Lucas 1
COE vs ARIB
1 — ausente —
1 Visto que muitos têm empreendido fazer uma narração coordenada dos fatos que entre nós se realizaram,
2 — ausente —
2 segundo no-los transmitiram os que desde o princípio foram testemunhas oculares e ministros da palavra,
3 — ausente —
3 também a mim, depois de haver investido tudo cuidadosamente desde o começo, pareceu-me bem, ó excelentíssimo Teófilo, escrever-te uma narração em ordem.
4 Chʉ'ʉpi tocha saoʉna ña, “Ãja, jã'aja'ñe Jesucristo cho'oasomʉ”, chini, “Chekʉna kʉasi'e, ¿ũcuarepaa'che jã'a, jã'a pa'ito?”, chiija'mʉ mʉ'ʉ. Mʉ'ʉpi peore masia'kʉ chini ie chʉ'o tocha saomʉ chʉ'ʉ mʉ'ʉre.
4 para que conheças plenamente a verdade das coisas em que foste instruído.
5 Judea cheja canare Herodes chʉ̃'ʉrʉmʉ Zacarías judío phairipãiʉ paniasomʉ reparʉmʉ. Dios vʉ'e cho'oche cho'orʉmʉ tĩ'ato Abías paasinana'me si'arʉmʉ cho'okʉ paniasomʉ repaʉ Zacarías ũcuate'epãiʉjekʉ. Zacarías rʉ̃jo Elisabet ve'easomo. Ũcuaja'che aipãiʉ Aarón, judío phairi pa'isi'kʉ jojosi'koasomo Elisabet.
5 Houve nos dias do Rei Herodes, rei da Judéia, um sacerdote chamado Zacarias, da turma de Abias; e sua mulher era descendente de Arão, e chamava-se Isabel.
6 Diopi ñato rʉa re'opãi paniasome repana Zacaríana'me Elisabet. Dios chʉ̃'ʉ jo'kasi'e jachama'ñe cho'ojʉ paniasome repana. Chekʉna pãi ñajʉ i'kacu'aasomʉ repanare, ũcuare re'oja'che pa'ijʉna.
6 Ambos eram justos diante de Deus, andando irrepreensíveis em todos os mandamentos e preceitos do Senhor.
7 Elisabeni chĩi paacu'akʉna chĩi peova'na paniasome repana. Ũcua chĩi peova'na pa'ijʉ airekosoasome repava'na.
7 Mas não tinham filhos, porque Isabel era estéril, e ambos avançados em idade.
8 Reparʉmʉ Abíapãi cho'oche cho'orʉmʉ tĩ'aasomʉ. Tĩ'aʉna Zacarías Dios vʉ'e kaka ja'me paniasomʉ. Kaka pa'iʉ phairipãi cho'oche ja'me cho'okʉ paniasomʉ repaʉ ũcuaja'che phairijekʉ. Dios chʉ̃'ʉ jo'kasi'e cho'okʉ paniasomʉ repaʉ, Diopi pojoa'kʉ chini.
8 Ora, estando ele a exercer as funções sacerdotais perante Deus, na ordem da sua turma,
9 Abíapãi Dios vʉ'ere chi'i pa'ijʉ Zacaríani chẽaasome ma'ñasʉche ʉojaʉre. Si'arʉmʉ jã'aja'ñe cho'ojʉ paniasome repana. Chẽarena ruupʉna kakaasomʉ repaʉ ma'ñasʉche'te ʉora chini.
9 segundo o costume do sacerdócio, coube-lhe por sorte entrar no santuário do Senhor, para oferecer o incenso;
10 Kaka ma'ñasʉche ʉokʉna rʉa jainʉko pãi ve'sere pa'ijʉ Dioni sẽejʉ paniasome.
10 e toda a multidão do povo orava da parte de fora, à hora do incenso.
11 Zacaríaji ma'ñasʉche'te ʉokʉna Diore ja'me pa'ikʉ, ángel peosichejapi rani ma'ñasʉche ʉoko'a rʉ̃'ʉñe nʉkaasomʉ.
11 Apareceu-lhe, então, um anjo do Senhor, em pé à direita do altar do incenso.
12 Angelpi rani nʉkakʉna ña rʉa kʉkʉsoasomʉ repaʉ.
12 E Zacarias, vendo-o, ficou turbado, e o temor o assaltou.
13 Kʉkʉsokʉna ángel i'kaasomʉ repaʉ'te.
13 Mas o anjo lhe disse: Não temais, Zacarias; porque a tua oração foi ouvida, e Isabel, tua mulher, te dará à luz um filho, e lhe porás o nome de João;
14 Mʉrʉ̃jo chĩiva'ʉre jñaasirʉmʉ rʉa pojoja'mʉ mʉ'ʉ. Chekʉna pãi ũcuaja'che jainʉko asa pojojanaa'me repava'ʉre jñaasi'e.
