Daniel 2

DIG vs NAA

Sair da comparação
NAA Nova Almeida Atualizada 2017
1 Mwaka wa phiri wa utawalawe, Nebukadineza waloha ndoso yomuhenda ayugike mwakpwe moyoni hadi achikosa usingizi.
1 No segundo ano do seu reinado, Nabucodonosor teve uns sonhos que o deixaram perturbado e sem poder dormir.
2 Ndipho ye mfalume achilagiza aganga, apigi a mburuga, atsai na enye ikima a Kalidayo edze amuambire yo ndoso ariyoiloha. Nao akpwedzaima mbere.
2 Então o rei mandou chamar os magos, os encantadores, os feiticeiros e os caldeus, para que lhe dissessem o que ele havia sonhado. Eles vieram e se apresentaram diante do rei.
3 Ndipho mfalume achiaambira, “Mimi nkaloha ndoso nayo ikahenda moyo wangu uyugike. Nami nalonda nimanye manaye.”
3 Ele lhes disse: — Tive um sonho e fiquei perturbado, querendo saber que sonho foi esse.
4 Nao achimjibu ye mfalume kpwa luga ya Chiaramu achimuamba, “Ee mfalume, ishi hata kare na kare! Huambire swiswi atumishio yo ndoso, naswi hukuambire manaye.”
4 Os caldeus disseram ao rei em aramaico: — Que o rei viva eternamente! Conte o sonho a estes seus servos, e daremos a interpretação.
5 Mfalume achiaambira, “Nikaamua hivi; ni muniambire yo ndoso yenye na mniambire manaye. Musiphohenda hivyo, vilungo vyenu vindakatwa-katwa na nyumba zenu zibomolwe.
5 Mas o rei respondeu aos caldeus: — Uma coisa é certa: se não me contarem o sonho e a sua interpretação, vocês serão despedaçados, e as casas de vocês serão reduzidas a ruínas.
6 Ela muchinisemurira yo ndoso na kuniambira manaye, nindakuphani zawadi na ishima kulu. Phahi nisemurirani yo ndoso na muniambire manaye.”
6 Mas, se me contarem o sonho e a sua interpretação, vocês receberão de mim dádivas, prêmios e grandes honras. Portanto, contem-me o sonho e a sua interpretação.
7 Nao achijibu kano ya phiri achiamba, “Ee mfalume, huambire yo ndoso swiswi atumishio naswi hundakuambira manaye.”
7 Os caldeus responderam pela segunda vez: — Que o rei conte o sonho a estes seus servos, e nós lhe daremos a interpretação.
8 Mfalume achiajibu achiamba, “Namanya kamare kukala mnalonda kuangamiza wakati kpwa kukala mnamanya vyo nchivyogomba tavindagaluka.
8 O rei respondeu: — Bem percebo que vocês estão querendo ganhar tempo, porque sabem que o que eu disse está resolvido,
9 Ichikala tamundaniambira yo ndoso, adabu yenu ni mwenga. Mkapanga njama munichenge na kuniambira maneno mai mchikuluphira kukala ndagaluza maazo. Kpwa hivyo niambirani yo ndoso nami ndamanya kukala munaweza kuniambira manaye.”
9 isto é, se não me contarem o sonho, todos vocês receberão a mesma sentença. Vocês combinaram dizer palavras mentirosas e perversas na minha presença, esperando que a situação mude. Portanto, contem-me o sonho, e saberei que vocês podem me dar a interpretação.
10 Nyo enye ikima a Kalidayo achimuamba mfalume, “Phapha duniani taphana mutu awezaye kukutimizira ulondago. Taphana mfalume ariyeuza aganga au apigi a mburuga au enye ikima a Kalidayo utu dza uhu, hata akale ni mkpwulu na mwenye nguvu chiasi gani.
10 Os caldeus responderam na presença do rei: — Não há nenhum mortal sobre a face da terra que possa fazer o que o rei exige. Nunca houve um rei, por maior e mais poderoso que fosse, que tenha exigido semelhante coisa de um mago, encantador ou caldeu.
11 Utu uulondao uwe mfalume ni mgumu, taphana mutu awezaye kukufwenurira isiphokala yo milungu, nayo taisagala na atu.”
11 Isso que o rei exige é difícil, e não há ninguém que o possa revelar diante do rei, a não ser os deuses, e estes não moram entre os mortais.
12 Gaga gamtsukiza sana mfalume, achilagiza enye ikima osi a Babeli aolagbwe.
12 Ao ouvir isto, o rei ficou tão irado e furioso, que mandou matar todos os sábios da Babilônia.
13 Phahi ro lagizo ra kuolaga nyo enye ikima richitangazwa. Na achihuma atu akamuendze Danieli na asenae ili aaolage.
13 Saiu o decreto, segundo o qual os sábios deviam ser mortos. Foram buscar também Daniel e os seus companheiros, para que fossem mortos.
