Mateus 5
ANY vs ARIB
1 Mɔ Zozi nwunlin meninsʋnman'n, ɔ kɔ fʋ bʋka kʋn asʋ, ɔ kɔ tanlan asɩ. Yɩ́ menian'n-mɔ kɔ kpʋ yɩ́,
1 Jesus, pois, vendo as multidões, subiu ao monte; e, tendo se assentado, aproximaram-se os seus discípulos,
2 ɔ kɔ hehele bɛ́ Nyanmɩan ninnge. Yɩ́ nwan:
2 e ele se pôs a ensiná-los, dizendo:
3 “Nyila hán bɛ́ mɔ bɛ sɩ yɩ́ fɔ́ʋ́n kɛ Nyanmɩan anyunnun bɛ tɩ wawɛ nun ehianfʋɛ'n. Ɔ sanlɩn kɛ Anwunno Belemgbin Mân'n tɩ bɛ́ dɩɛ.
3 Bem-aventurados os humildes de espírito, porque deles é o reino dos céus.
4 “Nyila hán bɛ́ mɔ bɛ́ lʋa a bɔ bɛ́ nwʋn'n. Ɔ sanlɩn kɛ Nyanmɩan 'ba cɩcɩ bɛ́ lʋa.
4 Bem-aventurados os que choram, porque eles serão consolados.
5 “Nyila hán bɛ́ mɔ bɛ bɛbɛlɛ bɛ́ nwʋn asɩ'n. Ɔ sanlɩn kɛ Nyanmɩan 'ba fa asɩɛ'n sie bɛ́ ajâ.
5 Bem-aventurados os mansos, porque eles herdarão a terra.
6 “Nyila hán bɛ́ mɔ bɛ yɔ biala bɛ bu mân'n sɛsɛ kɛ Nyanmɩan lɛ kpʋnndɛ yɩ́'n. Ɔ sanlɩn kɛ Nyanmɩan 'ba man bɛ́ yɩ́ nwʋn anwʋnsɛlɛ kpa.
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça porque eles serão fartos.
7 “Nyila hán bɛ́ mɔ bɛ nwun bɛ́ manngʋn'n-mɔ anwʋn anwunnvoe'n. Ɔ sanlɩn kɛ Nyanmɩan kʋsʋ 'ba nwun bɛ́ nwʋn anwunnvoe.
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque eles alcançarão misericórdia.
8 “Nyila hán bɛ́ mɔ bɛ fa bɛ́ ahʋnlɩn'n kʋalaa bɛ kulo Nyanmɩan bɛ yɔ like m'ɔ kulo'n. Ɔ sanlɩn kɛ bɛ 'ba nwun Nyanmɩan.
8 Bem-aventurados os limpos de coração, porque eles verão a Deus.
9 “Nyila hán bɛ́ mɔ bɛ man bɛ́ manngʋn-mɔ tanlan anzʋnunjɔ nun'n. Ɔ sanlɩn kɛ Nyanmɩan 'ba fa bɛ́ yɔ yɩ́ mma.
9 Bem-aventurados os pacificadores, porque eles serão chamados filhos de Deus.
10 “Nyila hán bɛ́ mɔ bɛ bu mân'n sɛsɛ kɛ Nyanmɩan lɛ kpʋnndɛ'n mɔ yɩ́ ti bɛ lɛ kele bɛ́ yalɛ'n. Ɔ sanlɩn kɛ Anwunno Belemgbin Mân'n tɩ bɛ́ dɩɛ.
10 Bem-aventurados os que são perseguidos por causa da justiça, porque deles é o reino dos céus.
11 “Nyila hán ɛmɔ mɔ bɛ tɩ mɩ́n menian'n. Mɛlɛ mɔ menian'n-mɔ 'kpɛ ɛmɔ nzʋba, bɛ kele ɛmɔ ahʋlʋwa ɛsɛ bɛ kpɛ ɛsʋan ngacile biala bɛ tʋ ɛmɔ abʋ'n,
11 Bem-aventurados sois vós, quando vos injuriarem e perseguiram e, mentindo, disserem todo mal contra vós por minha causa.