14 e terás alegria e regozijo, e muitos se alegrarão com o seu nascimento;
15 Mʉ'ʉ chĩire, “Rʉa masimʉ ikʉ”, chiija'mʉ Dios.
15 porque ele será grande diante do Senhor; não beberá vinho, nem bebida forte; e será cheio do Espírito Santo já desde o ventre de sua mãe;
16 Ũcuachi'a ainee pa'iʉ Dios chʉ'o rʉa chʉ'vaja'mʉ repaʉ.
16 converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor seu Deus;
17 Na'a pa'isirʉmʉ Dios Repaʉ Mamakʉni chejana casoja'mʉ.
17 irá adiante dele no espírito e poder de Elias, para converter os corações dos pais aos filhos, e os rebeldes à prudência dos justos, a fim de preparar para o Senhor um povo apercebido.
18 Chikʉna,
18 Disse então Zacarias ao anjo: Como terei certeza disso? pois eu sou velho, e minha mulher também está avançada em idade.
19 Chikʉna ángel ija'che i'kaasomʉ:
19 Ao que lhe respondeu o anjo: Eu sou Gabriel, que assisto diante de Deus, e fui enviado para te falar e te dar estas boas novas;
20 Chʉ'ʉ kʉasi'e na'a pa'isirʉmʉ ti'jñeja'mʉ mʉ'ʉre. Jã'ata'ni mʉ'ʉ chʉ'ʉ kʉache jachasi'kʉjekʉ mʉrʉ̃jo mʉ'ʉ chĩire jñaasirʉmʉjatʉ'ka chʉ'o i'kama'kʉ pa'ija'mʉ, jachasi'e ro'i —chiniasomʉ ángel repaʉ'te.
20 e eis que ficarás mudo, e não poderás falar até o dia em que estas coisas aconteçam; porquanto não creste nas minhas palavras, que a seu tempo hão de cumprir-se.
21 Jã'a cho'oto pãi chuta'a ve'sere pa'ijʉ Zacaríani cha'ajʉ paniasome. Cha'ajʉ, “¿Je'se pa'iʉna jã'arepa jeerʉmʉ etama'ñe pa'ikʉ jã'ʉ?”, chiijʉ cuasaasome repana.
21 O povo estava esperando Zacarias, e se admirava da sua demora no santuário.
22 Cha'atona etaasomʉ repaʉ. Etasirʉmʉ chekʉnare chʉ'o cutucu'aasomʉ repaʉ'te. Cutumaʉna, “¡Dios ñosi'ere ña jñanoso chʉ'o cutuma'kʉ jã'ʉ!”, chini cuasaasome repana. Cutucu'akʉna repanare rupʉ jʉ̃jñapi vevoasomʉ repaʉ. Ũcua chʉ'o cutucu'aasomʉ repaʉ'te.
22 Quando saiu, porém, não lhes podia falar, e perceberam que tivera uma visão no santuário. E falava-lhes por acenos, mas permanecia mudo.
23 Repaʉ cho'oche cho'o si'asirʉmʉ vʉ'ena co'iasomʉ repaʉ Zacarías.
23 E, terminados os dias do seu ministério, voltou para casa.
24 — ausente —
24 Depois desses dias Isabel, sua mulher, concebeu, e por cinco meses se ocultou, dizendo:
25 — ausente —
25 Assim me fez o Senhor nos dias em que atentou para mim, a fim de acabar com o meu opróbrio diante dos homens.
26 Repao Elisabet seirepapãimia chĩipʉ sʉ'irʉmʉna Dios ángel Gabrielre jo'e casoasomʉ, Galilea cheja cajoopo, Nazaret vʉ'ejoopona.
26 Ora, no sexto mês, foi o anjo Gabriel enviado por Deus a uma cidade da Galiléia, chamada Nazaré,
27 Repajoopo cako romichĩio ʉmʉ peoko paniasomo. Repao mamia'me María. José vejao paniasomo repao. Aperʉmʉ pãi jainʉkore chʉ̃'ʉsi'kʉ David jojosina mamakʉasomʉ José.
27 a uma virgem desposada com um varão cujo nome era José, da casa de Davi; e o nome da virgem era Maria.
