1 Tiyaꞌ la liꞌ xcuiꞌ nde loyuu su cuentya Galilea ndyaꞌa̱ Jesús; ngaꞌaa ndyaꞌa̱ yu loyuu su cuentya Judea biꞌ, chaꞌ ntiꞌ tsa nguꞌ biꞌ cujuii nguꞌ jiꞌi̱.
2 Cua ngulala sca taꞌa jiꞌi̱ nguꞌ judío, nu nduꞌni nguꞌ jiꞌi̱: taꞌa chcuaꞌya.
3 Loꞌo liꞌ nacui̱ nu nguꞌ quiꞌyu tyaꞌa Jesús:
4 Ná cuaꞌni nuꞌu̱ cña biꞌ cuaana ti si ntiꞌ nuꞌu̱ chaꞌ tyuloo lcaa ñati̱ hi̱; culuꞌu loo ycuiꞌ nuꞌu̱ jiꞌi̱ lcaa ñati̱ chaꞌ taca jinuꞌu̱ cuaꞌni chaꞌ tlyu juaꞌa̱.
5 Juaꞌa̱ nchcuiꞌ nguꞌ, chaꞌ loꞌo nguꞌ tyaꞌa Jesús ni, ná jlya tiꞌ nguꞌ jiꞌi̱ yu.
6 Liꞌ nacui̱ Jesús:
7 chaꞌ ná liyeꞌ tiꞌ nguꞌ ñaꞌa̱ nguꞌ jiꞌi̱ ma̱; pana liyeꞌ tsa tiꞌ nguꞌ ñaꞌa̱ nguꞌ ꞌna, chaꞌ nchcuiꞌ liñi naꞌ loꞌo nguꞌ cuentya jiꞌi̱ chaꞌ cuxi nu nduꞌni nguꞌ ―nacui̱―.
8 Yaa clya ycuiꞌ ca ma̱ taꞌa biꞌ; ná tsaꞌa naꞌ, chaꞌ tya lyiji tyalaa la cuiꞌ tyempo nu tyaꞌa̱ ca biꞌ.
9 Ngaꞌaa nchcuiꞌ la Jesús liꞌ. Ndyanu yu nde Galilea.
10 Ndyaa nu nguꞌ quiꞌyu tyaꞌa Jesús taꞌa. Ca tiyaꞌ la loꞌo ycuiꞌ Jesús ndyaa. Ná ndyaa yu tsa tlyu ti loꞌo xaꞌ ñati̱, ycuiꞌ ti yu ndyaa yu chaꞌ ná ñaꞌa̱ ñati̱ jiꞌi̱ yu.
11 Loꞌo ndyaca taꞌa biꞌ, liꞌ ndyaꞌa̱ nguꞌ judío ndyaꞌa̱na nguꞌ jiꞌi̱ yu:
12 Quiñaꞌa̱ tsa chaꞌ nda nguꞌ quichi̱ biꞌ loꞌo tyaꞌa nguꞌ cuentya jiꞌi̱ Jesús. Ntsuꞌu nguꞌ nu nchcuiꞌ ndiꞌya̱: “Tsoꞌo tsa ñati̱ biꞌ”. Loꞌo ntsuꞌu xi xaꞌ la nguꞌ nu nduꞌni: “Siꞌi. Xcuiꞌ chaꞌ cuiñi nda yu, na ñiloꞌo ti yu jiꞌi̱ nguꞌ”.
13 Pana ntsi̱i̱ nguꞌ si cuna nguꞌ judío chaꞌ nu nchcuiꞌ nguꞌ, biꞌ chaꞌ cuaana ti nchcuiꞌ nguꞌ loꞌo tyaꞌa nguꞌ.
14 Sca semana ndalo taꞌa biꞌ. Loꞌo juaꞌa̱ tsa̱ nchca jacua jiꞌi̱ taꞌa, liꞌ ndyaa Jesús neꞌ laa tonu; nguxana yu nclyuꞌu yu jiꞌi̱ nguꞌ ca biꞌ liꞌ.
15 Ndube tsa tiꞌ nguꞌ judío chaꞌ nchca tsa jiꞌi̱ Jesús:
16 Liꞌ nda Jesús sca chaꞌ loꞌo nguꞌ nu ndiꞌi̱ neꞌ laa biꞌ:
17 Si ntiꞌ ma̱ cuaꞌni ma̱ cña nu ntiꞌ ycuiꞌ Ndyosi chaꞌ cuaꞌni ma̱, liꞌ caca cuayáꞌ tiꞌ ma̱ mala ngutuꞌu chaꞌ nu nclyuꞌu naꞌ jiꞌi̱ nguꞌ, si slo ycuiꞌ Ndyosi ngutuꞌu chaꞌ biꞌ, si sca chaꞌ nu ndaꞌya hique ti naꞌ laca chaꞌ biꞌ ―nacui̱ yu―.