12 ɛmɔ lí fɛ, bɛ mán bɛ́ nwʋn tɛ́ bɛ́! Ɔ sanlɩn kɛ nyanmɩansʋ ɛlɔ, ɛmɔ ahatua'n tɩ kpili kpa. Asannan nán b'a wʋ ɛmɔ'n, ahʋlʋwa'n mɔ bɛ helelɩ mgbɔmanfʋɛ'n-mɔ daba'n, yɩ́ kʋnmgba nɩn ala yɛ̂ bɛ 'kele ɛmɔ kʋsʋ ɔ.
12 Alegrai-vos e exultai, porque é grande o vosso galardão nos céus; porque assim perseguiram aos profetas que foram antes de vós.
13 “Asɩɛ nɩn asʋ ɛwa, ɛmɔ tɩ kɛ njɩn m'ɔ man like nzɛcɩ man ɔ. Nan sɛ njɩn'n ta a, bɛ 'yɔ sɛ nán b'a man ɔ'a yɔ kalʋ-kalʋ biekun? Bɛ ngʋala man yɩ́ like fɩ́ɩ́ kʋ́n yɔ. Asɩ ala yɛ̂ bɛ ju bɛ gua bɛ man menian'n-mɔ tetia sʋ ɔ.
13 Vós sois o sal da terra; mas se o sal se tornar insípido, com que se há de restaurar-lhe o sabor? para nada mais presta, senão para ser lançado fora, e ser pisado pelos homens.
14 “Eyuadɩ nɩn anun, ɛmɔ tɩ kɛ kanlannɩɛ. Kulo mɔ bɛ kɔ si yɩ́ bʋka sʋ'n, kulo sɔ'n, ɔ nvɩa man.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada sobre um monte;
15 Sɛ bɛ sɔ kanlannɩɛ a, bɛ nva man like bɛ mmutu man sʋ. Nan bɛ sɔ bɛ sie like sʋ anwunno sua nɩn anun maan ɔ ta bɛ́ kʋalaa bɛ nwun asɩ.
15 nem os que acendem uma candeia a colocam debaixo do alqueire, mas no velador, e assim ilumina a todos que estão na casa.
16 Menian'n-mɔ anyunnun, ɔ di kɛ ɛmɔ ta kɛ kanlannɩɛ maan bɛ nwun ɛmɔ nyɔlɩɛ kpa'n nán b'a yɩ ɛmɔ Asɩ m'ɔ wɔ anwunno nɩn ayɛ.
16 Assim resplandeça a vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras, e glorifiquem a vosso Pai, que está nos céus.
17 “Nán bɛ jʋnlɩn kɛ m'an a *Moyizɩ mala'n nʋn mgbɔmanfʋɛ'n-mɔ ngehele nɩn abʋsʋ enunnuan. Nán yɩ́ enunnuan ati yɛ̂ m malɩ ɔ. Nan m malɩ kɛ mɩn 'ba maan ɔ kpɩn sʋ.
17 Não penseis que vim destruir a lei ou os profetas; não vim destruir, mas cumprir.
18 Mɩɩn kan yɩ́ ananhɔlɛ mɩn kele ɛmɔ kɛ mɛlɛ mɔ anwunno nʋn asɩ tɛ wɔ ɛbɛlɛ'n, bɛ mgbɔcɩ man abesede nzɔlɛ'n m'ɔ tɩ kaan tala nzɔlɛ'n-mɔ kʋalaatin m'ɔ wɔ mala nɩn anun'n, anaan nun ɛjɔlɛ kpɔlɛ kaan sʋa bɛ ndʋ man. Ɔ 'ka ɛbɛlɛ sɔ dede ɔ kɔ ju mân nɩn ayuelɩɛ.
18 Porque em verdade vos digo que, até que o céu e a terra passem, de modo nenhum passará da lei um só i ou um só til, até que tudo seja cumprido.