28 Diopi casoʉna ángel María'te repao pa'ichejana kaka i'kaasomʉ.
28 E, entrando o anjo onde ela estava disse: Salve, agraciada; o Senhor é contigo.
29 Angelpi jã'aja'ñe i'kaʉna asa jñano, “¿Je'se pa'iʉna ikʉ chʉ'ʉre jã'aja'ñe i'kakʉ?”, chini cuasaasomo repao.
29 Ela, porém, ao ouvir estas palavras, turbou-se muito e pôs-se a pensar que saudação seria essa.
30 Rʉa kʉkʉsi'kore jo'e i'kaasomʉ repaʉ.
30 Disse-lhe então o anjo: Não temas, Maria; pois achaste graça diante de Deus.
31 Asarepajʉ̃'ʉ chʉ'ʉ i'kache. Chĩi sʉ'ija'mo mʉ'ʉ. Sʉni chĩiva'ʉre ʉmʉva'ʉni jñaaja'mo mʉ'ʉ. Jñaa repava'ʉre, mʉ'ʉ chĩiva'ʉre Jesure ve'ojʉ̃'ʉ.
31 Eis que conceberás e darás à luz um filho, ao qual porás o nome de Jesus.
32 Rʉa masiʉ aineeja'mʉ mʉ'ʉ chĩi.
32 Este será grande e será chamado filho do Altíssimo; o Senhor Deus lhe dará o trono de Davi seu pai;
33 Mʉ'ʉ chĩipi Israelpãi si'arʉmʉ chʉ̃'ʉkʉ pa'ija'mʉ.
33 e reinará eternamente sobre a casa de Jacó, e o seu reino não terá fim.
34 Jã'aja'ñe kʉaʉna asa,
34 Então Maria perguntou ao anjo: Como se fará isso, uma vez que não conheço varão?
35 Chikona ángel jo'e i'kaasomʉ repao'te.
35 Respondeu-lhe o anjo: Virá sobre ti o Espírito Santo, e o poder do Altíssimo te cobrirá com a sua sombra; por isso o que há de nascer será chamado santo, Filho de Deus.
36 ’Mʉ'ʉ majapãio Elisabet aiva'ota'ni chĩipʉ sʉ'imo. Ʉmʉva'ʉni chĩire sʉ'imo repao. “Chĩi paacu'amʉ jã'ore”, chiicojñosiva'ota'ni chĩi sʉ'imo repao. Seirepapãimia sʉ'imo repao chura.
36 Eis que também Isabel, tua parenta concebeu um filho em sua velhice; e é este o sexto mês para aquela que era chamada estéril;
37 Diore cho'ovesachejẽ'e peokʉ'mʉ —chiniasomʉ repaʉ.
37 porque para Deus nada será impossível.
38 Chikʉna,
38 Disse então Maria. Eis aqui a serva do Senhor; cumpra-se em mim segundo a tua palavra. E o anjo ausentou-se dela.
39 Angel sanisosirʉmʉ repao María Judea cheja aikũti pa'ijoopona cu'arepa maniasomo.
39 Naqueles dias levantou-se Maria, foi apressadamente à região montanhosa, a uma cidade de Judá,
40 Mani Zacarías vʉ'ena kaka, “¿Pa'iko?”, chiniasomo repao Elisabere.
40 entrou em casa de Zacarias e saudou a Isabel.
41 María i'kache'te asakona Elisabere repao sʉ'iva'ʉ chĩiva'ʉ cho'oasomʉ. Ũcuarʉmʉ Elisabere Dios Rekochoji rani chʉ'o i'kache chʉ̃'ʉasomʉ.
41 Ao ouvir Isabel a saudação de Maria, saltou a criancinha no seu ventre, e Isabel ficou cheia do Espírito Santo,
42 Chʉ̃'ʉkʉna María'te ʉjachʉ'opi ija'che i'kaasomo repao Elisabet:
42 e exclamou em alta voz: Bendita és tu entre as mulheres, e bendito é o fruto do teu ventre!
43 Chʉ'ʉre chʉova'o pa'iva'oni mʉ'ʉpi Maire Paakʉ pʉka'kopi rakona vajʉchʉkota'ni pojosomo chʉ'ʉ.
43 E donde me provém isto, que venha visitar-me a mãe do meu Senhor?
44 Mʉ'ʉ i'kache'te asakona chʉ'ʉ chĩi, chura sʉ'iva'ʉ pojokʉ cho'osi'kʉa'mʉ chʉ'ʉre.
44 Pois logo que me soou aos ouvidos a voz da tua saudação, a criancinha saltou de alegria dentro de mim.
45 Dios mʉ'ʉre aperʉmʉ kʉasi'ere asa, “Ũcuarepa ti'jñeja'mʉ chʉ'ʉre”, chini cuasako rʉa pojomo mʉ'ʉ —chiniasomo María'te.