14 Danieli kpwa makini na busara waphiya kpwa Arioko mkpwulu wa arindzi a mfalume ambaye kala akatuluka kpwendaolaga enye ikima a Babeli.
14 Então Daniel, com cautela e prudência, foi falar com Arioque, chefe da guarda do rei, que tinha saído para matar os sábios da Babilônia.
15 Achimuuza Arioko, “Mbona ro lagizo ra mfalume ni kali namuna hiyo?” Arioko achimsemurira Danieli garigohendeka.
15 Daniel perguntou a Arioque, encarregado do rei: — Por que esse decreto do rei é tão urgente? Então Arioque explicou o caso a Daniel.
16 Phahi Danieli wainjira kpwa mfalume achendamvoya amuphe wakati ili aweze kumuambira mana ya yo ndoso.
16 Daniel foi falar com o rei, para pedir que lhe desse tempo, e ele revelaria ao rei a interpretação.
17 Ndipho Danieli achiphiya kpwakpwe nyumbani achendaambira asenae, yani Hanania, Mishaeli na Azaria,
17 Então Daniel foi para casa e explicou a situação a Hananias, Misael e Azarias, seus companheiros,
18 achiaambira avoye Mlungu wa mlunguni aaonere mbazi kuhusu siri ya yo ndoso ili asiolagbwe phamwenga na enye ikima anjina a Babeli.
18 para que pedissem misericórdia ao Deus do céu sobre este mistério, a fim de que Daniel e os seus companheiros não fossem mortos com o resto dos sábios da Babilônia.
19 Ndipho Danieli achifwenurirwa mana ya yo ndoso usiku kpwenye maono. Naye achimshukuru Mlungu wa mlunguni
19 Então o mistério foi revelado a Daniel numa visão de noite. Daniel bendisse o Deus do céu,
20 achiamba,
20 dizendo: “Bendito seja o nome de Deus, de eternidade a eternidade, porque dele é a sabedoria e o poder!
21 Iye agaluzaye wakati na minga,
21 É ele quem muda o tempo e as estações, remove reis e estabelece reis; ele dá sabedoria aos sábios e entendimento aos inteligentes.
22 Iye nkufwenula mambo ga ndani garigofwitsika,
22 Ele revela o profundo e o escondido; conhece o que está em trevas, e com ele mora a luz.
23 Nakushukuru na kukutogola uwe Mlungu wa akare angu,
23 Ó Deus de meus pais, eu te agradeço e te louvo, porque me deste sabedoria e poder, e agora me revelaste o que te pedimos, porque nos fizeste saber este caso do rei.”
24 Kpwa hivyo Danieli waphiya kpwa Arioko, ariyekala akatsambulwa ni mfalume aolage enye ikima a Babeli achimuamba, “Usiaolage nyo enye ikima. Niphirika kpwa mfalume nami ndamuambira mana ya yo ndosoye.”
24 Por isso, Daniel foi falar com Arioque, a quem o rei tinha encarregado de exterminar os sábios da Babilônia. Daniel entrou e lhe disse: — Não mate os sábios da Babilônia! Leve-me à presença do rei, e revelarei ao rei a interpretação.
25 Arioko achihenda wangbwi wa kumphirika Danieli kpwa mfalume achendamuamba, “Nikaphaha mutu kahi ya atu ariotsamizwa kpwa lazima kula Juda ambaye anaweza kukuambira mana ya yo ndosoyo.”
25 Então Arioque depressa levou Daniel à presença do rei e lhe disse: — Achei um dos filhos dos exilados de Judá, que revelará ao rei a interpretação.
26 Ye mfalume achimuamba Danieli ambaye dzina ranjina kala ni Beliteshaza, “Dze, unaweza ukanisemurira yo ndoso nriyoloha na ukaniambira manaye?”
26 O rei perguntou a Daniel, cujo nome era Beltessazar: — Você é capaz de me contar o que vi no sonho e qual é a sua interpretação?
27 Danieli wamjibu ye mfalume achimuamba, “Taphana mutu wa ikima, mpigi wa mburuga, mganga wala mwenye ujuzi wa nyenyezi awezaye kukuambira uwe mfalume ndoso iyo na manaye.
27 Daniel respondeu na presença do rei: — O mistério que o rei exige, nem sábios, nem magos nem encantadores o podem revelar.