19 Yɩ́ sɔ ati, sʋanlan m'ɔ kɔ tʋn mala'n nunhan m'ɔ tɩ kaan ɔ tala bɛ́ kʋalaa'n, nán sɛ ɔ kele menian'n-mɔ kɛ bɛ nɩ́an yɩ́ dɩɛ nɩn asʋ bɛ yɔ́ bie a, sʋanlan sɔ'n, ɔ 'kaci kaan ɔ tala Anwunno Belemgbin Mân nɩn anun menian'n-mɔ kʋalaatin. Sʋanlan kʋsʋ m'ɔ di mala nɩn asʋ, mɔ ɛsɛ ɔ kele menian'n-mɔ maan bɛ di sʋ'n, sʋanlan sɔ'n, ɔ 'kaci sʋanlan kpili wɔ Anwunno Belemgbin Mân nɩn anun.
19 Qualquer, pois, que violar um destes mandamentos, por menor que seja, e assim ensinar aos homens, será chamado o menor no reino dos céus; aquele, porém, que os cumprir e ensinar será chamado grande no reino dos céus.
20 Mɩɩn kan mɩn kele ɛmɔ kɛ, sɛ ɛmɔ a mmɔ man bala kpa m'ɔ sɔ Nyanmɩan anyɩn b'a ndala man *mala nɩn asʋ mgbain'n-mɔ nʋn *Falisifʋɛ'n-mɔ a, Nyanmɩan ngɔ man man ɛmɔ atɩn maan bɛ ngɔ wʋlʋ man yɩ́ mân nɩn anun ɛlɔ.
20 Pois eu vos digo que, se a vossa justiça não exceder a dos escribas e fariseus, de modo nenhum entrareis no reino dos céus.
21 “Ɛmɔ tɩlɩ kɛ bɛ hanlɩn bɛ helelɩ ɛmɔ anan-mɔ kɛ: Ɛ ngɔ li man awue, yɩ́ ti, sʋanlan m'ɔ kɔ li awue'n, bɛ sánman yɩ́ bɛ mán kpain'n m'ɔ di ɛjɔlɛ'n.
21 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não matarás; e, Quem matar será réu de juízo.
22 Nan mɩ́n dɩɛ, mɩ́n nwan: Sʋanlan m'ɔ kɔ fɛ yɩ́ manngʋn anwʋn ɛya'n, ɔ fata nzanman. M'ɔ kɔ se yɩ́ manngʋn kɛ: ‘Laka!’ (Ɔ tɩ *ebele anɩɛ, yɩ́ bʋ y'ɔ le ‘ati to’), sʋanlan sɔ'n, ɔ fata ahɩnlɩnnvie. Yɛ̂ sʋanlan m'ɔ kɔ se yɩ́ manngʋn kɛ: ‘Sɛnvʋɛ!’, yɩ́ kʋsʋ ɔ fata kɛ bɛ tʋ yɩ́ sɩ̂n'n m'ɔ le man ayuelɩɛ nɩn anun.
22 Eu, porém, vos digo que todo aquele que se encolerizar contra seu irmão, será réu de juízo; e quem disser a seu irmão: Raca, será réu diante do sinédrio; e quem lhe disser: Tolo, será réu do fogo do inferno.
23 “Yɩ́ sɔ ati, sɛ ɛ 'fa like kɔ man Nyanmɩan, sɛ ɛ ju Nyanmɩan awulo nɩn anun lɩka mɔ bɛ yɩ tɛɛ'n nán ɛ kacɩ kɛ a se wɔ́ manngʋn bie sa a,
23 Portanto, se estiveres apresentando a tua oferta no altar, e aí te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 anɩn wɔ́ like'n mɔ ɛ 'fa man Nyanmɩan'n, yaci yɩ́ ɛbɛlɛ, kɔ tʋa wɔ́ manngʋn'n bɛ sésie bɛ́ afian, nán afɩ a sa a fa wɔ́ like nɩn a man Nyanmɩan.
24 deixa ali diante do altar a tua oferta, e vai conciliar-te primeiro com teu irmão, e depois vem apresentar a tua oferta.