45 Bem-aventurada aquela que creu que se hão de cumprir as coisas que da parte do Senhor lhe foram ditas.
46 Chikona María asa i'kaasomo.
46 Disse então Maria: A minha alma engrandece ao Senhor,
47 “Dios chʉ'ʉ rekocho vati toa saiche ʉ̃seja'mʉ”, chini
47 e o meu espírito exulta em Deus meu Salvador;
48 — ausente —
48 porque atentou na condição humilde de sua serva. Desde agora, pois, todas as gerações me chamarão bem-aventurada,
49 — ausente —
49 porque o Poderoso me fez grandes coisas; e santo é o seu nome.
50 Dios Repaʉ'te vajʉchʉnare rʉa oikʉ'mʉ. Irʉmʉ pa'inarechi'a oima'mʉ repaʉ.
50 E a sua misericórdia vai de geração em geração sobre os que o temem.
51 Pãi, “Peore masinaa'me chʉkʉna”, chini cuasanare cuheasomʉ Dios.
51 Com o seu braço manifestou poder; dissipou os que eram soberbos nos pensamentos de seus corações;
52 Ʉ̃sekʉ chekʉnare, masijʉ pãi chʉ̃'ʉnare cuhekʉ chʉova'na pa'iva'nani saño pãi chʉ̃'ʉñe jo'kaasomʉ Dios.
52 depôs dos tronos os poderosos, e elevou os humildes.
53 Chʉova'na pa'iva'nare karama'ñe paapʉ chini rʉa re'oja'chere ĩsiasomʉ Dios.
53 Aos famintos encheu de bens, e vazios despediu os ricos.
54 Mai aipãire oiʉ ija'che i'kaasomʉ Dios:
54 Auxiliou a Isabel, seu servo, lembrando-se de misericórdia
55 Abrahamre, mai aipãiʉ pa'isi'kʉre,
55 {como falou a nossos pais} para com Abraão e a sua descendência para sempre.
56 I'ka pi'ni Elisabet vʉ'ena canʉka ũcuaona'me paniasomo repao. Chotepãimia pa'icosomo repao repacheja. Jã'api repao vʉ'ena co'iasomo repao María.
56 E Maria ficou com ela cerca de três meses; e depois voltou para sua casa.
57 Na'a pa'isirʉmʉna repao Elisabet chĩire jñaaumucuse tĩ'aʉna chĩiva'ʉre jñaaasomo.
57 Ora, completou-se para Isabel o tempo de dar à luz, e teve um filho.
58 Jñaa pa'iona pãi repao'te kueñe pa'inana'me repao majapãi asaasome repao chĩire jñaasi'e. Diopi repaoni oiʉ re'oja'che cho'okakʉna asa saniasome repana repaoni ja'me pojokañu chini.
58 Ouviram seus vizinhos e parentes que o Senhor lhe multiplicara a sua misericórdia, e se alegravam com ela.
59 Chĩiva'ʉ ochorepaumucujña jñaasi'e pa'itona jo'e saniasome repana repavʉ'e. Pʉka'kʉpãipi chĩiva'ʉ jĩkora'murʉ chã'tirʉ pa'ica'nirʉ chʉto tʉache'te chʉ̃'ʉrena ñañu chini saniasome repana, judíopãi cho'oche. Ũcuachi'a reparʉmʉna chĩiva'ʉre mami ve'oñu chiniasome repana. Pʉka'kʉ mamire Zacaría'te ve'oñu chiniasome repana repava'ʉre. Jã'ata'ni pʉka'ko,
59 Sucedeu, pois, no oitavo dia, que vieram circuncidar o menino; e queriam dar-lhe o nome de seu pai, Zacarias.
60 —Pãame. Jã'aja'ñe ve'omanejanaa'me chʉkʉna. Juanre ve'ojanaa'me chʉkʉna ikʉre —chiniasomo repanare.
60 Respondeu, porém, sua mãe: De modo nenhum, mas será chamado João.
61 Chikona,
61 Ao que lhe disseram: Ninguém há na tua parentela que se chame por este nome.
62 Chini chĩiva'ʉ pʉka'kʉre cãjo asama'kʉjekʉna rupʉ vevoasome repana, repaʉ chĩiva'ʉre ve'ojachere mamire masiñu chini.
62 E perguntaram por acenos ao pai como queria que se chamasse.
63 Vevojʉna sãiñe vevoasomʉ repaʉ tochajako'arʉ'te rakatena tocha kʉara chini. Rarena, “Chʉ'ʉ chĩi mamia'me ie Juan”, chiiche tocha ñoasomʉ repaʉ. Tocha ñoʉna ña jñanoasome repana.