28 Ela kuna Mlungu ko mlunguni ambaye nkuika wazi siri, naye akammanyisa mfalume Nebukadineza mambo ndigohendeka siku zedzazo. Vivi ndakuambira ndosoyo na ruwiyayo iriyokpwedzera mwako chitswani uriphokala urere mwako chitandani.
28 Mas há um Deus no céu, que revela os mistérios, pois fez saber ao rei Nabucodonosor o que vai acontecer nos últimos dias. O sonho e as visões que o senhor teve, quando estava em sua cama, são estes:
29 Wakati uriphokala urere mwako chitandani, waloha kuhusu mambo ndigohendeka badaye. Naye Mlungu aikaye wazi siri ya ndoso wakuonyesa gara ndigohendeka.
29 — Quando o senhor, ó rei, estava na sua cama, surgiram em sua mente pensamentos a respeito do que vai acontecer no futuro. Deus, que revela os mistérios, revelou ao senhor o que vai acontecer.
30 Siyaikirwa wazi siri ya ndoso ihi kpwa kukala nina ikima kushinda atu osi, ela ni kpwa sababuyo uwe mfalume ili umanye mana ga yo ndosoyo na maazogo.
30 Quanto a mim, este mistério me foi revelado, não porque exista em mim mais sabedoria do que em todos os outros homens, mas para que a interpretação fosse revelada ao rei, e para que ele entenda o que passou pela sua mente.
31 “Uwe mfalume, waloha chizuka chikulu. Chizuka hicho chenye nguvu na cha kungʼala-ngʼala sana, kala chiimire mberezo nacho kala chinatisha.
31 — O senhor, ó rei, estava olhando e viu uma grande estátua. Esta, que era imensa e de extraordinário esplendor, estava em pé, bem na sua frente; e a aparência dela era terrível.
32 Chitswa cha chizuka chichi kala ni cha zahabu swafi, chifuwache na mikonoye kala ni ya feza, ndaniye na nyongaze kala ni za shaba.
32 A cabeça era de ouro puro, o peito e os braços eram de prata, o ventre e os quadris eram de bronze;
33 Maguluge kala ni ga chuma, seemu ya nyayoze kala ni chuma na seemu kala ni ulongo uchioochwa.
33 as pernas eram de ferro, e os pés eram em parte de ferro e em parte de barro.
34 Wakati uriphokala unalola, phakatwa dziwe kulu, naro tarikatirwe ni mwanadamu, naro richibanda zo nyayo za chuma na ulongo, nazo zichivundzika vipande-vipande.
34 Enquanto o senhor estava olhando, uma pedra foi cortada sem auxílio de mãos humanas, atingiu a estátua nos pés de ferro e de barro e os despedaçou.
35 Chisha cho chuma, nyo ulongo, shaba, feza na zahabu, vyosi vyavundzika vipande-vipande chivyamwenga, na vichikala dza wiswa wa phatu pha kuwagira wakati wa kazikazi. Phuto richedza richiuphepherusa nao tauyaonekana tsona. Ela ro dziwe kulu ro banda cho chizuka, ragaluka mwango mkpwulu na richiodzaza dunia yosi.
35 O ferro, o barro, o bronze, a prata e o ouro foram despedaçados no mesmo instante, e se fizeram como a palha das eiras no verão. O vento os levou, e deles não se viu mais nenhum vestígio. Mas a pedra que atingiu a estátua se tornou uma grande montanha, que encheu toda a terra.
36 “Iyo ndiyo yo ndosoyo, nami ndakuambira manaye:
36 — Este é o sonho; e também a sua interpretação diremos ao rei.
37 Ee mfalume, uwe u mfalume wa afalume uriyehewa ufalume, uwezo, nguvu na nguma ni Mlungu wa mlunguni.
37 O senhor, ó rei, que é rei de reis, a quem o Deus do céu conferiu o reino, o poder, a força e a glória;
38 Chisha achikuhenda utawale anadamu osi, nyama osi a tsakani na nyama osi a mapha. Uwe u cho chitswa cha zahabu.
38 em cujas mãos foram entregues os filhos dos homens, onde quer que eles habitem, e os animais do campo e as aves do céu, para que dominasse sobre todos eles, o senhor, ó rei, é a cabeça de ouro.
39 Bada ya ufalumeo, kundazuka ufalume wanjina urio na uwezo mchache kuriko uhu wako, chisha kundazuka ufalume wa hahu ambao ni dza shaba ndio tawala dunia yosi.
39 — Depois do senhor, se levantará outro reino, inferior ao seu; e um terceiro reino, de bronze, que terá domínio sobre toda a terra.
