 E lançá-los-ão na fornalha de fogo; ali, haverá pranto e ranger de dentes.
43 “Be muliyega topalupaluyao Tamadi ꞌina ꞌebeloina solanaya sida tuyayala, sinala nadigega.
43 Então, os justos resplandecerão como o sol, no Reino de seu Pai. Quem tem ouvidos para ouvir, que ouça.
44 “Yaubada ꞌina loina ꞌatuwa nadigega esaesa sinabwana, lowa ꞌebweu bwaꞌa ꞌenaya sikwaiyena ta ꞌebweu tai ꞌilobena, ga ꞌikwaiya limena, ꞌenega ma ina gwausowala ꞌitauya ga ꞌina gwegweyao maiboꞌadi ꞌiegimwaneyedi, ga ꞌadi maisa ꞌiꞌewena ga bwaꞌa nina ꞌigimwanena.
44 Também o Reino dos céus é semelhante a um tesouro escondido n dele, vai, vende tudo quanto tem e compra aquele campo.
45 “Ta wate Yaubada ꞌina loina ꞌatuwa nadigega toꞌune ꞌebweuna mwali boboꞌana nuwanuwana.
45 Outrossim, o Reino dos céus é semelhante ao homem negociante que busca boas pérolas;
46 ꞌEnega ꞌebweu mwali boboꞌana wawasae ꞌilobena ga ꞌenega tauna ꞌina bagi maiboꞌadi ꞌipeledi be ꞌaene mwali nina boboꞌana wawasae ꞌida ꞌewa.
46 e, encontrando uma pérola de grande valor, foi, vendeu tudo quanto tinha e comprou-a.
47 “Ta wate Yaubada ꞌina loina ꞌatuwa nadigega gomana tomota siyauyena olaya, ga mali iyana be mali iyana siꞌonedi,
47 Igualmente, o Reino dos céus é semelhante a uma rede lançada ao mar e que apanha toda qualidade
48 ga gomana nina ꞌimaa geyogeyoi ta silisina dabalaya, ga simiyatowa, ta iyana maiboꞌadi siweyalidi, be iyana boboꞌadi gaeba ꞌediya sisaꞌudi ta iyana toꞌumalidi siuledi.
48 E, estando cheia, a puxam para a praia e, assentando-se, apanham para os cestos os bons; os ruins, porém, lançam fora.
49 Nadigega wate, tuta ꞌana ꞌebe losalowa ꞌenaya, aniloseyao sida ma be totoꞌumalidi sida weyalidi toboboꞌadi ꞌediyega,
49 Assim será na consumação dos séculos: virão os anjos e separarão os maus dentre os justos.
50 be sida ula apwesedi kaiwe ꞌalaꞌalasina solanaya, be ꞌena sida dedoi ta siesalaꞌiꞌita ꞌelouya ꞌenega.”
50 E lançá-los-ão na fornalha de fogo; ali, haverá pranto e ranger de dentes.
51 ꞌEnega Yesu ꞌienaidedi, ꞌigwae, “Mwaꞌadega onasemalimali getedi maiboꞌadi wamwalatonidiya?” Ta sinono ga silotamo, sigwae, “O!”
51 E disse-lhes Jesus: Entendestes todas estas Disseram-lhe eles: Sim, Senhor.
52 ꞌEnega ꞌieonedi, “Gete tuga wada mwalatoni ꞌaene loina ꞌana toeꞌitao ꞌeguma niꞌatu Yaubada ꞌina loina sipanaita ꞌaiꞌailena, taudi ꞌatuwa nadigega ꞌebweu tonianuwa ꞌina gwegwe kadekadelidi ta auwaudi soladiya esaesa ꞌimiyami.”
52 E ele disse-lhes: Por isso, todo escriba instruído acerca do Reino dos céus é semelhante a um pai de família que tira do seu tesouro
53 Yesu ꞌina onasemalimali getedi ꞌilosalonidi, ga sena gote ꞌipilisinena,
53 E aconteceu que Jesus, concluindo essas parábolas, se retirou dali.
54 ga ꞌiila ꞌina ꞌasaya, ta ꞌidi Anuwa Tapwalolo ꞌena ꞌilugu ga ꞌieꞌitedi, ta tomota nuwadi ꞌiowana ga sigwae, “Tai gete mane ꞌenega ꞌina sinasinapu be ꞌina guinuwa waiwaidi ꞌiꞌewaꞌewa?”
54 E, chegando à sua pátria, ensinava-os na sinagoga deles, de sorte que se maravilhavam e diziam: Donde veio a este a sabedoria e estas maravilhas?
55 Ta wate sigwae, “Nai tai gete toꞌabiꞌabi tuga natuna? Ta sinana Meli, ta tasinao Yemesa be Yosepa be Saimoni be Yudasa,
55 Não é este o filho do carpinteiro? E não se chama sua mãe Maria, e seus irmãos, Tiago, e José, e Simão, e Judas?
56 ta wate nuunao maꞌedao tamiyami. Ta mwaꞌadega sana ga tai gete nadigega ꞌisinasinapuꞌesa?”
56 E não estão entre nós todas as suas irmãs? Donde lhe veio, pois, tudo isso?
57 ꞌEnega siguitoyasena. Ta Yesu ꞌieonedi, ꞌigwae, “Palopitao ꞌadi ꞌamayaba silobaloba mali ꞌasa ꞌediya. Ta taudi ꞌidi ꞌasaya nai ꞌidi anuwaya nigeya ꞌadi ꞌamayabamo.”
57 E escandalizavam-se nele. Jesus, porém, lhes disse: Não há profeta sem honra, a não ser na sua pátria e na sua casa.
58 ꞌEnega Yesu nada ꞌina guinuwa waiwaidi nigeya yaudi ꞌiguiguinuwedi, manuna nigeya sida emisena.
58 E não fez ali muitas maravilhas, por causa da incredulidade deles.

Ler em outra tradução

Comparar com outra