18 Sca ñati̱ nu nchcuiꞌ chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ ca loꞌo nguꞌ, juaꞌa̱ ntiꞌ yu chaꞌ caca tlyu ycuiꞌ ca ti yu. Xaꞌ ñaꞌa̱ nduꞌni naꞌ, chaꞌ tyucui tyiquee naꞌ nduꞌni tlyu naꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi nu Xuꞌna naꞌ nu ngulo cña ꞌna ca̱a̱ naꞌ nde chalyuu. Ná ntsuꞌu chaꞌ cuiñi ꞌna tsiyaꞌ ti.
19 ’¿Ha siꞌi la cuiꞌ jyoꞌo cusuꞌ Moisés nu nguluꞌu jiꞌna chaꞌ cuaꞌni na lcaa cña nu ntiꞌ ycuiꞌ Ndyosi? Pana ná ndaquiyaꞌ ma̱ tsiyaꞌ ti jiꞌi̱ chaꞌ biꞌ ―nacui̱ Jesús―. Loꞌo nu juani ntiꞌ ma̱ cujuii ma̱ jnaꞌ. ¿Ni chaꞌ laca biꞌ?
20 ―Ñiꞌya̱ ntiꞌ sca nu xñaꞌa̱, juaꞌa̱ ntiꞌ nuꞌu̱ ―nduꞌni nguꞌ jiꞌi̱ Jesús liꞌ―. ¿Tilaca ntiꞌ cujuii jinuꞌu̱ lacua?
21 Liꞌ nchcuiꞌ Jesús loꞌo nguꞌ chaca quiyaꞌ:
22 Ntsuꞌu sca cña nu ndaquiyaꞌ tsa ma̱ jiꞌi̱ ―nacui̱ yu―, sca cña laca nu nda jyoꞌo Moisés chaꞌ loꞌo ma̱ saꞌni chaꞌ cuaꞌni ma̱; ni siꞌi Moisés biꞌ ngua nu nda chaꞌ biꞌ loꞌo ma̱, chaꞌ cua saꞌni la loꞌo bilya cala ycuiꞌ Moisés nduꞌni jyoꞌo cusuꞌ jiꞌi̱ ma̱ cña biꞌ. Ndyiꞌu tsa tiꞌ ma̱ chaꞌ siꞌyu ma̱ lo quiji̱ nu sube quiꞌyu sñiꞌ ma̱ chaꞌ culacua̱ nguꞌ, masi tsa̱ nu ndiꞌi̱ cñaꞌ nguꞌ laca biꞌ ―nacui̱ Jesús―.
23 Nu loꞌo nduꞌu scua snuꞌ tsa̱ tya loꞌo ngula sñiꞌ ma̱, nduꞌni ma̱ cña biꞌ, masi ndiꞌi̱ cñaꞌ nguꞌ chaꞌ taꞌa, chaꞌ ndaquiyaꞌ ma̱ lcaa chaꞌ nu cua nda Moisés loꞌo na. Biꞌ chaꞌ juani, ¿ni chaꞌ laca chaꞌ ñasi̱ꞌ ma̱ ꞌna? ―nacui̱ Jesús―. Laca chaꞌ nguaꞌni naꞌ chaꞌ ngua tsoꞌo sca ñati̱, masi sca tsa̱ ndiꞌi̱ cñaꞌ nguꞌ ngua biꞌ.
24 Ná tsoꞌo cuaꞌni cuayáꞌ ma̱ jiꞌi̱ sca ñati̱ loꞌo ñaꞌa̱ ti ma̱ jiꞌi̱ ―nacui̱ yu―. Ñiꞌya̱ nu tyuꞌu liñi chaꞌ jiꞌi̱ sca nguꞌ, juaꞌa̱ cuaꞌni cuayáꞌ ma̱ jiꞌi̱ nguꞌ tsoꞌo la.
25 Loꞌo ndyuna xi nguꞌ quichi̱ Jerusalén chaꞌ biꞌ, liꞌ nguxana nchcuiꞌ nguꞌ jiꞌi̱:
26 Loꞌo juani ñaꞌa̱ ma̱ ñiꞌya̱ nu ndyuꞌni yu jua, ndu̱ yu nchcuiꞌ yu su ndiꞌi̱ lcaa ñati̱. Ná nchca jiꞌi̱ nguꞌ tsiyaꞌ ti cuaꞌa nguꞌ jiꞌi̱ yu chaꞌ ngaꞌaa chcuiꞌ yu ―nacui̱ nguꞌ jiꞌi̱ tyaꞌa nguꞌ―. ¿Ha ngujui chaꞌ jiꞌi̱ nu laca loo jiꞌna lacua, chaꞌ nu jua laca Cristo, nu ñati̱ tlyu nu cua ca̱a̱ ti?