63 E pedindo ele uma tabuinha, escreveu: Seu nome é João. E todos se admiraram.
64 Tocha ñoʉna teana i'kare'oche care'osoasomʉ repaʉ chemeño. Chʉ'o cutumanesi'kʉ churata'ni jo'e chʉ'o cutuasomʉ repaʉ.
64 Imediatamente a boca se lhe abriu, e a língua se lhe soltou; louvando a Deus.
65 Zacaríaji jã'aja'ñe cho'oʉna pãi chekʉna kueñe pa'ina asa jñanoasome ũcuanʉko. Ũcuachi'a Judea cheja aikũjña pa'ina ũcuare asa cutujʉ paniasome.
65 Então veio temor sobre todos os seus vizinhos; e em toda a região montanhosa da Judéia foram divulgadas todas estas coisas.
66 Repana asasi'ere cuasajʉ,
66 E todos os que delas souberam as guardavam no coração, dizendo: Que virá a ser, então, este menino? Pois a mão do Senhor estava com ele.
67 Ũcuarʉmʉ repaʉ Zacarías, chĩiva'ʉ pʉka'kʉ, Dios Rekochoji repaʉni chʉ̃'ʉʉna ija'che kʉaasomʉ Dios chʉ'o:
67 Zacarias, seu pai, ficou cheio do Espírito Santo e profetizou, dizendo:
68 Pãi chekʉnapi maini Israelpãire chẽa paajʉna tʉakaniasomʉ Dios.
68 Bendito, seja o Senhor Deus de Israel, porque visitou e remiu o seu povo,
69 Ũcuachi'a maini oiʉ mai jũnisosirʉmʉ vati toa sani uuche Ʉ̃sejaʉni rʉa Masikʉni raoja'mʉ Dios maire.
69 e para nós fez surgir uma salvação poderosa na casa de Davi, seu servo;
70 Aperʉmʉ Diopi kʉakʉna Repaʉ chʉ'o kʉana ija'che kʉaasome chekʉnare:
70 assim como desde os tempos antigos tem anunciado pela boca dos seus santos profetas;
71 “Chekʉnapi maini Israelpãire cuhejʉ cu'ache cho'oñu chiito Diopi ʉ̃sekaija'mʉ.”
71 para nos livrar dos nossos inimigos e da mão de todos os que nos odeiam;
72 Repaʉ Dios mai aipãire ija'che i'kaasomʉ:
72 para usar de misericórdia com nossos pais, e lembrar-se do seu santo pacto
73 Ũcuachi'a Abrahamre mai aipãiʉ pa'isi'kʉre,
73 e do juramento que fez a Abrão, nosso pai,
74 — ausente —
74 de conceder-nos que, libertados da mão de nossos inimigos, o servíssemos sem temor,
75 — ausente —
75 em santidade e justiça perante ele, todos os dias da nossa vida.
76 Chini mamakʉ'te i'kaasomʉ repaʉ Zacarías.
76 E tu, menino, serás chamado profeta do Altíssimo, porque irás ante a face do Senhor, a preparar os seus caminhos;
77 Dios neenare masia'jʉ chini ija'che i'kaja'mʉ mʉ'ʉ:
77 para dar ao seu povo conhecimento da salvação, na remissão dos seus pecados,
78 Jã'aja'ñe cho'okaija'mʉ Dios pãi rʉa Oikʉjekʉ.
78 graças à entranhável misericórdia do nosso Deus, pela qual nos há de visitar a aurora lá do alto,
79 Pa'ivesʉjʉ cu'ache cho'ojʉ chijacheja pa'icheja'che pa'inare jũnisochejẽ'e vajʉchʉnare
79 para alumiar aos que jazem nas trevas e na sombra da morte, a fim de dirigir os nossos pés no caminho da paz.
80 Repava'ʉ chĩiva'ʉ Diore rʉa cuasakʉ aineekʉ paniasomʉ. Israelpãi chʉ'vamarʉmʉ pãi peochejñare te'eva'ʉ pa'iʉ paniasomʉ repaʉ Juan.
80 Ora, o menino crescia, e se robustecia em espírito; e habitava nos desertos até o dia da sua manifestação a Israel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?