25 “Sɛ sʋanlan bie kɔ sanman wɔ́, mɔ ɛmɔ kɔ fa atɩn'n mɔ bɛ lɛ kɔ'n, ɛbɛlɛ ala, tʋa yɩ́, ɛmɔ sésie ɛjɔlɛ sɔ'n bɛtɛɛ sʋ, nán ɔ'a nva man wɔ́ ɔ'a mman man kpain'n m'ɔ di ɛjɔlɛ'n, nán yɩ́ kʋsʋ ɔ'a nva man wɔ́ ɔ'a mman man nzalafʋ'n, nán b'a ndʋ man wɔ́ fiadɩ.
25 Concilia-te depressa com o teu adversário, enquanto estás no caminho com ele; para que não aconteça que o adversário te entregue ao guarda, e sejas lançado na prisão.
26 Nɩan, mɩɩn kan yɩ́ ananhɔlɛ mɩn kele wɔ́ kɛ sɛ ɛ yuelɩ man yɩ́ kalɛ'n kʋalaatin tua a, sɛ yɩ́ babulu kʋn bɔbɔ ka wɔ́ sʋ a, ɛ fi fiadɩ sua nɩn anun ɛ ngɔ fite man lé.
26 Em verdade te digo que de maneira nenhuma sairás dali enquanto não pagares o último ceitil.
27 “Bɛ hanlɩn bɛ helelɩ yɛ́ nan-mɔ kɛ: Ɛ ngɔ tʋn man ajaa.
27 Ouvistes que foi dito: Não adulterarás.
28 Nan mɩ́n dɩɛ, mɩɩn kan mɩn kele ɛmɔ kɛ sʋanlan m'ɔ kɔ hulo balasua m'ɔ tɩ man yɩ́ yɩ mɔ yɩ́ nwʋn nna ajʋnlɩn kɔ a yɩ́ ti anun'n, sʋanlan sɔ'n, anɩn ɔ'a tʋn ajaa yɩ́ ahʋnlɩn nɩn anun dada angʋnmɩn.
28 Eu, porém, vos digo que todo aquele que olhar para uma mulher para a cobiçar, já em seu coração cometeu adultério com ela.
29 Sɛ wɔ́ nyɩn fama'n yɛ̂ ɔ cʋɩn wɔ́ kɔ ɛtɛ nɩn anun an, tu yɩ́ tʋ mʋa. Sɛ ɛ minlin wɔ́ nwʋnnaan'n lɩka bie nán ɛ nyan ngʋan an, ɔ tɩ kpa ɔ tala kɛ wɔ́ munmuan'n kʋalaa kɔ hɔ sɩ̂n'n m'ɔ le man ayuelɩɛ nɩn anun.
29 Se o teu olho direito te faz tropeçar, arranca-o e lança-o de ti; pois te é melhor que se perca um dos teus membros do que seja todo o teu corpo lançado no inferno.
30 Sɛ wɔ́ sa fama'n yɛ̂ ɔ cʋɩn wɔ́ kɔ ɛtɛ nɩn anun an, kpɛ tʋ mʋa. Sɛ ɛ kpɛ wɔ́ sa'n kʋn nán ɛ nyan ngʋan an, ɔ tɩ kpa ɔ tala kɛ ɛ kɔ fa yɩ́ nnyuan'n ɛ kɔ hɔ sɩ̂n'n m'ɔ le man ayuelɩɛ nɩn anun.
30 E, se a tua mão direita te faz tropeçar, corta-a e lança-a de ti; pois te é melhor que se perca um dos teus membros do que vá todo o teu corpo para o inferno.
31 “Ɛsɛ bɛ hanlɩn bɛ helelɩ yɛ́ nan-mɔ kɛ: Sɛ sʋanlan kʋn kulo kɛ ɔ yila yɩ́ yɩ a, anɩn ɔ hɛ́lɛ kalata m'ɔ kele kɛ b'a yila'n ɔ fá mán yɩ́.