27 Pana jlo tiꞌ na macala ngutuꞌu yu jua. Siꞌi juaꞌa̱ caca loꞌo nu Cristo nu ñati̱ tlyu nu ntajatya na jiꞌi̱ chaꞌ ca̱a̱. Loꞌo ca̱a̱ nu biꞌ, ná tucui caca cuayáꞌ tiꞌ mala tyuꞌu nu biꞌ ca̱a̱.
28 Biꞌ chaꞌ cui̱i̱ nchcuiꞌ Jesús ca su ndu̱ yu nclyuꞌu jiꞌi̱ nguꞌ neꞌ laa tonu biꞌ:
29 Nslo naꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ni, chaꞌ ca slo Ni ngutuꞌu naꞌ lijya̱a̱; ycuiꞌ Ni laca nu ngulo cña ꞌna chaꞌ ca̱a̱ naꞌ ca nde.
30 Loꞌo ndye nchcuiꞌ Jesús chaꞌ biꞌ, liꞌ ndyalaa xi nguꞌ slo yu, ngua tiꞌ nguꞌ chaꞌ tayaꞌ nguꞌ jiꞌi̱ yu. Pana ni sca nguꞌ ná ndayaꞌ nguꞌ jiꞌi̱ yu, chaꞌ tya lyiji tyalaa tyempo jiꞌi̱ Ni chaꞌ xñi nguꞌ jiꞌi̱ yu.
31 Masi juaꞌa̱ nguaꞌni nguꞌ biꞌ, tya ndiꞌi̱ quiñaꞌa̱ ñati̱ nu ngusñi chaꞌ jiꞌi̱ yu. Nchcuiꞌ nguꞌ loꞌo tyaꞌa nguꞌ liꞌ:
32 Cua ndyuna nguꞌ fariseo ñaꞌa̱ chaꞌ nu nchcuiꞌ nguꞌ quichi̱ jiꞌi̱ Jesús. Biꞌ chaꞌ ngulo nguꞌ cña jiꞌi̱ policía neꞌ laa chaꞌ tsaa nguꞌ tayaꞌ nguꞌ jiꞌi̱ Jesús. Juaꞌa̱ nguaꞌni sti joꞌó nu laca loo loꞌo nu nguꞌ fariseo biꞌ.
33 Liꞌ nacui̱ Jesús jiꞌi̱ ñati̱ nu ndiꞌi̱ neꞌ laa tonu biꞌ:
34 Liꞌ tsaana ma̱ jnaꞌ macala su ndiꞌi̱ naꞌ, loꞌo ná quije naꞌ jiꞌi̱ ma̱ tsiyaꞌ ti, chaꞌ ná caja chacuayáꞌ tyalaa ma̱ ca su tyiꞌi̱ naꞌ liꞌ.
35 ―¿Macala tsaa yu jua, su ná taca quije yu jiꞌna? ―nacui̱ nu nguꞌ judío biꞌ jiꞌi̱ tyaꞌa nguꞌ―. ¿Ha tsaa yu tyijyuꞌ la ca su ndiꞌi̱ xaꞌ la nguꞌ judío tyaꞌa na? ¿Ha tsaa yu chaꞌ culuꞌu yu chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi jiꞌi̱ xaꞌ ñati̱ nu ndiꞌi̱ ca biꞌ? ―nacui̱ nguꞌ―.
36 ¿Ñiꞌya̱ ntiꞌ yu jua chaꞌ nchcuiꞌ yu ndiꞌya̱: “Tsaana ma̱ jnaꞌ macala su ndiꞌi̱ naꞌ, loꞌo ná quije naꞌ jiꞌi̱ ma̱ tsiyaꞌ ti, chaꞌ ná caja chacuayáꞌ tyalaa ma̱ ca su tyiꞌi̱ naꞌ liꞌ”? ―nacui̱ nguꞌ.
37 Loꞌo cua tye ti taꞌa, tsa̱ ycuiꞌ taꞌa liꞌ tya ndu̱ Jesús neꞌ laa tonu. Cui̱i̱ nchcuiꞌ yu loꞌo ñati̱ ca biꞌ:
38 Ñati̱ nu ntsuꞌu chaꞌ jiꞌi̱ loꞌo naꞌ caca jiꞌi̱ nguꞌ biꞌ ñiꞌya̱ laca si ntsuꞌu sca su̱u̱ hitya neꞌ cresiya jiꞌi̱ nguꞌ. Tlyu tsa chaꞌ tsoꞌo ntsuꞌu neꞌ cresiya jiꞌi̱ nguꞌ biꞌ, chaꞌ cuaꞌni tsoꞌo nguꞌ biꞌ loꞌo tyaꞌa ñati̱ nguꞌ liꞌ ―nacui̱ Jesús jiꞌi̱ nguꞌ―. Lo quityi jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi nguscua chaꞌ juaꞌa̱ caca jiꞌi̱ nguꞌ biꞌ.