40 Bada ya falume zizo kundazuka ufalume wa ne ndiokala na nguvu dza chuma, kpwa mana chuma nkuvundza-vundza na kusaga-saga vitu vyosi, ndipho nyo ufalume uho undavundza-vundza na kusaga-saga falume zirizotanguliya.
40 O quarto reino será forte como o ferro; pois o ferro quebra e despedaça tudo; como o ferro quebra todas as coisas, assim esse reino fará em pedaços e destruirá todos os outros.
41 Na vyo uchivyoona, nyayoze na malage ni ga chuma na seemu ni ga ulongo, manaye ni nkukala ufalume uho undaganyika. Ela ufalume uho undakala na nguvu za chuma chiasi fulani, dza uchivyoona chuma chikatsanganywa na ulongo.
41 — Quanto aos pés e aos dedos dos pés que o senhor viu, que eram em parte de barro de oleiro e em parte de ferro, isto significa que esse será um reino dividido. Contudo, haverá nele alguma coisa da firmeza do ferro, porque o senhor viu o ferro misturado com barro.
42 Seemu zanjina za ufalume zindakala na nguvu dza chuma, ela zanjina tazindakala phamwenga dza viratu ambavyo chuma tachiweza kutsanganyika na ulongo.
42 Como os dedos dos pés eram em parte de ferro e em parte de barro, assim, por um lado, o reino será forte e, por outro, será frágil.
43 Cho chuma chichotsanganywa na ulongo ni falume ndizojeza kuungana na falume zanjina kpwa kulózana atu aho ili atiye nguvu falume zao. Ela tavindakala, mana chuma tachiweza kutsanganywa na ulongo.
43 Quanto ao ferro misturado com o barro que o senhor viu, isto significa que procurarão se misturar por meio de casamentos, mas não se ligarão um ao outro, assim como o ferro não se mistura com o barro.
44 Na wakati uho wa afalume aho Mlungu wa mlunguni andaandzisha ufalume ambao taundavundzwa, wala taundarichirwa atu anjina. Ufalume uho undavundza-vundza falume zizi zosi nao undakala ta kare na kare.
44 Mas, nos dias desses reis, o Deus do céu levantará um reino que jamais será destruído e que não passará a outro povo. Esse reino despedaçará e consumirá todos esses outros reinos, mas ele mesmo subsistirá para sempre,
45 Dza uchivyoona dziwe rakatwa kula mwangoni, na tarikatirwe ni mkpwono wa mwanadamu naro ravundza-vundza cho chuma, shaba, ulongo, feza na yo zahabu. Mlungu mkpwulu akakuonyesa uwe mfalume gara ndigohendeka siku zedzazo. Ndoso iyo ni ya kpweli na manaye ni ya kukuluphirika.”
45 assim como o rei viu que do monte foi cortada uma pedra, sem auxílio de mãos humanas, e ela despedaçou o ferro, o bronze, o barro, a prata e o ouro. O Grande Deus revelou ao rei o que vai acontecer no futuro. Certo é o sonho, e fiel é a sua interpretação.
46 Ndipho mfalume Nebukadineza achidzibwaga chimabumabu achimupha ishima Danieli na achilagiza atu amlavire Danieli sadaka na uvumba.
46 Então o rei Nabucodonosor se inclinou e se prostrou com rosto em terra diante de Daniel. Ordenou que oferecessem a Daniel uma oferta de cereais e incenso.
47 Mfalume achimuamba Danieli, “Kpweli Mlungu wenu ni Mlungu mkpwulu kushinda milungu yosi na Bwana wa afalume, na anaweza kuika wazi siri, mana ukaweza kuika wazi siri ya ndoso ihi.”
47 O rei disse a Daniel: — Certamente o Deus que vocês adoram é o Deus dos deuses e o Senhor dos reis. Ele é quem revela os mistérios, pois você foi capaz de revelar este mistério.
48 Ndipho ye mfalume achimupha Danieli cheo cha dzulu na zawadi kulu-kulu, achimuhenda akale liwali wa jimbo rosi ra Babeli na mkpwulu wa enye ikima osi.
48 Então o rei engrandeceu Daniel e lhe deu muitos e grandes presentes. Ele o pôs como governador de toda a província da Babilônia. Também o fez chefe supremo de todos os sábios da Babilônia.
49 Danieli wamvoya mfalume aahende Shediraka, Meshaki na Abedinego kukala aimirizi a mambo gosi ga jimbo ra Babeli, ela Danieli achisala dzumbani mwa mfalume.
49 A pedido de Daniel, o rei pôs Sadraque, Mesaque e Abede-Nego como administradores da província da Babilônia; mas Daniel permaneceu na corte do rei.

Ler em outra tradução

Comparar com outra