31 Também foi dito: Quem repudiar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 Nan mɩ́n dɩɛ, mɩ́n nwan: Belenzua kʋn mɔ yɩ́ yɩ a mmɔ man bian, sɛ ɔ yila yɩ́ maan belenzua fʋfɔlɛ ja yɩ́ a, anɩn ɔ'a man balasua nɩn a tʋn ajaa. Yɛ̂ sʋanlan kʋsʋ m'ɔ kɔ ja balasua mɔ yɩ́ hun a yila yɩ́'n, anɩn sʋanlan sɔ nɩn a tʋn ajaa.
32 Eu, porém, vos digo que todo aquele que repudia sua mulher, a não ser por causa de infidelidade, a faz adúltera; e quem casar com a repudiada, comete adultério.
33 “Ɛmɔ tɩlɩ kɛ bɛ hanlɩn bɛ helelɩ yɛ́ nan-mɔ kɛ: Like mɔ ɛ kɔ han ndâ wɔ Nyanmɩan anyunnun kɛ ɛ 'yɔ'n, n'ɛ kpɔ ndâ'n, nan yɔ like sɔ'n sakpa.
33 Outrossim, ouvistes que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás para com o Senhor os teus juramentos.
34 Mɩ́n dɩɛ, mɩɩn kan mɩn kele ɛmɔ kɛ nán bɛ kan ndâ bɔbɔ fɩ́ɩ́. Nán bɛ kan ndâ bɛ fa anwunno nɩn adanzɩɛ, ɔ sanlɩn kɛ ɛlɔ yɛ̂ Nyanmɩan belemgbin bia'n wɔ ɔ.
34 Eu, porém, vos digo que de maneira nenhuma jureis; nem pelo céu, porque é o trono de Deus;
35 Nán bɛ kan ndâ bɛ fa asɩɛ nɩn adanzɩɛ, ɔ sanlɩn kɛ asɩɛ'n tɩ Nyanmɩan bia m'ɔ sesie yɩ́ ja sʋ ɔ. Nán bɛ kan ndâ bɛ fa Zoluzalɛmʋn kulo nɩn adanzɩɛ, ɔ sanlɩn kɛ ɛbɛlɛ tɩ Nannan Nyanmɩan Kpili kulo.
35 nem pela terra, porque é o escabelo de seus pés; nem por Jerusalém, porque é a cidade do grande Rei;
36 Nán bɛ kan ndâ bɛ fa sʋanlan ati nɩn adanzɩɛ, ɔ sanlɩn kɛ ɛmɔ ngʋala man kɛ bɛ man bɛ́ ti enyuan kʋnmgba cein fi fufue anaan bile.
36 nem jures pela tua cabeça, porque não podes tornar um só cabelo branco ou preto.
37 Ɛmɔ hán yɩ́ tika kɛ: ‘Yuo’ anaan ‘Cɛcɛ.’ Yɩ́ nzin dɩɛ'n kʋalaa mɔ bɛ kan bɛ gua sʋ'n, ɔ fi Abɔnsanmʋn ɛlɔ.
37 Seja, porém, o vosso falar: Sim, sim; não, não; pois o que passa daí, vem do Maligno.
38 “Ɛsɛ bɛ hanlɩn bɛ helelɩ yɛ́ nan-mɔ kɛ: Sɛ sʋanlan bɔ wɔ́ nyɩn kʋn an, bɔ yɩ́ dɩɛ'n bie sie yɩ́ bʋsʋ. Sɛ sʋanlan tu wɔ́ je kʋn an, tu yɩ́ dɩɛ'n bie sie yɩ́ bʋsʋ.
38 Ouvistes que foi dito: Olho por olho, e dente por dente.
39 Nan mɩ́n dɩɛ, mɩɩn kan mɩn kele ɛmɔ kɛ sɛ sʋanlan yɔ ɛmɔ ɛtɛ a, nán bɛ yɔ bie bɛ sie yɩ́ bʋsʋ. Sɛ sʋanlan kpacɩ wɔ́ nyɩn fama nɩn asʋ a, kaci bɛ̂'n maan ɔ kpácɩ sʋ.