39 Cua ntiꞌ Jesús chcuiꞌ loꞌo nguꞌ chaꞌ cua ta ti Ni Xtyiꞌi ycuiꞌ Ni chaꞌ tyanu neꞌ cresiya jiꞌi̱ ñati̱ nu cua ngusñi chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ni, biꞌ chaꞌ nacui̱ yu juaꞌa̱. Bilya ta ycuiꞌ Ndyosi Xtyiꞌi ycuiꞌ Ni ca̱a̱ nde chalyuu, xquiꞌya chaꞌ bilya tyaa Jesús ca su tlyu su ntucua ycuiꞌ Ndyosi Sti yu.
40 Loꞌo ndyuna nguꞌ quichi̱ chaꞌ biꞌ, ntsuꞌu nguꞌ nu nchcuiꞌ jiꞌi̱ Jesús ndiꞌya̱:
41 Loꞌo juaꞌa̱ nchcuiꞌ xi xaꞌ la nguꞌ chaꞌ jiꞌi̱ yu:
42 Lo quityi cusuꞌ biꞌ nscua chaꞌ sca ñati̱ tyaꞌa jiꞌi̱ jyoꞌo David caca nu ñati̱ tlyu biꞌ; quichi̱ Belén cala yu biꞌ, chaꞌ quichi̱ tyi nguꞌ David laca biꞌ.
43 Ná ngua stuꞌba chaꞌ jiꞌi̱ nguꞌ loꞌo tyaꞌa nguꞌ chaꞌ jiꞌi̱ Jesús.
44 Pana ná tucui ntejeyaꞌ jiꞌi̱ yu, masi ntsuꞌu nguꞌ nu ngua tiꞌ nguꞌ xñi nguꞌ jiꞌi̱.
45 Chaca quiyaꞌ ndyaa nu policía neꞌ laa biꞌ slo sti joꞌó nu laca loo, slo nguꞌ fariseo. Liꞌ nchcuane nguꞌ jiꞌi̱ policía:
46 Liꞌ nacui̱ policía:
47 Nguxacui̱ nguꞌ fariseo chaꞌ jiꞌi̱ nguꞌ biꞌ:
48 Ná ntsuꞌu ni sca ñati̱ nu laca loo jiꞌna nu ngusñi chaꞌ jiꞌi̱ yu biꞌ. Ni nguꞌ fariseo cua, ná jlya tiꞌ ya chaꞌ nu nchcuiꞌ yu ―nacui̱ nguꞌ―.
49 Ná tsoꞌo nguꞌ quichi̱, xcuiꞌ chaꞌ cuxi ntsuꞌu jiꞌi̱ nguꞌ, xquiꞌya chaꞌ ná ndaquiyaꞌ nguꞌ jiꞌi̱ chaꞌ nu nda jyoꞌo Moisés loꞌo na.
50 Liꞌ ndyatu̱ tsaca nguꞌ fariseo laja nguꞌ biꞌ; Nicodemo naa yu, la cuiꞌ nu cusuꞌ nu cua ndyaa slo Jesús talya biꞌ laca yu.
51 ―Loꞌo cuaꞌni cuayáꞌ na jiꞌi̱ sca ñati̱ ―nacui̱ Nicodemo liꞌ―, ná nscua chacuayáꞌ jiꞌna chaꞌ xcubeꞌ na jiꞌi̱ ñati̱ biꞌ si tya lyiji cuna na lcaa chaꞌ nu ta yu, si bilya caca cuayáꞌ tiꞌ na ñiꞌya̱ laca chaꞌ cuxi nu nguaꞌni yu biꞌ ―nacui̱.
52 ―¿Ha la cuiꞌ nguꞌ Galilea laca nuꞌu̱ lacua? ―nacui̱ tyaꞌa fariseo jiꞌi̱ Nicodemo liꞌ―. Lo quityi jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi nu nscua saꞌni ñaꞌa̱ nuꞌu̱ xi, chaꞌ caca cuayáꞌ la tiꞌ nuꞌu̱ chaꞌ siꞌi nde Galilea tyuꞌu ñati̱ nu culuꞌu chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi jiꞌna.
53 Liꞌ ndyaa nguꞌ toꞌ tyi nguꞌ.