39 Eu, porém, vos digo que não resistais ao homem mau; mas a qualquer que te bater na face direita, oferece-lhe também a outra;
40 Sɛ sʋanlan bie sanman wɔ́ nán yɩ́ nwan ɔ 'de wɔ́ taladɩɛ'n mɔ ɛ wula yɩ́ bʋ nɩn an, fa mɔ ɛ wula yɩ́ sʋ'n kʋsʋ bʋka sʋ man yɩ́.
40 e ao que quiser pleitear contigo, e tirar-te a túnica, larga-lhe também a capa;
41 Sɛ mân mgbain'n-mɔ bie fa yɩ́ ninnge tinndin wɔ́ kɛ ɛ sʋ́a ɛ hɔ́ sóman yɩ́ atɩn cilo kʋn an, kɔ dede ju cilo nnyuan.
41 e, se qualquer te obrigar a caminhar mil passos, vai com ele dois mil.
42 Sʋanlan sɛlɛ wɔ́ like a, fa man yɩ́. Sɛ sʋanlan kulo kɛ ɔ fɛ wɔ́ like a, n'ɛ yɔ yɩ́ abɔlɛ.
42 Dá a quem te pedir, e não voltes as costas ao que quiser que lhe emprestes.
43 “Ɛmɔ tɩlɩ kɛ bɛ́ nwan: Kulo wɔ́ manngʋn, nán kpɔ sʋanlan m'ɔ kpɔ wɔ́'n.
43 Ouvistes que foi dito: Amarás ao teu próximo, e odiarás ao teu inimigo.
44 Nan mɩ́n dɩɛ mɩɩn kan mɩn kele ɛmɔ kɛ ɛmɔ húlo bɛ́ mɔ bɛ kpɔ ɛmɔ'n. Ɛmɔ sɛ́lɛ Nyanmɩan bɛ mán bɛ́ mɔ bɛ kele ɛmɔ ahʋlʋwa'n,
44 Eu, porém, vos digo: Amai aos vossos inimigos, e orai pelos que vos perseguem;
45 nán ɛmɔ a kaci ɛmɔ Asɩ'n m'ɔ wɔ anwunno nɩn amma. Afɩ Nyanmɩan man eyua'n fi ɔ man meninkpa'n-mɔ nʋn ɛtɛfʋɛ'n-mɔ kʋalaatin. Ɔ man esue'n tɔ ɔ man bɛ́ mɔ bɛ bɔ bala kpa ɔ nʋn bɛ́ mɔ bɛ yɔ ɛtɛ'n.
45 para que vos torneis filhos do vosso Pai que está nos céus; porque ele faz nascer o seu sol sobre maus e bons, e faz chover sobre justos e injustos.
46 Sɛ bɛ́ mɔ bɛ kulo ɛmɔ nɩn ala yɛ̂ ɛmɔ kulo bɛ́ a, anɩn nzu nvasʋɛ dɩɛ yɛ̂ ɛmɔ nyan yɩ́ wɔ Nyanmɩan ɛlɔ ɔ? Ɛtɛfʋɛ kɛ bɛ́ mɔ bɛ dide ajule'n, kɛ bɛ́ kʋsʋ bɛ yɔ yɩ́ nɩn ala anɩn.
46 Pois, se amardes aos que vos amam, que recompensa tereis? não fazem os publicanos também o mesmo?
47 Sɛ ɛmɔ anianman'n-mɔ ala yɛ̂ ɛmɔ bisa bɛ́ ahɩn an, anɩn nzu like kpili dɩɛ yɛ̂ ɛmɔ a yɔ ɔ? Bɛ́ mɔ bɛ nne man Nyanmɩan bɛ nni man'n, kɛ bɛ́ kʋsʋ bɛ yɔ yɩ́ nɩn ala anɩn.
47 E, se saudardes somente os vossos irmãos, que fazeis demais? não fazem os gentios também o mesmo?
48 Yɩ́ sɔ ati, kɛmɔ ɛmɔ Asɩ m'ɔ wɔ anwunno'n tɩ sʋanlan kpa'n, ɛmɔ kʋsʋ káci meninkpa.
48 Sede vós, pois, perfeitos, como é perfeito o vosso Pai celestial.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?